Urdhërimi i Ri (Joani 13:31–35)

Tekstet patristike janë përkthyer nga përkthimet anglisht në zotërim publik; asgjë nuk është parafrazuar. Vargjet e Shkrimit ndjekin Dhiatën e Re të Kostandin Kristoforidhit (Toskërisht, 1879, në zotërim publik); emrat e shenjtorëve ndjekin përdorimin e Kishës Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë.

---

Shën Joan Gojarti (rreth 347–407)

Predikime mbi Ungjillin sipas Joanit, Predikimi 72 (mbi Joanin 13:31–35) Burimi: përkth. në Nicene and Post-Nicene Fathers, First Series, Vol. 14. Në zotërim publik. Teksti i plotë: https://www.ccel.org/ccel/schaff/npnf114.iv.lxxiv.html

Mbi "Tani u lavdërua Biri i njeriut" (Kryqi i quajtur lavdi):

Dhe këtu ai e quan "lavdi", duke na treguar se nuk ka asgjë kaq të turpshme e të qortueshme që të mos e bëjë më të ndritur atë që shkon drejt saj, në qoftë se bëhet sipas vullnetit të Perëndisë.

Mbi lavdinë e të qenit i zoti të ngadhënjesh madje edhe pas vdekjes:

Sepse si mund të jetë veçse lavdi e madhe të mundësh, madje edhe pas vdekjes, të bësh gjëra më të mëdha se para vdekjes?

Mbi arsyen përse urdhërimi i ri jepet këtu, si mburoja e nxënësve:

Sepse, meqë ishte e natyrshme që ata të shqetësoheshin kur i dëgjuan këto fjalë, sikur do të mbeteshin të braktisur, ai i ngushëllon, duke i veshur me atë që ishte rrënja e të gjitha bekimeve dhe një mburojë, me dashurinë.

Mbi arsyen përse urdhërimi i vjetër i dashurisë quhet i ri:

Por si e quan ai urdhërim të ri atë që gjendet edhe në (Besëlidhjen) e Vjetër? Ai vetë e bëri të ri nga mënyra; prandaj shtoi: "Ashtu si ju kam dashur unë." "Nuk ju kam shlyer një borxh veprash të mira që i keni bërë ju më parë, por unë vetë kam nisur", thotë ai.

Mbi "Nga kjo do të njohin të gjithë se jeni nxënësit e mi" (dashuria si shenja dalluese):

Me këtë ai njëkohësisht tregoi se kjo bashkësi nuk do të shuhej kurrë, kur u dha atyre një shenjë dalluese.

Mbi dashurinë si themeli i çdo virtyti:

kjo është ajo që kryesisht i tregon njerëzit të shenjtë; ajo është themeli i çdo virtyti; madje kryesisht me anë të saj të gjithë ne shpëtohemi.

---

Shën Kirili i Aleksandrisë (rreth 376–444)

Komente mbi Ungjillin sipas Joanit, Libri IX (mbi Joanin 13:31–35) Burimi: përkth. T. Randell, Library of Fathers, 1885. Në zotërim publik. Teksti i plotë: https://www.tertullian.org/fathers/cyril_on_john_09_book9.htm

Mbi të vetmin Krisht që lavdërohet, të pandarë para dhe pas mishërimit:

kjo nuk nënkupton një ndarje brenda tij, siç kanë menduar disa, sepse Krishti është një Bir i vetëm si para ashtu edhe pas mishërimit të tij, po aq pasi u bë njeri si ne sa edhe para se të ishte bërë njeri.

Mbi arsyen përse kurorëzimi i lavdisë së tij është vuajtja e tij për botën:

Sepse, po ta shqyrtojmë sa të mundemi natyrën e vërtetë të misterit të veprës së tij, do të shohim se ai vdiq, jo thjesht për veten e tij, as veçanërisht për hir të vetes; por se ishte për hir të njerëzimit që ai vuajti dhe përmbushi si vuajtjen në vetvete ashtu edhe ngjalljen që pasoi.

Mbi risinë e urdhërimit, meqë Krishti na bën të rinj:

Sepse Krishti na përtërin vërtet dhe na formëson sërish drejt një jete të re, që pjesa tjetër e njerëzimit as e njeh, as e ka përshkuar

Mbi masën e dashurisë së re, që tejkalon të duash të afërmin porsi veten:

Sepse, ndërsa Ligji porosiste se duhej t'i donim vëllezërit tanë porsi veten, Zoti ynë Jisu Krishti, nga ana tjetër, na deshi shumë më tepër nga sa deshi veten e tij

Mbi "Nga kjo do të njohin të gjithë se jeni nxënësit e mi" (dashuria si shenja e vënë mbi ta):

Do të vini mbi veten, thotë ai, një shenjë të papërballueshme e të pamohueshme se keni qenë nxënësit e mi, në qoftë se nxitoni të ndiqni gjurmën e shënuar nga sjellja ime

Mbi dashurinë si përmbledhja e të gjitha urdhërimeve:

Dashuria, pra, është përmbushja e Ligjit.

---

Shën Agustini i Hiponit (354–430)

Traktate mbi Ungjillin sipas Joanit, Traktati 65 (mbi Joanin 13:34–35) Burimi: përkth. në Nicene and Post-Nicene Fathers, First Series, Vol. 7. Në zotërim publik. Teksti i plotë: https://www.ccel.org/ccel/schaff/npnf107.iii.lxvi.html

Mbi arsyen përse një urdhërim kaq i vjetër quhet i ri:

Përse, atëherë, Zoti e quan të ri, kur del se është kaq i vjetër? A është urdhërim i ri për këtë arsye, sepse ai na zhveshi nga njeriu i vjetër dhe na veshi me njeriun e ri?

Mbi dashurinë që e vetme përtërin, e dalluar nga "ashtu si ju kam dashur unë":

Sepse nuk është vërtet çdo lloj dashurie ajo që përtërin atë që e dëgjon, ose më mirë, që i bindet asaj, por ajo dashuri për të cilën Zoti, që ta dallonte nga çdo prirje trupore, shtoi: "ashtu si ju kam dashur unë."

Mbi këtë dashuri si përtëritjen tonë:

Kjo është dashuria që na përtërin, që na bën njerëz të rinj, trashëgimtarë të Dhiatës së Re, këngëtarë të këngës së re.

Mbi atë që Krishti do te ne, ashtu si mjeku do shëndetin e të sëmurit:

Në këtë mënyrë, gjithashtu, thuhet me të drejtë se mjeku e do të sëmurin; e çfarë do ai tek ata veçse shëndetin e tyre, të cilin gjithsesi dëshiron ta rikthejë; jo sëmundjen e tyre, që vjen ta largojë? Le ta duam, pra, edhe ne njëri-tjetrin kështu, që, sa të jetë e mundur, me kujdesin e dashurisë sonë ta fitojmë njëri-tjetrin, për ta pasur Perëndinë brenda nesh.

Mbi "Nga kjo do të njohin të gjithë se jeni nxënësit e mi" (dashuria, jo dhuratat që i kanë edhe të huajt):

Nuk është, pra, nga dhurata të tilla të miat, sado të mira qofshin, të cilat mund t'i kenë njësoj edhe ata që nuk janë nxënësit e mi, por "nga kjo do të njohin të gjithë se jeni nxënësit e mi, se keni dashuri për njëri-tjetrin."

---

Shën Hilari i Puatjesë (rreth 310–367)

Mbi Trininë, Libri IX (mbi Joanin 13:31–32) Burimi: përkth. në Nicene and Post-Nicene Fathers, Second Series, Vol. 9. Në zotërim publik. Teksti i plotë: https://www.ccel.org/ccel/schaff/npnf209.ii.v.ii.ix.html

Mbi "Tani u lavdërua Biri i njeriut" (lavdia e njerëzisë së marrë):

Tani u lavdërua Biri i njeriut; domethënë, gjithë lavdia që ai merr nuk është për Fjalën, por për mishin e tij: jo për lindjen e Hyjnisë së tij, por për ekonominë e njerëzisë së tij të lindur në botë.

Mbi "Dhe Perëndia u lavdërua në të" (misteri i njësisë së Atit dhe të Birit):

Duhet me siguri të jetë ose Krishti që lavdërohet në mish, ose Ati që lavdërohet në Krishtin. Në qoftë se është Krishti, Krishti është qartazi Perëndi, që lavdërohet në mish. Në qoftë se është Ati, ndodhemi përballë misterit të njësisë, meqë Ati lavdërohet në Birin.