Të gjitha letrat

Shën Joan Gojarti

Joani 1:6

[1.] Pasi na foli në hyrje gjëra me rëndësi të ngutshme për Perëndinë Fjalën, Ungjillori vazhdon rrugën e tij dhe, sipas radhës, vjen pastaj te lajmëtari i Fjalës, te Joani, që mban të njëjtin emër me të. Dhe tani që dëgjon se ai qe «i dërguar prej Perëndisë», mos mendo më se ndonjëra prej fjalëve që thotë është thjesht fjalë njeriu; sepse asgjë nga ato që thotë nuk është e tija, por është e Atij që e dërgoi. Prandaj edhe quhet «lajmëtar» (Malakia 3:1), sepse vlera e lajmëtarit qëndron pikërisht në këtë: të mos thotë asgjë prej vetes. Por folja «qe», këtu, nuk tregon ardhjen e tij në jetë, por detyrën e tij si lajmëtar; sepse «‹qe› një njeri i dërguar prej Perëndisë» është thënë në vend të «një njeri ‹u dërgua› prej Perëndisë».

Po si thonë atëherë disa se shprehja «duke qenë në trajtën e Perëndisë» (Filipianëve 2:6) nuk përdoret për ngjashmërinë e tij të pandryshueshme me Atin, ngaqë nuk i shtohet nyja? Sepse vër re: as këtu nyja nuk shtohet askund. A nuk thuhen, pra, këto fjalë për Atin? Çfarë do t'i themi, atëherë, profetit që thotë: «Ja, unë dërgoj lajmëtarin tim përpara fytyrës sate, i cili do të përgatisë udhën tënde» (Malakia 3:1, siç gjendet te Marku 1:2)? Sepse fjala «im» dhe fjala «yt» tregojnë dy Persona.

Vargu 7. «Ky erdhi për dëshmi, që të dëshmojë për atë Dritë.»

«Po ç'është kjo?», mund të thotë ndokush; «shërbëtori të dëshmojë për Zotërinë e tij?» E kur ta shohësh Atë jo vetëm që e dëshmon shërbëtori i tij, por edhe që vjen vetë tek ai e pagëzohet prej tij bashkë me hebrenjtë, a nuk do të mbetesh edhe më i habitur e i hutuar? Megjithatë, nuk duhet të shqetësohesh e as të ngatërrohesh, por të mahnitesh para një mirësie kaq të patregueshme. E po të mbetet ndokush ende i hutuar e në mëdyshje, do t'i thotë atij ç'i tha Joanit: «Lëre tani, sepse kështu na ka hije të përmbushim çdo drejtësi» (Mateu 3:15); e po të shqetësohet ndokush edhe më tej, përsëri do t'i thotë edhe atij ç'u tha hebrenjve: «Por unë nuk marr dëshmi prej njeriu» (Joani 5:34). Në qoftë se, pra, s'ka nevojë për këtë dëshmi, përse u dërgua Joani prej Perëndisë? Jo se kishte nevojë për dëshminë e tij, kjo do të ishte blasfemia më e madhe. Përse, atëherë? Na e thotë vetë Joani, kur thotë:

«Që të gjithë njerëzit të besojnë me anë të tij.»

Edhe Krishti thotë një herë: «Është një tjetër që dëshmon për mua, dhe e di se dëshmia e tij është e vërtetë» (Joani 5:32), sepse me këto fjalë tregonte Joanin; e një herë tjetër thotë: «Unë nuk marr dëshmi prej njeriu» (Joani 5:34). Prandaj, që të mos u duket njerëzve të pamend se bie ndesh me vetveten, pasi tha «Unë nuk marr dëshmi prej njeriu» (Joani 5:34), shton menjëherë zgjidhjen e dyshimit: «Por këto i them» për të mirën tuaj, «që të shpëtoni». Sikur të kishte thënë: «Unë jam Perëndi, Biri i vërtetë e i lindur i Perëndisë, dhe jam prej asaj Qenieje të thjeshtë e të bekuar; nuk kam nevojë për askënd që të dëshmojë për mua. Edhe sikur askush të mos e bënte këtë, prapëseprapë kjo nuk ma pakëson aspak Qenien. Por, ngaqë kujdesem për shpëtimin e të shumtëve, zbrita në një përulësi të tillë, sa t'ia besoj dëshminë për veten një njeriu.» Sepse, për shkak të natyrës së ulët dhe të ligështisë së hebrenjve, kështu besimi tek Ai do të pranohej më lehtë e do të ishte më i pëlqyeshëm. Ashtu si u vesh me mish, që të mos i shkatërronte të gjithë, duke u dalë përballë njerëzve me Hyjninë e pambuluar, po ashtu dërgoi një njeri si lajmëtarin e vet, që ata që dëgjonin t'i afroheshin më lehtë, kur të dëgjonin një zë të një fare me ta. Sepse, për të treguar se s'kishte nevojë për atë dëshmi, do të mjaftonte thjesht ta tregonte veten se kush ishte, në Qenien e tij të pambuluar, e t'i linte të gjithë të shtangur. Por këtë nuk e bëri, për arsyen që përmenda më parë. Do t'i kishte zhdukur të gjithë, sepse askush s'do të mund ta përballonte ndeshjen me atë dritë të paafrueshme. Prandaj, siç thashë, veshi mishin dhe ia besoi dëshminë për veten njërit prej bashkëshërbëtorëve tanë, sepse i kishte rregulluar të gjitha për shpëtimin e njerëzve, duke pasur parasysh jo vetëm nderin e vet, por edhe atë që dëgjuesit e tij mund ta pranonin lehtë e që u sillte dobi. Këtë e la të kuptohej, kur tha: «Këto i them» për të mirën tuaj, «që të shpëtoni» (Joani 5:34). Edhe Ungjillori, duke folur me po atë gjuhë si Zotëria e tij, pasi thotë «që të dëshmojë për atë Dritë», shton:

«Që të gjithë njerëzit të besojnë me anë të tij.» Sikur po thoshte: «Mos mendo se Joan Pagëzori erdhi të dëshmojë për t'i shtuar gjë besueshmërisë së Zotërisë së tij. Jo; erdhi që, me anë të tij, të besonin ata që ishin të një fare me të.» Sepse nga ato që vijnë më pas duket qartë se e përdori këtë shprehje nga kujdesi për ta larguar që më parë këtë dyshim, meqë shton:

Vargu 8. «Ai nuk ishte ajo Dritë.»

Tani, po të mos e kishte sjellë këtë për t'i dalë përballë atij dyshimi, atëherë kjo shprehje do të ishte krejt e tepërt, një përsëritje boshe në vend të një sqarimi të mësimit të tij. Sepse përse, pasi tha se ai «u dërgua për të dëshmuar për atë Dritë», thotë përsëri: «Ai nuk ishte ajo Dritë»? Nuk e thotë kot e pa arsye, por sepse, në shumicën e rasteve, ndër ne, ai që dëshmon mbahet për më të madh dhe zakonisht më i besueshëm se ai për të cilin dëshmohet. Prandaj, që askush të mos e dyshojë këtë për Joanin, që në fillim fare ai e heq këtë dyshim të lig; dhe, pasi e shkul me rrënjë, tregon se kush është ai që dëshmon, e kush është Ai për të cilin dëshmohet, dhe sa e madhe është largësia midis Atij për të cilin dëshmohet dhe atij që jep dëshminë. E pasi e bëri këtë dhe tregoi epërsinë e Tij të pakrahasueshme, kalon pastaj pa frikë te rrëfimi që mbetet; dhe, pasi hoqi me kujdes çdo mendim të huaj që mund të fshihej tinëz në mendjet e njerëzve më të thjeshtë, ua rrënjos kështu të gjithëve, lehtë e pa pengesë, fjalën e mësimit sipas radhës së duhur.

Le të lutemi, pra, që, tash e tutje, bashkë me zbulimin e këtyre mendimeve dhe me drejtësinë e mësimit, të kemi edhe një jetë të pastër e një sjellje të ndritur; sepse këto s'vlejnë asgjë, po të mos i kemi pranë veprat e mira. Sepse, edhe sikur të kemi gjithë besimin e gjithë njohjen e Shkrimeve, po të jemi lakuriq e të zhveshur nga mbrojtja që vjen prej jetesës së shenjtë, asgjë s'na pengon të rrëmbehemi në zjarrin e ferrit e të digjemi përjetë në flakën që s'shuhet. Sepse, ashtu si ata që bënë të mira do të ngjallen për jetë të përjetshme, po ashtu ata që guxuan të kundërtën do të ngjallen për dënim të përjetshëm, që s'ka mbarim kurrë. Le të tregojmë, pra, gjithë zellin, që të mos e prishim me ligësinë e veprave tona fitimin që na vjen prej një besimi të drejtë, por, duke iu bërë të pëlqyer Atij edhe me këto, ta vështrojmë me guxim Krishtin. Asnjë lumturi s'mund të barazohet me këtë. Dhe qoftë që të gjithë ne, pasi të kemi fituar ato që u përmendën, të bëjmë çdo gjë për lavdinë e Perëndisë; të Cilit, bashkë me Birin e Vetëmlindur dhe Frymën e Shenjtë, i qoftë lavdia në jetë të jetëve. Amin.

Shqip: përkthim nga anglishtja i tekstit të vitit 1889 (zotërim publik) · regjistri kishtar sipas KOASh-it