Mateu 26:26-28
Ah! Sa e madhe është verbëria e tradhtarit! Edhe duke marrë pjesë në misteret, mbeti po ai; edhe pse u pranua në tryezën më të shenjtë, nuk ndryshoi. Edhe këtë e tregon Lluka, kur thotë se pas kësaj Satanai hyri tek ai, jo se përçmonte trupin e Zotit, po sepse që atëherë përqeshte paturpësinë e tradhtarit. Sepse mëkati i tij u bë më i madh nga të dyja shkaqet: edhe sepse erdhi te misteret me një prirje të tillë, edhe sepse, pasi iu afrua, nuk u bë më i mirë, as nga frika, as nga e mira, as nga nderi. Po Krishti nuk e ndaloi, ndonëse i dinte të gjitha, që të mësosh ti se ai nuk lë pa bërë asgjë nga ato që i shërbejnë ndreqjes. Prandaj, edhe para kësaj edhe pas kësaj, e këshilloi vazhdimisht dhe e frenoi: me vepra e me fjalë, me frikë e me mirësi, me kërcënim e me nder. Po asnjë nga këto nuk e shkëputi nga ajo murtajë e rëndë.
Prandaj, që atëherë e le, dhe me anë të mistereve përsëri u kujton nxënësve vrasjen e tij. Kurse në mes të darkës, fjala e tij është për kryqin. Duke e përsëritur vazhdimisht parathënien, e bën Pësimin e tij të lehtë për t'u pranuar. Sepse, në qoftë se, kur ishin bërë e ishin parathënë kaq gjëra, ata u shqetësuan, po të mos kishin dëgjuar asnjë nga këto, çfarë nuk do të kishin ndier?
«Edhe ndërsa po hanin, mori bukë, e theu.» Përse vallë e vendosi këtë mister pikërisht atëherë, në kohën e Pashkës? Që të mësosh nga çdo gjë se ai është ligjvënësi i besëlidhjes së vjetër dhe se gjërat atje janë parafiguruar për shkak të këtyre. Prandaj, them, atje ku është figura, atje ai vë të vërtetën.
Kurse mbrëmja është shenjë e sigurt e plotësisë së kohëve dhe se gjërat kishin ardhur tashmë në fund fare.
Edhe falënderon, që të na mësojë se si duhet ta kremtojmë këtë mister, dhe të tregojë se jo pa dëshirë shkon drejt Pësimit, dhe të na mësojë që, çfarëdo që të pësojmë, ta durojmë me falënderim, duke na dhënë kështu edhe shpresa të mira. Sepse, në qoftë se figura ishte çlirim nga një skllavëri e tillë, aq më tepër e vërteta do ta lirojë botën, dhe ai do të jepet për të mirën e gjinisë sonë. Prandaj, do të shtoja, as nuk e caktoi misterin më parë, po pikërisht atëherë kur ritet e ligjit kishin për të pushuar. Dhe kështu i jep fund vetë kryesores së festave, duke i kaluar ata në një tryezë tjetër, tepër të tmerrshme, dhe thotë: «Merrni, hani, ky është trupi im, që thyhet për shumë veta.»
Po si nuk u tronditën kur e dëgjuan këtë? Sepse që më parë u kishte thënë shumë gjëra të mëdha për këtë. Prandaj nuk shton më asgjë, sepse e kishin dëgjuar mjaftueshëm, po flet për shkakun e Pësimit të tij, domethënë heqjen e mëkateve. Edhe e quan gjak të një besëlidhjeje të re, atë të zotimit, të premtimit, të ligjit të ri. Sepse këtë e kishte zotuar që në kohët e vjetra, dhe kjo përfshin besëlidhjen që është në ligjin e ri. Dhe ashtu si besëlidhja e vjetër kishte dele e viça, kështu kjo ka gjakun e Zotit. Prej kësaj tregon edhe se së shpejti do të vdesë, prandaj përmendi një besëlidhje, dhe u kujton edhe besëlidhjen e mëparshme, sepse edhe ajo u përurua me gjak. Edhe përsëri tregon shkakun e vdekjes së tij: «që derdhet për shumë veta për ndjesën e mëkateve»; edhe thotë: «Bëni këtë në kujtimin tim.» A e sheh si i heq dhe i tërheq nga zakonet hebraike? Sepse, thotë, ashtu si e bënit atë në kujtim të mrekullive në Egjipt, kështu bëni edhe këtë në kujtimin tim. Ai gjak u derdh për të ruajtur të parëlindurit, ky për ndjesën e mëkateve të gjithë botës. Sepse, thotë, «Ky është gjaku im, që derdhet për ndjesën e mëkateve.»
Po këtë e tha për të treguar se Pësimi i tij dhe kryqi i tij janë mister, duke ngushëlluar edhe me këtë përsëri nxënësit e tij. Dhe ashtu si thotë Moisiu: «Kjo do të jetë për ju një kujtim i përjetshëm», kështu edhe ai: «në kujtimin tim», gjersa të vij. Prandaj edhe thotë: «Me dëshirë dëshirova ta ha këtë Pashkë», domethënë t'ju dorëzoj ritet e reja dhe t'ju jap një Pashkë që do t'ju bëjë frymërorë.
Edhe ai vetë piu prej saj. Sepse, që të mos thoshin, kur ta dëgjonin këtë: ‹Po si? Pra pimë gjak dhe hamë mish?› dhe të hutoheshin (sepse, kur nisi të fliste për këto gjëra, që në vetë fjalët shumë veta u skandalizuan), prandaj, që të mos shqetësoheshin edhe atëherë njësoj, e bëri i pari ai vetë këtë, duke i çuar drejt marrjes së qetë të mistereve. Prandaj ai vetë piu gjakun e vet. ‹Pra, a duhet të mbajmë edhe atë ritin tjetër të lashtë?› mund të thotë ndonjë. Kurrsesi. Sepse pikërisht për këtë tha «Bëni këtë», që t'i shkëpuste nga tjetri. Sepse, në qoftë se ky sjell ndjesën e mëkateve, siç e sjell me të vërtetë, tjetri tashmë është i tepërt.
Ashtu, pra, si te hebrenjtë, kështu edhe këtu ai e lidhi kujtimin e së mirës me misterin, duke ua mbyllur me këtë përsëri gojën heretikëve. Sepse, kur thonë: ‹Nga se duket qartë se Krishti u flijua?›, bashkë me argumentet e tjera, ua mbyllim gojën edhe me anë të mistereve. Sepse, po të mos kishte vdekur Jisui, simbole të çfarë janë ritet?
2. A e sheh me sa kujdes është vepruar, që të mbahet përherë ndër mend se ai vdiq për ne? Sepse, meqë do të dilnin markionitët, valentinianët dhe manikeasit, që do ta mohonin këtë ikonomi, ai na e kujton vazhdimisht Pësimin edhe me anë të mistereve (që të mos gënjehet askush), duke shpëtuar dhe njëkohësisht duke mësuar me anë të asaj tryeze të shenjtë. Sepse kjo është kryesorja e të mirave, prandaj edhe Pavli e ngul këmbë për këtë në çdo mënyrë.
Pastaj, kur e dha, thotë: «Nuk do të pi më nga ky fryt i hardhisë, gjer në atë ditë kur do ta pi të re bashkë me ju në mbretërinë e Atit tim.» Sepse, meqë kishte biseduar me ta për Pësimin dhe për kryqin, sjell përsëri atë që ka për të thënë për Ngjalljen e tij, duke përmendur para tyre një mbretëri, tryezën, edhe të ngrihen në dehje, kurse do të ishte e udhës të falënderonin dhe të mbaronin me një himn.
Dëgjojeni këtë, ju të gjithë që nuk prisni deri në lutjen e fundit të mistereve, sepse kjo është simbol i asaj. Ai falënderoi para se t'ua jepte nxënësve, që edhe ne të falënderojmë. Falënderoi dhe këndoi një himn pas dhënies, që edhe ne të bëjmë pikërisht të njëjtën gjë.
Po për ç'arsye del drejt malit? Që të shfaqet, që të kapet, që të mos duket sikur po fshihet. Sepse nxitoi të shkonte në atë vend që njihej edhe nga Juda.
Pastaj u thotë: «Të gjithë ju do të skandalizoheni tek unë.» Pas kësaj përmend edhe një profeci: «Sepse është shkruar: ‹Do të godas bariun, edhe delet do të përndahen.›» Kështu i bind njëherësh të kenë përherë vëmendje ndaj gjërave që janë shkruar, dhe njëkohësisht bën të qartë se u kryqëzua sipas qëllimit të Perëndisë. Me gjithçka tregon se ai nuk ishte i huaj as ndaj besëlidhjes së vjetër, as ndaj Perëndisë që predikohej në të, po se ajo që bëhet është një ikonomi, dhe se profetët i kishin shpallur që në fillim të gjitha ato që përfshihen në këtë çështje, që të kishin plot besim edhe për gjërat më të mira.
Edhe na mëson të njohim se çfarë ishin nxënësit para kryqëzimit dhe çfarë pas kryqëzimit. Sepse ata që, kur ai u kryqëzua, nuk mundën as të qëndronin në këmbë, pas vdekjes së tij u bënë të fuqishëm dhe më të fortë se çeliku.
Edhe pikërisht kjo është një provë e vdekjes së tij: frika dhe frikacakëria, dua të them, e nxënësve të tij. Sepse, në qoftë se, edhe pse janë bërë e janë thënë kaq gjëra, prapëseprapë disa janë të paturp dhe thonë se ai nuk u kryqëzua, po të mos kishte ndodhur asnjë nga këto, deri në ç'shkallë ligësie nuk do të kishin arritur? Prandaj, jo vetëm me pësimet e veta, po edhe me atë që ndodhi me nxënësit, e vërteton fjalën për vdekjen e tij, edhe me anë të mistereve, duke i turpëruar në çdo mënyrë ata që janë sëmurë nga murtaja e Markionit. Për këtë arsye lejon që edhe kryeapostulli ta mohojë. Po, në qoftë se ai nuk u lidh e nuk u kryqëzua, nga lindi frika te Pjetri dhe te apostujt e tjerë?
Megjithatë, ai nuk i lë të presin gjer te hidhërimet, po çfarë thotë? «Po pasi të ngjallem, do të shkoj përpara jush në Galile.» Sepse nuk shfaqet menjëherë nga Qielli, as nuk do të ikë në ndonjë vend të largët, po në të njëjtin komb, ku ishte edhe kryqëzuar, gati në të njëjtin vend, që kështu t'i bindte përsëri se ai që u kryqëzua ishte pikërisht i njëjti që u ngjall, dhe kështu t'i ngushëllonte më bollshëm kur ishin në hidhërim. Prandaj edhe tha «në Galile», që, të çliruar nga frika e hebrenjve, të besonin fjalën e tij. Për këtë arsye edhe u shfaq atje.
«Po Pjetri u përgjigj e tha: ‹Edhe sikur të gjithë të skandalizohen për ty, unë kurrë nuk do të skandalizohem.›»
3. Ç'thua, o Pjetër? Profeti tha: «Delet do të përndahen»; Krishti e vërtetoi fjalën, dhe ti thua: ‹Jo›? A nuk të mjafton ajo që ndodhi më parë, kur the «Larg qoftë prej teje!» dhe t'u mbyll goja? Prandaj, pra, e lë të bjerë, duke e mësuar kështu t'i besojë Krishtit në çdo gjë dhe ta quajë fjalën e tij më të besueshme se ndërgjegjen e vet. Edhe të tjerët nxorën jo pak dobi nga mohimi i tij, sepse mësuan dobësinë e njeriut dhe të vërtetën e Perëndisë. Sepse, kur ai parathotë diçka, nuk duhet të merremi më me hollësira, as të ngrihemi mbi njerëzit e zakonshëm. Madje, thuhet, «mburrjen tënde do ta kesh në veten tënde, e jo në tjetrin.» Kështu, atje ku duhej të lutej dhe të thoshte: ‹Na ndihmo, që të mos këputemi›, ai mbështetet te vetja dhe thotë: «Edhe sikur të gjithë të skandalizohen tek ti, unë kurrë»; edhe sikur të gjithë ta pësojnë këtë, unë nuk do ta pësoj, gjë që e çoi dalëngadalë drejt vetëbesimit. Krishti, pra, nga dëshira për ta ulur këtë, lejoi mohimin e tij. Sepse, duke qenë se ai nuk iu bind as atij, as profetit (edhe pse pikërisht për këtë qëllim e solli edhe profetin, që të mos e kundërshtonin), meqë prapëseprapë nuk iu bind fjalëve të tij, mësohet me vepra.
Sepse, si provë se pikërisht për këtë qëllim e lejoi, që ta ndreqte këtë tek ai, dëgjo se ç'thotë: «U luta për ty, që besimi yt të mos venitet.» Këtë e tha duke e qortuar ashpër dhe duke treguar se rënia e tij ishte më e rëndë se e të tjerëve dhe se kishte nevojë për më shumë ndihmë. Sepse arsyet e fajit ishin dy: se e kundërshtoi; dhe se e vuri veten përpara tjetrit; ose më mirë, edhe një e tretë, domethënë se ia veshi të gjitha vetes.
Për t'i shëruar, pra, këto, lejoi që të ndodhte rënia, dhe për këtë arsye i lë të tjerët dhe i drejtohet me ngulm atij. Sepse, «Simon, thotë, Simon, ja, Satanai kërkoi t'ju marrë, që t'ju shoshitë si grurin»; domethënë, që t'ju trazojë, t'ju ngatërrojë, t'ju tundojë; «po unë u luta për ty, që besimi yt të mos venitet.»
Po përse, në qoftë se Satanai i deshi të gjithë, nuk tha për të gjithë: ‹U luta për ju›? A nuk është krejt e qartë se është pikërisht ajo që përmenda më parë: se ai i drejton fjalët atij si për ta qortuar dhe për të treguar se rënia e tij ishte më e rëndë se e të tjerëve?
Edhe përse nuk tha ‹Po unë nuk e lejova›, në vend të ‹U luta›? Që nga kjo kohë ai flet gjëra të përulura, teksa shkon drejt Pësimit, që të tregojë natyrën e tij njerëzore. Sepse ai që e ka ndërtuar Kishën e tij mbi rrëfimin e Pjetrit dhe e ka forcuar aq shumë, saqë dhjetë mijë rreziqe e vdekje nuk do të mundin ta mposhtin; ai që i ka dhënë çelësat e Qiellit dhe e ka bërë zotërues të një pushteti kaq të madh, dhe që në asnjë mënyrë nuk kishte nevojë për një lutje për këto qëllime (sepse as nuk tha ‹U luta›, po me pushtetin e vet: «Do të ndërtoj Kishën time, edhe do të të jap çelësat e Qiellit»), si do të kishte nevojë të lutej, që të përforconte shpirtin e lëkundur të një njeriu të vetëm? Përse, pra, foli në këtë mënyrë? Për shkakun që përmenda, dhe për shkak të dobësisë së tyre, sepse ende nuk kishin për të mendimin që i takonte.
Po si ndodhi, atëherë, që ai mohoi? Nuk tha ‹që të mos mohosh›, po ‹që besimi yt të mos venitet›, që të mos humbasësh krejtësisht. Sepse kjo erdhi nga kujdesi i tij.
Sepse frika kishte dëbuar gjithçka tjetër, sepse ishte pa masë, dhe u bë pa masë, meqë Perëndia e kishte lënë tejmase pa ndihmën e tij, dhe e la tejmase pa të, sepse tek ai ishte tejmase pasioni i kokëfortësisë dhe i kundërshtimit. Që, pra, ta shkulte me rrënjë, prandaj lejoi që tmerri ta pushtonte.
Sepse, si provë se ky pasion ishte i rëndë tek ai, nuk u mjaftua me fjalët e mëparshme, duke kundërshtuar edhe profetin edhe Krishtin, po edhe pas këtyre gjërave, kur Krishti i tha: «Me të vërtetë po të them se këtë natë, para se të këndojë gjeli, do të më mohosh tri herë», ai përgjigjet: «Edhe sikur të më duhet të vdes bashkë me ty, nuk do të të mohoj kurrsesi.» Edhe Lluka tregon veç kësaj se, sa më shumë e paralajmëronte Krishti, aq më tepër e kundërshtonte Pjetri.
Ç'kuptim kanë këto, o Pjetër? Kur ai thoshte: «Një nga ju do të më tradhtojë», ti u frikësove se mos ishe ti tradhtari, dhe e shtrëngove nxënësin të pyeste, ndonëse s'kishe ndërgjegje për asgjë të tillë; kurse tani, kur ai thërret haptas dhe thotë: «Të gjithë do të skandalizohen», ti e kundërshton, dhe jo vetëm një herë, po dy herë e shpesh? Sepse këtë thotë Lluka.
Nga erdhi, pra, kjo tek ai? Nga shumë dashuri, nga shumë kënaqësi. Dua të them se, pasi u çlirua nga ajo frikë e rëndë për tradhtinë dhe mësoi kush ishte tradhtari, atëherë foli me guxim dhe u ngrit mbi të tjerët, duke thënë: «Edhe sikur të gjithë të skandalizohen, unë nuk do të skandalizohem.» Edhe deri diku sjellja e tij lindi nga zilia, sepse në darkë ata diskutuan «cili prej tyre ishte më i madhi», deri në atë shkallë i mundonte ky pasion. Prandaj ai e frenoi, jo duke e shtyrë drejt mohimit, larg qoftë! po duke e lënë të zhveshur nga ndihma e tij, dhe duke nxjerrë në shesh natyrën njerëzore.
Shiko, sido që të jetë, si u nënshtrua pas këtyre gjërave. Sepse pas Ngjalljes, kur tha «Po ky, ç'do të bëhet?» dhe u heshtua, nuk guxoi më të kundërshtonte si këtu, po heshti. Përsëri, aty nga Ngjitja, kur dëgjoi «Nuk ju takon juve të dini kohët ose stinët», sërish hesht dhe nuk kundërshton. Pas këtyre, mbi shtëpi dhe me anë të çarçafit, kur dëgjoi një zë që i thoshte: «Atë që Perëndia e ka pastruar, ti mos e quaj të papastër», ndonëse për atë çast nuk e dinte ç'mund të ishte kjo fjalë, rri i qetë dhe nuk ngul këmbë.
4. Të gjitha këto i solli ajo rënie. Dhe, ndërsa më parë ai ia vishte të gjitha vetes, duke thënë: «Edhe sikur të gjithë të skandalizohen, unë nuk do të skandalizohem», dhe «Edhe sikur të vdes, nuk do të të mohoj» (kur duhej të kishte thënë: ‹Në qoftë se marr ndihmën prej teje›), pas këtyre gjërave thotë krejt të kundërtën: «Përse na i ngulni sytë ne, sikur me fuqinë ose me shenjtërinë tonë e bëmë këtë të ecë?»
Prej kësaj mësojmë një mësim të madh: se gatishmëria e njeriut nuk mjafton, në qoftë se nuk merr ndihmën nga lart; dhe se përsëri nuk do të fitojmë asgjë me ndihmën nga lart, në qoftë se s'ka gatishmëri. Edhe të dyja këto i tregojnë Juda e Pjetri: sepse i pari, ndonëse kishte marrë shumë ndihmë, nuk nxori asnjë dobi, sepse nuk deshi dhe nuk dha pjesën e vet; kurse ky, ndonëse ishte gati me mendje, ra sepse nuk mori ndihmë. Sepse pikërisht nga këto dy gjëra endet pëlhura e virtytit.
Prandaj ju lutem: as të mos flini, kur ia keni hedhur të gjitha Perëndisë, as, kur mundoheni me zell, të mendoni se do t'i kryeni të gjitha me mundimet tuaja. Sepse Perëndia as nuk do që ne të rrimë duarkryq, prandaj nuk e bën ai vetë gjithçka, as të jemi mburravecë, prandaj nuk na i dha të gjitha; po, duke hequr atë që ishte e dëmshme nga të dyja anët, la atë që na është e dobishme. Prandaj lejoi që edhe kryeapostulli të binte, duke e bërë njëherësh më të përulur në mendje dhe duke e stërvitur që atëherë për një dashuri më të madhe. Sepse, thuhet, «ai që i falet më shumë, do më shumë.»
Le t'i besojmë, pra, Perëndisë në çdo gjë dhe të mos e kundërshtojmë në asgjë, edhe pse ajo që thuhet duket në kundërshtim me mendimet dhe me shqisat tona; po fjala e tij le të ketë pushtet më të lartë se arsyetimet dhe se shikimi. Kështu le të bëjmë edhe në misteret: të mos shohim ato që na vihen përpara, po të mbajmë ndër mend fjalët e tij.
Sepse fjala e tij nuk mund të gënjejë, kurse shqisat tona mashtrohen lehtë. Ajo s'ka gabuar kurrë, kurse këto gabojnë në shumicën e gjërave. Meqë, pra, fjala thotë «Ky është trupi im», le të bindemi dhe të besojmë, dhe le ta shohim me sytë e mendjes.
Sepse Krishti nuk ka dhënë asgjë që të kapet vetëm me shqisa, po gjithçka, ndonëse me anë të gjërave që kapen me shqisa, duhet kuptuar me mendje. Kështu edhe në pagëzim, dhurata jepet me anë të një gjëje që kapet me shqisa, domethënë me anë të ujit; po ajo që kryhet kuptohet me mendje: lindja, dua të them, dhe ripërtëritja. Sepse, po të kishe qenë pa trup, ai do të t'i kishte dhënë dhuratat pa trup, të zhveshura; po, meqë shpirti është mbyllur brenda një trupi, ai t'i jep gjërat që kuptohen me mendje, me anë të gjërave që kapen me shqisa.
Sa veta thonë tani: ‹Do të doja të shihja formën e tij, shenjën, rrobat e tij, sandalet e tij.› Ja, ti e sheh atë, ti e prek atë, ti e ha atë. Dhe ti, pra, dëshiron të shohësh rrobat e tij, po ai ta jep veten jo vetëm që ta shohësh, po edhe që ta prekësh, ta hash dhe ta marrësh brenda teje.
Askush, pra, të mos i afrohet me shpërfillje, askush me zemër të ligështuar, po të gjithë me zemra që digjen, të gjithë të zjarrtë, të gjithë të zgjuar. Sepse, në qoftë se hebrenjtë, në këmbë, me sandalet mbathur dhe me shkopinjtë në duar, hanin me nxitim, aq më tepër duhet të jesh ti syçelët. Sepse ata do të niseshin drejt Palestinës, prandaj kishin edhe veshjen e pelegrinëve, kurse ti je gati të ngjitesh drejt Qiellit.
5. Prandaj është e nevojshme të jemi të vëmendshëm në çdo gjë, sepse për ata që marrin pjesë padenjësisht është caktuar një ndëshkim jo i vogël.
Mendo sa zemërohesh kundër tradhtarit, kundër atyre që e kryqëzuan. Ki kujdes, pra, që të mos bëhesh edhe ti vetë fajtor për trupin dhe gjakun e Krishtit. Ata therën trupin tërëshenjt, kurse ti e merr atë me një shpirt të ndyrë, pas kaq të mirash të mëdha. Sepse nuk i mjaftoi të bëhej njeri, të rrihej dhe të therej, po edhe përzihet me ne, dhe jo vetëm me anë të besimit, po edhe në të vërtetë na bën trupin e tij. Sa i pastër, pra, duhet të jetë ai që ka të mirën e kësaj flijate! Sa më e pastër se rrezja e diellit duhet të jetë dora që copëton këtë mish, goja që mbushet me zjarr frymëror, gjuha që skuqet nga ai gjak kaq i tmerrshëm! Mendo me ç'nder u nderove, nga ç'tryezë po merr pjesë. Atë që engjëjt, kur e shohin, dridhen dhe nuk guxojnë as ta vështrojnë pa drojë, për shkak të shkëlqimit që buron prej andej, me këtë ne ushqehemi, me këtë përzihemi, dhe bëhemi një trup e një mish me Krishtin. «Kush do të tregojë fuqitë e Zotit, kush do të bëjë të dëgjohen gjithë lavdet e tij?» Cili bari i ushqen delet me gjymtyrët e veta? Po pse them bari? Ka shpesh nëna që, pas dhembjeve të lindjes, ua dërgojnë fëmijët grave të tjera si mëndesha; po ai nuk duron ta bëjë këtë, po na ushqen ai vetë me gjakun e vet, dhe në çdo mënyrë na gërsheton me vetveten.
Vër re, ai lindi nga natyra jonë. Po, thua ti, kjo s'ka të bëjë me të gjithë njerëzit; ndonëse i përket të gjithëve. Sepse, në qoftë se erdhi te natyra jonë, është krejt e qartë se erdhi te të gjithë; po, në qoftë se te të gjithë, atëherë te secili. Dhe si ndodhi, thua ti, që jo të gjithë nxorën dobi prej saj? Kjo nuk ndodhi për fajin e tij, që zgjodhi ta bëjë këtë për të mirën e të gjithëve, po për fajin e atyre që nuk deshën. Me secilin nga besimtarët ai përzihet në misteret, dhe atë që lindi, e ushqen ai vetë dhe nuk ia lë tjetrit; duke të bindur edhe me këtë përsëri, se ka marrë mishin tënd. Le të mos jemi, pra, të plogësht, sepse u bëmë të denjë për kaq shumë dashuri e nder. A nuk i shihni foshnjat me sa etje kapin gjirin? Me ç'dëshirë të zjarrtë ngulin buzët në thithkë? Me të njëjtën le t'i afrohemi edhe ne kësaj tryeze dhe thithkës së kupës frymërore. Ose më mirë, me shumë më tepër etje le të thithim, si foshnjat në gji, hirin e Frymës; qoftë ky i vetmi hidhërim ynë: të mos marrim pjesë në këtë ushqim. Veprat që na vihen përpara nuk janë të fuqisë së njeriut. Ai që i bëri këto gjëra atëherë në atë darkë, po ai i punon edhe tani. Ne zëmë vendin e shërbëtorëve. Ai që i shenjtëron dhe i shndërron është i njëjti. Le të mos jetë, pra, i pranishëm asnjë Judë, asnjë lakmitar. Në qoftë se dikush nuk është nxënës, le të largohet; tryeza nuk i pranon të tillët. Sepse, thotë, «Unë e kremtoj Pashkën bashkë me nxënësit e mi.»
Kjo tryezë është e njëjtë me atë dhe s'ka asgjë më pak. Sepse nuk është kështu, që Krishti bëri atë e njeriu këtë, po ai e bën edhe këtë. Kjo është ajo dhoma e sipërme, ku ishin atëherë; dhe që andej dolën drejt Malit të Ullinjve.
Le të dalim edhe ne drejt duarve të të varfërve, sepse ky vend është Mali i Ullinjve. Sepse shumica e të varfërve janë ullinj të mbjellë në shtëpinë e Perëndisë, që pikojnë vajin, i cili na është i dobishëm atje, atë vaj që kishin pesë virgjëreshat, kurse të tjerat, që nuk e patën marrë, humbën për këtë shkak. Pasi ta kemi marrë këtë, le të hyjmë, që me llamba të ndezura t'i dalim para Dhëndrit; pasi ta kemi marrë këtë, le të dalim që këtej.
Le të mos jetë i pranishëm asnjë njeri çnjerëzor, askush i egër dhe i pamëshirshëm, askush fare i papastër.
6. Këto po jua them juve që merrni, edhe juve që shërbeni. Sepse është e nevojshme t'ju drejtohem edhe juve, që t'i shpërndani me shumë kujdes dhuratat atje. S'ka ndëshkim të vogël për ju, në qoftë se, duke ditur ndonjë ligësi te ndonjë njeri, e lini të marrë pjesë në këtë tryezë. «Gjaku i tij do të kërkohet nga duart tuaja.» Qoftë ai gjeneral, qoftë mëkëmbës, qoftë edhe vetë ai që mban diademën, po të vijë padenjësisht, ndaloje; pushteti që ke ti është më i madh se i tij. Ti, po të të ngarkohej të mbaje të pastër një burim uji për një kope, dhe pastaj të shihje një dele me shumë baltë në gojë, nuk do ta lije të përkulej mbi të dhe ta ndynte rrjedhën; po tani, kur të është besuar një burim jo uji, po gjaku e Fryme, në qoftë se sheh ndonjë që i afrohet me një mëkat mbi vete, më të rëndë se dheu e balta, a nuk zemërohesh? A nuk i dëbon? Dhe ç'shfajësim mund të kesh?
Për këtë qëllim Perëndia ju ka nderuar me këtë nder: që t'i dalloni këto gjëra. Kjo është detyra juaj, kjo siguria juaj, kjo gjithë kurora juaj, jo që të silleni veshur me një rrobë të bardhë e të shndritshme.
‹Dhe nga ta di unë, mund të thuash ti, këtë njeri a atë njeri?› Nuk flas për të panjohurit, po për ata që dihen haptas.
A t'ju them diçka edhe më të tmerrshme? Nuk është aq e rëndë që të demonizuarit të jenë brenda, sa këta, për të cilët Pavli thotë se e shkelin Krishtin me këmbë, dhe se e quajnë të papastër gjakun e besëlidhjes, dhe i bëjnë çnderim hirit të Frymës. Sepse ai që ka rënë në mëkat dhe afrohet, është më i keq se ai që është pushtuar nga një demon. Sepse ata, meqë janë të pushtuar, nuk ndëshkohen; kurse këta, kur afrohen padenjësisht, dorëzohen në ndëshkim të pasosur. Le të mos i dëbojmë, pra, vetëm këta, po të gjithë pa përjashtim, cilindo që ta shohim se afrohet padenjësisht.
Askush që nuk është nga nxënësit të mos kungohet. Asnjë Judë të mos marrë, që të mos pësojë fatin e Judës. Edhe kjo turmë është trupi i Krishtit. Ki kujdes, pra, ti që shërben në misteret, që të mos e zemërosh Zotin, duke mos e pastruar këtë trup. Mos jep një shpatë në vend të ushqimit.
Jo, edhe sikur nga padija të vijë për t'u kunguar, ndaloje, mos ki frikë. Ki frikë Perëndinë, jo njeriun. Po të kesh frikë njeriun, do të përqeshesh edhe prej tij; po, në qoftë se ke frikë Perëndinë, do të jesh i nderuar edhe përpara njerëzve.
Po, në qoftë se ti nuk guxon ta bësh vetë, sillma tek unë; nuk do të lejoj askënd të guxojë të bëjë të tilla gjëra. Do të jepja jetën time më parë sesa t'u jepja të padenjëve nga gjaku i Zotit; dhe do të derdhja gjakun tim më parë sesa ta jepja këtë gjak të tmerrshëm në kundërshtim me atë që ka hije.
Po, në qoftë se dikush nuk e ka njohur njeriun e keq, edhe pas shumë hetimi, s'ka faj. Sepse këto gjëra janë thënë për mëkatarët e hapur. Sepse, në qoftë se i ndreqim këta, Perëndia do të na zbulojë shpejt edhe të panjohurit; po, në qoftë se i lëmë këta rehat, përse pastaj do t'i nxjerrë në shesh ata që janë të fshehur?
Po këto i them jo që vetëm t'i sprapsim, as që t'i presim, po që t'i ndreqim, t'i kthejmë mbrapsht dhe të kujdesemi për ta. Sepse kështu do ta kemi Perëndinë të mëshirshëm, dhe do të gjejmë shumë veta që marrin denjësisht; dhe për zellin tonë e për kujdesin tonë për të tjerët, do të marrim një shpërblim të madh; të cilin Perëndia na dhëntë ta arrijmë të gjithë, me anë të hirit dhe të njeridashjes së Zotit tonë Jisu Krisht, të cilit i qoftë lavdia në jetë të jetëve. Amin.
Shqip: përkthim nga anglishtja i tekstit të vitit 1888 (zotërim publik) · regjistri kishtar sipas KOASh-it