Krishti përmbush Ligjin dhe Profetët (Mateu 5:17–20)

Tekstet patristike janë përkthyer nga përkthimet anglisht në zotërim publik; asgjë nuk është parafrazuar. Vargjet e Shkrimit ndjekin Dhiatën e Re të Kostandin Kristoforidhit (Toskërisht, 1879, në zotërim publik); emrat e shenjtorëve ndjekin përdorimin e Kishës Orthodhokse Autoqefale të Shqipërisë.

---

Shën Joan Gojarti (rreth 347–407)

Predikime mbi Ungjillin sipas Mateut, Predikimi 16 (mbi Mateun 5:17–20) Burimi: përkth. në Nicene and Post-Nicene Fathers, First Series, Vol. 10. Në zotërim publik. Teksti i plotë: https://www.ccel.org/ccel/schaff/npnf110.iii.XVI.html

Mbi arsyen pse nuk thotë vetëm se nuk e prish Ligjin, por se e vendos atë:

Sepse nuk tha vetëm: "Nuk e prish", edhe pse kjo do të kishte mjaftuar; por: "Madje e përmbush" — fjalë të një njeriu aq larg nga kundërshtimi, saqë madje e vendos atë.

Mbi mënyrën si i përmbushi Profetët dhe Ligjin:

Profetët i përmbushi, për aq sa vërtetoi me veprat e tij gjithçka që ishte thënë për të ... Kurse Ligjin e përmbushi jo vetëm në një mënyrë, por edhe në një të dytë e në një të tretë. Në një mënyrë, duke mos shkelur asnjë nga urdhërimet e ligjit.

Mbi joten dhe pikën që nuk mund të humbin:

Ajo që thotë është si kjo: nuk mund të ndodhë që të mbetet e papërmbushur, por edhe gjëja më e vogël në të duhet patjetër të përmbushet.

Mbi drejtësinë që duhet të tejkalojë atë të skribëve dhe të farisenjve:

Sepse, po të kishte kërcënuar për ligjet e lashta, si tha: "veç në e tejkaloftë"? — sepse ata që bënin pikërisht të njëjtën gjë si të lashtët, nuk mund t'i tejkalonin në drejtësi. Po ç'lloj tejkalimi kërkohej? Të mos zemërohesh, madje as të mos shohësh me epsh një grua.

Shën Agustini i Hiponit (354–430)

Predikimi i Zotit tonë në Mal, Libri I (mbi Mateun 5:17–20) Burimi: përkth. në Nicene and Post-Nicene Fathers, First Series, Vol. 6. Në zotërim publik. Teksti i plotë: https://www.ccel.org/ccel/schaff/npnf106.v.ii.viii.html

Mbi kuptimin e dyfishtë të përmbushjes — të shtosh atë që mungon, gjë që më tepër e vërteton sesa e prish:

Në këtë fjali kuptimi është i dyfishtë ... sepse ai që shton atë që mungon, sigurisht nuk e prish atë që gjen, por më tepër e vërteton duke e përsosur.

Mbi joten dhe pikën si figurë e plotësisë së Ligjit:

Pastaj, për sa i përket asaj që thotë, "Asnjë jotë a asnjë pikë nuk do të kalojë kurrsesi nga ligji", nuk mund të kuptohet asgjë tjetër veçse një shprehje e fuqishme e përsosjes, sepse tregohet me anë të shkronjave të veçanta, ndër të cilat "jota" është më e vogël se të tjerat, sepse bëhet me një vijë të vetme; kurse "pika" nuk është veçse një grimcë e njëfarëlloji në majë madje edhe të asaj. Dhe me këto fjalë tregon se në ligj edhe hollësitë më të vogla duhet të vihen në zbatim.

Mbi drejtësinë më të madhe që shkon përtej veprës së jashtme deri te zemra:

Drejtësia e farisenjve është që të mos vrasin; drejtësia e atyre që janë caktuar të hyjnë në mbretërinë e Perëndisë është që të mos zemërohen pa shkak.

Shën Jeronimi (rreth 347–420)

Komente mbi Ungjillin sipas Mateut (mbi Mateun 5:19) Siç ruhet në Catena Aurea mbi Mateun. Në zotërim publik. Teksti i plotë: https://www.ccel.org/ccel/aquinas/catena1.ii.v.html

Mbi mësuesin, jeta e të cilit nuk duhet të prishë mësimin e tij:

Është drejtuar kundër farisenjve, të cilët, duke përçmuar urdhërimet e Perëndisë, ngrenë traditat e veta ... Dituria e mësuesit, po të jetë e lidhur me mëkat sado të vogël, ia humb vendin më të lartë, dhe nuk i vlen aspak të mësojë drejtësinë, po ta prishë atë në jetën e vet. Lumturia e përsosur i takon atij që përmbush me vepra atë që mëson me fjalë.

Shën Hilari i Puatjesë (rreth 310–367)

Komente mbi Ungjillin sipas Mateut (mbi Mateun 5:18–19) Siç ruhet në Catena Aurea mbi Mateun. Në zotërim publik. Teksti i plotë: https://www.ccel.org/ccel/aquinas/catena1.ii.v.html

Mbi kuptimin e asaj se qielli dhe dheu do të kalojnë:

Nga shprehja e përdorur këtu, "kalojnë", mund të supozojmë se elementet përbërës të qiellit dhe të dheut nuk do të asgjësohen.

Mbi urdhërimin më të vogël, të kuptuar si rrëfimi i kryqit:

Mundimin dhe kryqin i quan më të vegjël, të cilat kush nuk i rrëfen haptas, por turpërohet për to, do të jetë më i vogli, domethënë i fundit dhe thua se asnjeri; kurse atij që e rrëfen, i premton lavdinë e madhe të një thirrjeje qiellore.

Shën Grigori i Madh (rreth 540–604)

Dyzet Predikime mbi Ungjijtë, Predikimi 12 (mbi Mateun 5:19) Siç ruhet në Catena Aurea mbi Mateun. Në zotërim publik. Teksti i plotë: https://www.ccel.org/ccel/aquinas/catena1.ii.v.html

Mbi mbretërinë e qiellit të kuptuar si Kisha, dhe mbi mësuesin që quhet më i vogli:

me mbretërinë e qiellit duhet kuptuar Kisha, në të cilën ai mësues që shkel një urdhërim quhet më i vogli, sepse për atë njeri, jeta e të cilit përbuzet, mbetet që edhe predikimi i tij të përbuzet.