Joani 1:33

Arritëm, si e deshi Zoti, në ditën e premtimit tonë. Ai do të na e japë edhe këtë: të arrijmë në përmbushjen e premtimit. Sepse atëherë ato që themi, në qofshin të dobishme për ne e për ju, janë prej Tij; kurse ato që dalin nga njeriu, janë të rreme, siç ka thënë vetë Zoti ynë Jisu Krisht: «Kush flet gënjeshtër, flet nga të vetat.» Askush s'ka gjë të vetën, veç gënjeshtrës e mëkatit. Por nëse njeriu ka ndonjë të vërtetë a drejtësi, i vjen nga ai burim për të cilin duhet të kemi etje në këtë shkretëtirë, që, si të vesuar nga ca pika të tij dhe të ngushëlluar ndërkaq në këtë shtegtim, të mos biem udhës, por të arrijmë te prehja e Tij dhe te plotësia që na ngop. Në qoftë, pra, se «kush flet gënjeshtër, flet nga të vetat», atëherë kush flet të vërtetën, flet prej Perëndisë. Joani është i vërtetë, Krishti është e Vërteta; Joani është i vërtetë, por çdo njeri i vërtetë është i vërtetë prej së Vërtetës. Në qoftë, pra, se Joani është i vërtetë, dhe njeriu s'mund të jetë i vërtetë veçse prej së Vërtetës, prej kujt qe i vërtetë, në mos prej Atij që tha: «Unë jam e Vërteta»? E Vërteta, pra, s'mund të fliste kundër njeriut të vërtetë, as njeriu i vërtetë kundër së Vërtetës. E Vërteta e dërgoi njeriun e vërtetë, dhe ai ishte i vërtetë sepse e kishte dërguar e Vërteta. Nëse ishte e Vërteta që e dërgoi Joanin, atëherë ishte Krishti që e dërgoi. Por atë që Krishti bën bashkë me Atin, e bën Ati; dhe atë që Ati bën bashkë me Krishtin, e bën Krishti. Ati nuk bën asgjë veçmas Birit, as Biri asgjë veçmas Atit: dashuri e pandashme, njësi e pandashme, madhështi e pandashme, fuqi e pandashme, sipas atyre fjalëve që Ai vetë parashtroi: «Unë dhe Ati im jemi një.» Kush e dërgoi, pra, Joanin? Po të themi se e dërgoi Ati, themi të vërtetën; po të themi se e dërgoi Biri, themi të vërtetën; por, për ta thënë më hapur, themi: Ati dhe Biri. Por atë që e dërguan Ati dhe Biri, e dërgoi një Perëndi i vetëm, sepse Biri tha: «Unë dhe Ati jemi një.» Si, pra, nuk e njihte Atë prej të cilit qe dërguar? Sepse tha: «Unë nuk e njihja; por ai që më dërgoi të pagëzoj me ujë, ai vetë më tha.» E pyes Joanin: «Kush të dërgoi të pagëzosh me ujë? Ç'të tha?» «Ai mbi të cilin do të shohësh Frymën të zbresë si pëllumb dhe të qëndrojë mbi të, ai është ai që pagëzon me Frymën e Shenjtë.» A është kjo, o Joan, ajo që të tha ai që të dërgoi? Është e qartë se kjo qe; kush, pra, të dërgoi? Ndoshta Ati. Perëndi i vërtetë është Ati, dhe e Vërteta është Perëndia Bir: nëse të dërgoi Ati pa Birin, të dërgoi Perëndia pa të Vërtetën; por nëse ti je i vërtetë, ngaqë flet të vërtetën dhe flet prej së Vërtetës, atëherë Ati nuk të dërgoi pa Birin, por Ati dhe Biri të dërguan bashkë. Në qoftë, pra, se Biri të dërgoi bashkë me Atin, si nuk e njihje Atë prej të cilit qe dërguar? Ai që ti e kishe parë në të Vërtetën, Ai vetë të dërgoi që të njihej në mish, dhe tha: «Ai mbi të cilin do të shohësh Frymën të zbresë si pëllumb dhe të qëndrojë mbi të, ai është ai që pagëzon me Frymën e Shenjtë.»

2. A e dëgjoi Joani këtë që të njihte Atë që s'e kishte njohur, apo që të njihte më plotësisht Atë që tashmë e njihte? Sepse po të mos e kishte njohur fare, s'do t'i kishte thënë, kur Ai erdhi te lumi për t'u pagëzuar: «Unë kam nevojë të pagëzohem prej Teje, e Ti vjen tek unë?» E njihte, pra. Po kur zbriti pëllumbi? Kur Zoti qe pagëzuar dhe po ngjitej nga uji. Por ai që e dërgoi tha: «Ai mbi të cilin do të shohësh Frymën të zbresë si pëllumb dhe të qëndrojë mbi të, ai është ai që pagëzon me Frymën e Shenjtë.» Dhe Joani nuk e njihte, por kur zbriti pëllumbi, mësoi ta njihte; dhe çasti kur zbriti pëllumbi qe kur Zoti po ngjitej nga uji. Ndërkaq Joani e kishte njohur Zotin që kur Zoti erdhi tek ai te uji. Na bëhet, pra, e qartë se Joani në një farë mënyre e njihte Zotin, e në një farë mënyre nuk e njihte në fillim. Dhe po të mos e kuptojmë kështu, del se ishte gënjeshtar. Si ishte i vërtetë, kur e pranonte Zotin dhe thoshte: «Ti vjen tek unë të pagëzohesh?» dhe «Unë kam nevojë të pagëzohem prej Teje»? A është i vërtetë kur e tha këtë? Dhe si është përsëri i vërtetë kur thotë: «Unë nuk e njihja; por ai që më dërgoi të pagëzoj me ujë, ai vetë më tha: Ai mbi të cilin do të shohësh Frymën të zbresë si pëllumb dhe të qëndrojë mbi të, ai është ai që pagëzon me Frymën e Shenjtë»? Zoti u bë i njohur me anë të një pëllumbi, jo për atë që s'e njihte, por për atë që në një farë mënyre e njihte, e në një farë mënyre s'e njihte. Na mbetet ne të zbulojmë çfarë Joani nuk e dinte për Të dhe e mësoi me anë të pëllumbit.

3. Përse u dërgua Joani të pagëzonte? E mbaj mend që tashmë jua kam shpjeguar këtë, të dashur, sa munda. Sepse po të ishte pagëzimi i Joanit i nevojshëm për shpëtimin tonë, do të duhej të përdorej edhe tani. Sepse s'mund të mendojmë se njerëzit nuk shpëtohen tani, ose se nuk shpëtohen më shumë tani, ose se një ishte shpëtimi atëherë e tjetër tani. Nëse Krishti ka ndryshuar, ka ndryshuar edhe shpëtimi; por nëse shpëtimi është në Krishtin, dhe Krishti është po ai, atëherë i njëjti shpëtim është edhe për ne. Po përse u dërgua Joani të pagëzonte? Sepse duhej që Krishti të pagëzohej. Përse duhej që Krishti të pagëzohej? Përse duhej që Krishti të lindte? Përse duhej që Krishti të kryqëzohej? Sepse, po të kishte ardhur për të treguar udhën e përuljes dhe për ta bërë veten udhë të përuljes, atëherë në çdo gjë duhej që përulja të përmbushej prej Tij. Prej kësaj Ai denjoi t'i jepte pushtet pagëzimit të vet, që shërbëtorët e Tij të dinin me ç'gatishmëri duhej të vraponin drejt pagëzimit të Zotit, kur Ai vetë nuk e refuzoi pagëzimin e një shërbëtori. Ky nder iu fal Joanit, që pagëzimi të quhej i tij.

4. Vini re këtë, dalloni mirë dhe dijeni, të dashur. Pagëzimi që mori Joani quhet pagëzimi i Joanit: ai i vetëm mori një dhuratë të tillë. Askush prej të drejtëve para tij dhe askush pas tij nuk mori një pagëzim të tillë sa të quhej pagëzimi i vet. E mori vërtet, sepse prej vetes s'mund të bënte asgjë: sepse nëse dikush flet nga të vetat, flet gënjeshtrën e vet. Dhe prej nga e mori, veçse prej Zotit Jisu Krisht? Prej Tij mori pushtetin të pagëzonte ata që i pagëzoi më pas. Mos u çuditni, sepse Krishti veproi me Joanin njësoj si me nënën e Tij. Sepse për Krishtin u tha: «Të gjitha u bënë me anë të Tij.» Nëse të gjitha u bënë me anë të Tij, edhe Maria u bë me anë të Tij, prej së cilës Krishti lindi më pas. Vini re, të dashur: ashtu si Ai e krijoi Marinë dhe u krijua prej Marisë, po ashtu Ai e dha pagëzimin e Joanit dhe u pagëzua prej Joanit.

5. Për këtë qëllim, pra, e mori pagëzimin prej Joanit: që, duke marrë atë që ishte më e ulët prej një më të ulti, t'i nxiste më të ultët të merrnin atë që ishte më e lartë. Po përse nuk u pagëzua vetëm Ai prej Joanit, në qoftë se Joani, prej të cilit u pagëzua Krishti, u dërgua për këtë qëllim, të përgatiste një udhë për Zotin, domethënë për vetë Krishtin? Këtë e kemi shpjeguar tashmë, por i rikthehemi, sepse është e nevojshme për çështjen që kemi para. Po të ishte pagëzuar vetëm Zoti ynë Jisu Krisht me pagëzimin e Joanit... (Mbajeni fort atë që po themi; mos e lini botën të ketë aq pushtet sa t'jua fshijë nga zemra atë që Fryma e Perëndisë ka shkruar atje; mos i lini ferrat e kujdeseve të kenë aq pushtet sa të mbytin farën që po mbillet në ju. Sepse përse detyrohemi t'i përsërisim po ato gjëra, veçse ngaqë s'jemi të sigurt për kujtesën e zemrës suaj?) Pra, po të ishte pagëzuar vetëm Zoti me pagëzimin e Joanit, do të kishte njerëz që do ta çmonin kështu: se pagëzimi i Joanit qe më i madh se pagëzimi i Krishtit. Sepse do të thoshin se ai pagëzim është aq më i madh, saqë vetëm Krishti qe i denjë të pagëzohej me të. Prandaj, që Zoti të na jepte një shembull përuljeje, që ne të fitonim shpëtimin e pagëzimit, Krishti pranoi atë që për Të nuk ishte e nevojshme, por për ne ishte e nevojshme. Dhe përsëri, që ajo që Krishti mori prej Joanit të mos vihej më lart se pagëzimi i Krishtit, u lejuan edhe të tjerë të pagëzoheshin prej Joanit. Por për ata që u pagëzuan prej Joanit, ai pagëzim nuk mjaftoi, sepse u pagëzuan me pagëzimin e Krishtit, ngaqë pagëzimi i Joanit nuk ishte pagëzimi i Krishtit. Ata që marrin pagëzimin e Krishtit nuk kërkojnë pagëzimin e Joanit; ata që morën pagëzimin e Joanit kërkuan pagëzimin e Krishtit. Prandaj pagëzimi i Joanit i mjaftoi Krishtit. Si të mos i mjaftonte, kur as i nevojshëm nuk ishte për Të? Sepse Atij nuk i duhej asnjë pagëzim; por, që të na nxiste të merrnim pagëzimin e Tij, mori pagëzimin e shërbëtorit të vet. Dhe që pagëzimi i shërbëtorit të mos vihej më lart se pagëzimi i Zotit, edhe bashkëshërbëtorë të tjerë u pagëzuan me pagëzimin e shërbëtorit. Por ata bashkëshërbëtorë që u pagëzuan me atë pagëzim, duhej të pagëzoheshin gjithashtu me pagëzimin e Zotit; kurse ata që u pagëzuan me pagëzimin e Zotit nuk kanë nevojë për pagëzimin e bashkëshërbëtorit.

6. Meqë, pra, Joani kishte marrë një pagëzim që me të drejtë mund të quhet pagëzimi i Joanit, kurse Zoti Jisu Krisht nuk deshi t'ia jepte pagëzimin e Tij askujt, jo që askush të mos pagëzohej me pagëzimin e Zotit, por që të pagëzonte gjithnjë vetë Zoti, ndodhi kështu: që Zoti të pagëzojë me anë të shërbëtorëve. Domethënë, ata që shërbëtorët e Zotit do t'i pagëzonin, i pagëzoi Zoti, jo ata. Sepse një gjë është të pagëzosh si shërbëtor, e tjetër gjë të pagëzosh me pushtet. Sepse pagëzimi merr cilësinë e vet prej Atij me pushtetin e të cilit jepet, e jo prej atij me shërbesën e të cilit jepet. Ashtu siç ishte Joani, ashtu ishte edhe pagëzimi i tij: pagëzimi i drejtë i një njeriu të drejtë; por i një njeriu që kishte marrë prej Zotit atë hir, dhe hir aq të madh, sa qe i denjë të ishte pararendësi i Gjyqtarit, ta tregonte me gisht dhe të përmbushte atë fjalë të profecisë: «Zëri i atij që thërret në shkretëtirë: Bëni gati udhën e Zotit.» Ashtu siç ishte Zoti, i tillë ishte edhe pagëzimi i Tij: pagëzimi i Zotit, pra, ishte hyjnor, sepse Zoti ishte Perëndi.

7. Por Zoti Jisu Krisht mundej, po të donte, t'i jepte pushtet një prej shërbëtorëve të Tij, që ky të jepte njëfarë pagëzimi të vetin, si të thuash, në vend të Tij; mundej ta hiqte prej vetes pushtetin e pagëzimit dhe t'ia ngarkonte një prej shërbëtorëve, e t'i jepte pagëzimit të kaluar te shërbëtori po atë pushtet që kishte kur e jepte vetë Zoti. Këtë Ai nuk deshi ta bënte, që shpresa e të pagëzuarve të ishte tek Ai prej të cilit do të pranonin se qenë pagëzuar. Nuk deshi, pra, që shërbëtori të vinte shpresën e vet te shërbëtori. Prandaj apostulli thirri, kur pa se disa njerëz donin ta vinin shpresën tek ai vetë: «A u kryqëzua Pavli për ju? Apo u pagëzuat në emër të Pavlit?» Pavli, pra, pagëzoi si shërbëtor, jo si vetë pushteti; kurse Zoti pagëzoi si pushteti. Vini re. Ai mundej edhe t'ua jepte këtë pushtet shërbëtorëve, edhe nuk deshi. Sepse po t'ua kishte dhënë këtë pushtet shërbëtorëve (domethënë, që ajo që ishte e Zotit të ishte e tyre), do të kishte pasur aq pagëzime sa edhe shërbëtorë; kështu që, ashtu siç flasim për pagëzimin e Joanit, do të kishim folur edhe për pagëzimin e Pjetrit, pagëzimin e Pavlit, pagëzimin e Jakovit, pagëzimin e Thomait, të Mateut, të Vartholomeut; sepse për atë pagëzim folëm si për pagëzimin e Joanit. Por ndoshta dikush kundërshton dhe thotë: Na provo se ai pagëzim quhej pagëzimi i Joanit. Do ta provoj nga vetë fjalët e së Vërtetës, kur i pyeti hebrenjtë: «Pagëzimi i Joanit prej nga ishte? Nga qielli, apo nga njerëzit?» Prandaj, që të mos flitej për aq pagëzime sa janë shërbëtorët që morën prej Zotit pushtet të pagëzonin, Zoti e mbajti për vete pushtetin e pagëzimit, dhe u dha shërbëtorëve shërbesën. Shërbëtori thotë se pagëzon; e thotë drejt, ashtu si thotë apostulli: «Pagëzova edhe shtëpinë e Stefanait»; por si shërbëtor. Prandaj, edhe në qoftë i lig, dhe i bie të ketë shërbesën e pagëzimit, dhe njerëzit nuk e njohin, por Perëndia e njeh, atëherë Perëndia, që e ka mbajtur pushtetin për vete, lejon që pagëzimi të kryhet me anë të tij.

8. Por këtë Joani nuk e dinte për Zotin. Se Ai ishte Zoti, e dinte; dhe se ai duhej të pagëzohej prej Tij, e dinte; dhe rrëfeu se Ai ishte e Vërteta, dhe se ai, njeriu i vërtetë, qe dërguar prej së Vërtetës: këtë e dinte. Po çfarë kishte tek Ai që s'e dinte? Se Ai do ta mbante për vete pushtetin e pagëzimit të Tij, dhe nuk do t'ia jepte a ta kalonte asnjë shërbëtori; por se, qoftë kur pagëzonte një shërbëtor i mirë si shërbestar, qoftë kur pagëzonte një shërbëtor i lig, i pagëzuari të mos e mendonte se ishte pagëzuar nga kush tjetër, veçse nga Ai që e mbajti për vete pushtetin e pagëzimit. Dhe që ta dini, vëllezër, çfarë Joani nuk e dinte për Të: e mësoi me anë të pëllumbit. Sepse Zotin e njihte; por se Ai do ta mbante për vete pushtetin e pagëzimit dhe nuk do t'ia jepte asnjë shërbëtori, këtë ende nuk e dinte. Për këtë tha: «Unë nuk e njihja.» Dhe që ta dini se pikërisht aty e mësoi këtë, vini re çfarë vijon: «Por ai që më dërgoi të pagëzoj me ujë, ai vetë më tha: Ai mbi të cilin do të shohësh Frymën të zbresë si pëllumb dhe të qëndrojë mbi të, ai është.» Po cili është ai? Zoti? Por Zotin e njihte tashmë. Le të supozojmë, pra, se Joani kishte thënë vetëm deri këtu: «Unë nuk e njihja; por ai që më dërgoi të pagëzoj me ujë, ai vetë më tha...» Pyesim: ç'i tha? Vijon: «Ai mbi të cilin do të shohësh Frymën të zbresë si pëllumb dhe të qëndrojë mbi të.» Nuk e them çfarë vjen më pas. Ndërkaq vini re: «Ai mbi të cilin do të shohësh Frymën të zbresë si pëllumb dhe të qëndrojë mbi të, ai është.» Po cili është ai? Çfarë deshi të më mësonte me anë të një pëllumbi ai që më dërgoi? Se Ai vetë ishte Zoti. Tashmë e dija prej kujt isha dërguar; tashmë e njihja Atë të cilit i thashë: «Ti vjen tek unë të pagëzohesh? Unë kam nevojë të pagëzohem prej Teje.» Aq shumë, pra, e njihja Zotin, sa dëshiroja të pagëzohesha prej Tij, jo që Ai të pagëzohej prej meje; dhe atëherë Ai më tha: «Lëre tani, sepse kështu na ka hije të përmbushim çdo drejtësi.» Erdha të vuaj; a nuk vij të pagëzohem? «Le të përmbushet çdo drejtësi», më thotë Perëndia im. Le të përmbushet çdo drejtësi; le të mësoj përulje të plotë. E di se do të ketë krenarë ndër popullin tim të ardhshëm; e di se disa njerëz atëherë do të dallohen në ndonjë hir, kështu që, kur të shohin njerëz të thjeshtë të pagëzuar, ata, ngaqë e quajnë veten më të mirë, qoftë në vetëpërmbajtje, qoftë në dhënie lëmoshe, qoftë në mësim, ndoshta nuk do të denjojnë të marrin atë që e kanë marrë më të ultët se ata. Ishte e nevojshme t'i shëroja, që të mos përbuznin të vinin te pagëzimi i Zotit, ngaqë unë erdha te pagëzimi i shërbëtorit.

9. Tashmë, pra, Joani e dinte këtë, dhe e njihte Zotin. Çfarë e mësoi, pra, pëllumbi? Çfarë deshi Ai të mësonte me anë të pëllumbit (domethënë me anë të Frymës së Shenjtë, që kështu erdhi për të mësuar), Ai që e kishte dërguar Joanin, të cilit i tha: «Ai mbi të cilin do të shohësh Frymën të zbresë si pëllumb dhe të qëndrojë mbi të, ai është»? Po cili është ai? Zoti? E di. Por a e dije tashmë këtë, se po ai Zot, që ka pushtetin të pagëzojë, nuk do t'ia jepte atë pushtet asnjë shërbëtori, por do ta mbante për vete, që të gjithë ata që pagëzohen me anë të shërbesës së shërbëtorit, të mos ia ngarkonin pagëzimin e tyre shërbëtorit, por Zotit? A e dije tashmë këtë? Nuk e dija këtë; ç'më tha, pra? «Ai mbi të cilin do të shohësh Frymën të zbresë si pëllumb dhe të qëndrojë mbi të, ai është ai që pagëzon me Frymën e Shenjtë.» Nuk thotë: «Ai është Zoti»; nuk thotë: «Ai është Krishti»; nuk thotë: «Ai është Perëndia»; nuk thotë: «Ai është Jisui»; nuk thotë: «Ai është Ai që lindi prej Virgjëreshës Mari, pas teje, para teje.» Këtë nuk e thotë, sepse këtë Joani e dinte tashmë. Po çfarë nuk e dinte? Se këtë pushtet të madh të pagëzimit do ta kishte vetë Zoti dhe do ta mbante për vete, qoftë kur ishte i pranishëm në tokë, qoftë kur mungonte me trup në qiell e ishte i pranishëm në madhështi; që të mos thoshte Pavli: pagëzimi im; që të mos thoshte Pjetri: pagëzimi im. Prandaj shihni, vini re fjalët e apostujve. Asnjë prej apostujve nuk tha: pagëzimi im. Ndonëse ungjilli i të gjithëve ishte një, prapëseprapë e gjen se thanë: ungjilli im; por nuk e gjen se thonë: pagëzimi im.

10. Këtë, pra, vëllezërit e mi, e mësoi Joani. Atë që Joani e mësoi me anë të pëllumbit, le ta mësojmë edhe ne. Sepse pëllumbi nuk e mësoi Joanin pa e mësuar Kishën, Kishën së cilës iu tha: «Një është pëllumbi im.» Le ta mësojë pëllumbi pëllumbin; le ta dijë pëllumbi atë që Joani e mësoi me anë të pëllumbit. Fryma e Shenjtë zbriti në trajtë pëllumbi. Por këtë që Joani e mësoi te pëllumbi, përse e mësoi te pëllumbi? Sepse i duhej ta mësonte, dhe ndoshta nuk i duhej aq shumë ta mësonte, sa ta mësonte me anë të pëllumbit. Çfarë të them, vëllezërit e mi, për pëllumbin? Apo kur do të mjaftojë zotësia e gjuhës a e zemrës për të folur ashtu si dua? Dhe ndoshta dëshira ime mbetet më poshtë se detyra ime kur flas; edhe po të mundja të flisja ashtu si dua, aq më pak mundem të flas ashtu si duhet. Do të doja të dëgjoja dikë më të mirë se veten të fliste për këtë, sesa t'jua flisja unë juve.

11. Joani mëson të njohë Atë që e njihte; por mëson tek Ai për atë që nuk e dinte; për atë që e dinte, nuk mëson. Dhe çfarë njihte? Zotin. Çfarë nuk dinte? Se pushteti i pagëzimit të Zotit nuk do të kalonte prej Zotit te ndonjë njeri, kurse shërbesa e tij, kjo po, do të kalonte; pushteti prej Zotit te askush, shërbesa si te të mirët, ashtu edhe te të ligjtë. Le të mos trembet pëllumbi prej shërbesës së të ligut, por le t'i kthejë sytë nga pushteti i Zotit. Ç'dëm të bën një shërbëtor i lig, kur Zoti është i mirë? Ç'pengesë mund të të vërë përpara lajmëtari keqdashës, në qoftë se gjyqtari është dashamirës? Këtë e mësoi Joani me anë të pëllumbit. Çfarë është ajo që mësoi? Le ta përsërisë ai vetë. «Ai vetë më tha», thotë, «Ai mbi të cilin do të shohësh Frymën të zbresë si pëllumb dhe të qëndrojë mbi të, ky është ai që pagëzon me Frymën e Shenjtë.» Le të mos të mashtrojnë ata joshës, o pëllumb, që thonë: Ne pagëzojmë. Njihe, o pëllumb, atë që të mësoi pëllumbi: «Ky është ai që pagëzon me Frymën e Shenjtë.» Me anë të pëllumbit na mësohet se ky është ai; e ti mendon se pagëzohesh me pushtetin e atij me shërbesën e të cilit pagëzohesh? Në qoftë se mendon kështu, atëherë ende s'je në trupin e pëllumbit; dhe po të mos jesh në trupin e pëllumbit, s'ka pse të çuditesh që s'ke thjeshtësi; sepse me anë të pëllumbit shenjohet mbi të gjitha thjeshtësia.

12. Përse, pra, vëllezërit e mi, me anë të thjeshtësisë së pëllumbit e mësoi Joani se «Ky është ai që pagëzon me Frymën e Shenjtë», veçse për të treguar se nuk janë pëllumba ata që e kanë shpërndarë Kishën? Skifterë ishin, dhe qiftë. Pëllumbi nuk shqyen. Dhe e sheh se na bëjnë objekt urrejtjeje, për përndjekjet, siç i quajnë, që kanë pësuar. Përndjekje trupore, vërtet, po qe se duhen quajtur kështu, kanë pësuar, sepse këto qenë kamxhikët e Zotit, që qartas u jepnin një ndreqje të përkohshme, që të mos i dënonte përjetësisht, po të mos e pranonin dhe të mos ndreqeshin. E përndjekin vërtet Kishën ata që përndjekin me anë të mashtrimit; e godasin zemrën më rëndë ata që godasin me shpatën e gjuhës; e derdhin gjakun më hidhur ata që, sa munden, vrasin Krishtin te njeriu. Duket sikur kanë frikë, si të thuash, prej gjykimit të pushtetit. Ç'të bën pushteti, në qoftë se je i mirë? Por nëse je i lig, ki frikë pushtetin: «Sepse nuk e mban kot shpatën», thotë apostulli. Mos e nxirr shpatën me të cilën godet Krishtin. O i krishterë, çfarë përndjek te një i krishterë? Çfarë përndoqi perandori te ti? Ai përndoqi mishin; ti te një i krishterë përndjek frymën. Ti nuk e vret mishin. E megjithatë, ata nuk e kursejnë mishin; sa mundën, i vranë me shpatë; nuk kursyen as të vetët, as të huajt. Kjo dihet nga të gjithë. Pushteti urrehet ngaqë është i ligjshëm; quhet i urryer ai që vepron sipas ligjit, kurse s'e ndjek urrejtja atë që vepron kundër ligjeve. Vini re, secili prej jush, vëllezërit e mi, çfarë zotëron i krishteri. Njerëzinë e vet e ka të përbashkët me shumë veta; krishterimi i tij e dallon prej shumëkujt; dhe krishterimi i përket më ngushtë sesa njerëzia e vet. Sepse, si i krishterë, ai përtërihet sipas shëmbëllimit të Perëndisë, prej të cilit njeriu u bë sipas shëmbëllimit të Perëndisë; kurse si njeri, mund të ishte i lig, mund të ishte pagan, mund të ishte idhujtar. Këtë ti e përndjek te i krishteri, atë që është pjesa e tij më e mirë; sepse atë me të cilën ai jeton, ti do t'ia heqësh. Sepse ai jeton në kohë sipas frymës së jetës, prej së cilës i gjallërohet trupi; por jeton për përjetësinë sipas pagëzimit që mori prej Zotit. Ti do t'ia heqësh atë që mori prej Zotit, do t'ia heqësh atë me të cilën ai jeton. Kusarët, përsa u përket atyre që duan t'i zhveshin, e kanë qëllimin të pasurohen vetë dhe t'ua heqin viktimave gjithçka që kanë; kurse ti i merr atij, e prapëseprapë te ti s'do të ketë asgjë më shumë, sepse s'të shtohet gjë ngaqë i merr atij. Por, në të vërtetë, ata bëjnë njësoj si ata që marrin jetën natyrore: ia marrin një tjetri, e megjithatë vetë s'kanë dy jetë.

13. Çfarë do të heqësh, pra? Çfarë s'të pëlqen te njeriu që do ta ripagëzosh? Nuk je në gjendje t'i japësh atë që ai tashmë e ka, por e bën të mohojë atë që ka. Ç'mizori më të madhe bëri përndjekësi pagan i Kishës? Shpatat u ngritën kundër dëshmorëve, u lëshuan bishat e egra, u ndezën zjarret: për ç'qëllim gjithë këto? Që ai që vuante të shtyhej të thoshte: «S'jam i krishterë.» Çfarë i mëson atij që do ta ripagëzosh, veçse që së pari të thotë: «S'jam i krishterë»? Për po atë qëllim për të cilin përndjekësi nxori flakën, ti nxjerr gjuhën; ti e bën me joshje atë që ai s'e bëri me vrasje. Dhe çfarë jep ti, dhe kujt do t'ia japësh? Në qoftë se ai të thotë të vërtetën dhe nuk gënjen, i joshur prej teje, do të thotë: «E kam.» Ti pyet: «A ke pagëzim?» «E kam», thotë ai. Sa kohë që ai thotë «E kam», ti thua: «Nuk do të jap.» Edhe mos jep, sepse ajo që do të japësh nuk mund të ngjitet te unë; sepse ajo që mora nuk mund të më merret. Por prit, megjithatë; le të shoh çfarë do të më mësosh. «Thuaj së pari», tha ai, «S'kam.» Por këtë e kam; po të them «S'kam», gënjej; sepse atë që kam, e kam. «S'ke», thotë ai. Më mëso se s'e kam. «Një njeri i lig ta dha.» Nëse Krishti është i lig, atëherë një njeri i lig ma dha. «Krishti», thotë, «nuk është i lig; por Krishti nuk ta dha ty.» Kush, pra, ma dha? Përgjigju! Unë e di se e mora prej Krishtit. «Ai që ta dha», thotë, «nuk qe Krishti, por një tradhtar.» Do të shoh unë se kush qe shërbestari; do të shoh se kush qe lajmëtari. Për nëpunësin nuk grindem; ia kushtoj vëmendjen Gjyqtarit; e ndoshta, kur kundërshton nëpunësin, ti flet gënjeshtër. Por unë s'pranoj ta shqyrtoj; le ta gjykojë Zoti i të dyve çështjen e nëpunësit të vet. Po të kërkoja, ndoshta, prova, ti s'do të mund të jepje asnjë; madje, gënjen; u provua se ti s'ishe në gjendje të jepje prova. Por çështjen time nuk e mbështet mbi këtë, që të mos nxjerrësh, nga mbrojtja ime e zellshme e njerëzve të pafajshëm, se unë kam vënë shpresën qoftë edhe te njerëzit e pafajshëm. Le të jenë njerëzit çfarë të jenë, unë e mora prej Krishtit, u pagëzova prej Krishtit. «Jo», thotë; «jo Krishti, por ai peshkop të pagëzoi, dhe ai peshkop është në kungim me ata.» Prej Krishtit jam pagëzuar, e di. Si e di? Më mësoi pëllumbi, atë që Joani pa. O qift i lig, ti nuk mund të më shkulësh nga gjiri i pëllumbit. Jam ndër gjymtyrët e pëllumbit, sepse atë që mësoi pëllumbi, këtë e di. Ti më thua: «Ky a ai njeri të pagëzoi»; me anë të pëllumbit i thuhet mua dhe ty: «Ky është ai që pagëzon.» Cilin të besoj, qiftin apo pëllumbin?

14. Thuamë me siguri, që të turpërohesh prej atij kandili me të cilin u turpëruan edhe armiqtë e mëparshëm, që ishin si ti, farisenjtë. Kur ata e pyetën Zotin me ç'pushtet i bënte ato gjëra, Ai u tha: «Edhe unë do t'ju bëj një pyetje: Më thoni, pagëzimi i Joanit prej nga është? Nga qielli, apo nga njerëzit?» Dhe ata, që po bëheshin gati të shtrinin lakun e tyre, u ngatërruan prej pyetjes, dhe zunë të bisedonin me njëri-tjetrin e të thoshin: «Po të përgjigjemi ‹Nga qielli›, do të na thotë: Përse nuk i besuat?» Sepse Joani kishte thënë për Zotin: «Ja Qengji i Perëndisë, që ngre mëkatin e botës!» Përse, pra, pyesni me ç'pushtet veproj? O ujq, atë që bëj, e bëj me pushtetin e Qengjit. Po që ta njihni Qengjin, përse nuk i besoni Joanit, që tha: «Ja Qengji i Perëndisë, që ngre mëkatin e botës»? Ata, pra, duke ditur çfarë kishte thënë Joani për Zotin, thanë me vete: «Po të themi se pagëzimi i Joanit është nga qielli, do të na thotë: Përse, pra, nuk i besuat? Po të themi se është nga njerëzit, populli do të na vrasë me gurë; sepse Joanin e mbajnë për profet.» Prandaj patën frikë njerëzit; prandaj u turpëruan të rrëfenin të vërtetën. Errësira u përgjigj me errësirë; por u mundën prej dritës. Sepse ç'u përgjigjën? «Nuk e dimë»; për atë që e dinin, thanë: «Nuk e dimë.» Dhe Zoti tha: «As unë nuk po ju them me ç'pushtet i bëj këto gjëra.» Dhe armiqtë e parë u turpëruan. Si? Prej kandilit. Cili qe kandili? Joani. A mund ta provojmë se ai qe kandili? Mundemi; sepse Zoti thotë: «Ai ishte një kandil që digjej e ndriçonte.» A mund të provojmë gjithashtu se armiqtë u turpëruan prej tij? Dëgjoni psalmin: «Kam bërë gati», thotë, «një kandil për të Mirosurin tim. Armiqtë e tij do t'i vesh me turp.»

15. Ende, në errësirën e kësaj jete, ecim me kandilin e besimit: le të mbahemi edhe pas kandilit Joan, dhe le t'i turpërojmë me anë të tij armiqtë e Krishtit; madje, le t'i turpërojë vetë Krishti armiqtë e vet me kandilin e vet. Le të bëjmë pyetjen që Zoti u bëri hebrenjve, le të pyesim e të themi: «Pagëzimi i Joanit prej nga është? Nga qielli, apo nga njerëzit?» Çfarë do të thonë? Vini re, a nuk turpërohen edhe këta si armiq prej kandilit. Çfarë do të thonë? Po të thonë «Nga njerëzit», edhe të vetët do t'i vrasin me gurë; po të thonë «Nga qielli», le t'u themi: Përse, pra, nuk i besuat? Ata ndoshta thonë: «I besojmë.» Përse, pra, thoni se pagëzoni ju, kur Joani thotë: «Ky është ai që pagëzon»? «Por duhet», thonë, «që shërbestarët e një Gjyqtari kaq të madh, ata që pagëzojnë, të jenë të drejtë.» Edhe unë e them, edhe të gjithë e thonë, se duhet që shërbestarët e një Gjyqtari kaq të madh të jenë të drejtë; le të jenë shërbestarët, sido që të jetë, të drejtë, në dashtë; por nëse s'duan të jenë të drejtë ata që rrinë në fronin e Moisiut, Mësuesi im më ka vënë në siguri, Ai për të cilin Fryma e Tij tha: «Ky është ai që pagëzon.» Si më vuri në siguri? «Shkruesit dhe farisenjtë», thotë, «rrinë në fronin e Moisiut: atë që thonë, bëjeni; por atë që bëjnë, mos e bëni; sepse thonë e nuk bëjnë.» Në qoftë se shërbestari është i drejtë, e radhit me Pavlin, e radhit me Pjetrin; me këta i radhit shërbestarët e drejtë: sepse, në të vërtetë, shërbestarët e drejtë nuk kërkojnë lavdinë e vet; ngaqë janë shërbestarë, nuk duan të quhen gjyqtarë, e kanë neveri që dikush ta vërë shpresën te ata; prandaj, shërbestarin e drejtë e radhit me Pavlin. Sepse ç'thotë Pavli? «Unë mbolla, Apoloi ujiti, por Perëndia e rriti. Kështu, as ai që mbjell nuk është gjë, as ai që ujit, por Perëndia, që bën të rritet.» Kurse ai që është shërbestar krenar, radhitet me djallin; por dhurata e Krishtit nuk ndotet, ajo që rrjedh nëpër të e kthjellët, që kalon nëpër të e rrjedhshme, dhe arrin në tokën pjellore. Le të themi se ai është prej guri, se nuk mund të rrisë fryt nga uji; edhe nëpër kanalin e gurtë uji kalon, uji shkon te lehet e kopshtit; në kanalin e gurtë s'bën gjë të rritet, por prapëseprapë sjell shumë fryt në kopshte. Sepse fuqia shpirtërore e misterit është si drita: si prej atyre që do të ndriçohen merret e pastër, ashtu, edhe po të kalojë nëpër të papastërit, nuk njolloset. Le të jenë shërbestarët, sido që të jetë, të drejtë, dhe le të mos kërkojnë lavdinë e vet, por lavdinë e Atij të cilit i shërbejnë; le të mos thonë: Pagëzimi është imi; sepse s'është i tyre. Le t'i vënë veshin Joanit. Ja, Joani ishte plot me Frymën e Shenjtë; dhe pagëzimin e kishte nga qielli, jo nga njerëzit; por deri kur e pati? Ai vetë tha: «Bëni gati udhën e Zotit.» Por kur Zoti u njoh, Ai vetë u bë udha; s'kishte më nevojë pagëzimi i Joanit të përgatiste udhën e Zotit.

16. Po çfarë e kanë zakon të thonë kundër nesh? «Ja, pas Joanit u dha pagëzim.» Sepse, para se ajo çështje të trajtohej si duhet në Kishën Katolike, shumë veta gabuan në të, edhe njerëz të mëdhenj e të mirë; por, ngaqë ishin gjymtyrë të pëllumbit, nuk u ndanë; dhe me ta ndodhi ajo që tha apostulli: «Në qoftë se mendoni ndryshe për ndonjë gjë, Perëndia do t'jua zbulojë edhe këtë.» Ja pse ata që u ndanë vetë, u bënë të pamësueshëm. Çfarë e kanë zakon të thonë, pra? «Ja, pas Joanit u dha pagëzim; pas pagëzimit heretik a nuk duhet dhënë?» Sepse disa që kishin pagëzimin e Joanit, Pavli i urdhëroi të pagëzoheshin, ngaqë s'kishin pagëzimin e Krishtit. «Përse, pra», thonë, «e madhëron kaq tepër meritën e Joanit, e, si të thuash, e vogëlon mjerimin e heretikëve?» Edhe unë jua pranoj se heretikët janë të ligj; por heretikët e dhanë pagëzimin e Krishtit, atë pagëzim që Joani nuk e dha.

17. Kthehem te Joani dhe them: «Ky është ai që pagëzon.» Sepse Joani është më i mirë se një heretik, ashtu si Joani është më i mirë se një pijanec, si Joani është më i mirë se një vrasës. Në qoftë se duhet të pagëzojmë pas më të keqit, sepse apostujt pagëzuan pas më të mirit, atëherë cilido prej tyre që u pagëzua nga një pijanec... Nuk po flas për vrasësin, nuk po flas për përkrahësin e ndonjë njeriu të lig, nuk po flas për grabitësin e mallit të tjetërkujt, nuk po flas për shtypësin e jetimëve, as për atë që ndan të martuarit; për asnjë prej këtyre nuk po flas; po flas për atë që ndodh çdo vit, për atë që ndodh çdo ditë; po flas për atë ku ftohen të gjithë, madje edhe në këtë qytet, kur u thuhet: «Le të bëjmë si të paarsyeshmit, le të dëfrehemi, dhe në një ditë si kjo, e kalendave të janarit, s'duhet të agjërojmë.» Për këto gjëra po flas, për këto veprime të vogla të përditshme. Kur, pra, dikush pagëzohet nga një pijanec, kush është më i mirë? Joani apo pijaneci? Përgjigju, në mundsh, se pijaneci është më i mirë se Joani! Këtë kurrë nuk do të guxosh ta bësh. Atëherë ti, si njeri i esëll, pagëzo pas pijanecit tënd. Sepse po të pagëzuan apostujt pas Joanit, aq më tepër duhet i esëlli të pagëzojë pas pijanecit? Apo mos thua: pijaneci është në njësi me mua? Po Joani, atëherë, miku i Dhëndrit, a nuk ishte në njësi me Dhëndrin?

18. Por të them ty vetë, kushdo qofsh: A je më i mirë se Joani? Nuk do të guxosh të thuash: Jam më i mirë se Joani. Atëherë le të pagëzojnë të tutë pas teje, në qofshin më të mirë. Sepse po qe se u dha pagëzim pas Joanit, skuqu që pas teje nuk jepet pagëzim. Ti do të thuash: Por unë e kam dhe e mësoj pagëzimin e Krishtit. Njihe, pra, tani Gjyqtarin, dhe mos u bëj lajmëtar krenar. Ti jep pagëzimin e Krishtit, prandaj pas teje nuk jepet pagëzim; kurse pas Joanit u dha, sepse ai nuk dha pagëzimin e Krishtit, por të vetin; ngaqë e kishte marrë në atë mënyrë sa qe i tiji. Ti, pra, nuk je më i mirë se Joani; por pagëzimi që jepet me anë të teje është më i mirë se ai i Joanit; sepse njëri është i Krishtit, kurse tjetri është i Joanit. Dhe ai që u dha nga Pavli, dhe ai që u dha nga Pjetri, është i Krishtit; e po qe se u dha pagëzim nga Juda, ishte i Krishtit. Juda dha pagëzim, dhe pas Judës pagëzimi nuk u përsërit; Joani dha pagëzim, dhe pas Joanit pagëzimi u përsërit: sepse po qe se pagëzimi u dha nga Juda, ishte pagëzimi i Krishtit; por ai që u dha nga Joani, ishte pagëzimi i Joanit. Nuk e vëmë Judën më lart se Joanin; por pagëzimin e Krishtit, edhe kur jepet me dorën e Judës, e vëmë më lart se pagëzimin e Joanit, që jepet me të drejtë qoftë edhe me dorën e Joanit. Sepse për Zotin u tha, para se të pësonte, se pagëzonte më shumë se Joani; pastaj u shtua: «Ndonëse Jisui vetë nuk pagëzonte, por dishepujt e Tij.» Ai, e jo Ai: Ai me pushtet, ata me shërbesë; ata kryen shërbesën e pagëzimit, kurse pushteti i pagëzimit mbeti te Krishti. Dishepujt e Tij, pra, pagëzonin, dhe Juda ishte ende ndër dishepujt e Tij; e atëherë, ata që i pagëzoi Juda, mos u ripagëzuan? Kurse ata që i pagëzoi Joani, a u ripagëzuan? Qartë, pati një përsëritje, por jo përsëritje e po atij pagëzimi. Sepse ata që i pagëzoi Joani, i pagëzoi Joani; ata që i pagëzoi Juda, i pagëzoi Krishti. Po kështu, pra, ata që i pagëzoi një pijanec, ata që i pagëzoi një vrasës, ata që i pagëzoi një kurorëshkelës, po qe se ishte pagëzimi i Krishtit, u pagëzuan nga Krishti. Nuk kam frikë nga kurorëshkelësi, nga pijaneci, a nga vrasësi, sepse ia vë veshin pëllumbit, me anë të të cilit më thuhet: «Ky është ai që pagëzon.»

19. Por, vëllezërit e mi, është marrëzi të thuash se... nuk po them Juda... por se ndonjë njeri qe më i mirë se ai për të cilin u tha: «Ndër ata që kanë lindur prej grave, nuk është ngritur më i madh se Joan Pagëzori.» Asnjë shërbëtor, pra, nuk vihet më lart se ai; por pagëzimi i Zotit, edhe kur jepet me anë të një shërbëtori të lig, vihet më lart se pagëzimi qoftë edhe i një shërbëtori që ishte mik. Dëgjoni se ç'lloj njerëzish përmend apostulli Pavël, vëllezër të rremë, që predikonin fjalën e Perëndisë prej smire, dhe çfarë thotë ai për ta: «Edhe për këtë gëzohem, po, edhe do të gëzohem.» Ata e shpallnin Krishtin, vërtet prej smire, por prapëseprapë e shpallnin Krishtin. Mos ki parasysh përse, por kë: prej smire të predikohet Krishti. Vështro Krishtin, shmang smirën. Mos ndiq shembullin e predikuesit të lig, por ndiq shembullin e të Mirit që të predikohet. Krishti, pra, u predikua prej disave nga smira. Dhe ç'është smira? Një e keqe e tmerrshme. Prej kësaj të keqeje u rrëzua djalli; kjo murtajë e ligë qe ajo që e rrëzoi; dhe disa predikues të Krishtit qenë të pushtuar prej saj, të cilëve, megjithatë, apostulli u lejoi të predikonin. Përse? Sepse predikonin Krishtin. Por ai që ka smirë, urren; dhe për atë që urren, ç'thuhet? Dëgjoni apostullin Joan: «Ai që urren vëllanë e vet, është vrasës.» Ja, pas Joanit u dha pagëzim, pas një vrasësi nuk u dha pagëzim; sepse Joani dha pagëzimin e vet, kurse vrasësi dha pagëzimin e Krishtit. Ai mister është aq i shenjtë, sa nuk e ndot as shërbesa e një vrasësi.

20. Nuk e hedh poshtë Joanin, përkundrazi i besoj Joanit. Në çfarë i besoj Joanit? Në atë që e mësoi me anë të pëllumbit? Çfarë mësoi me anë të pëllumbit? «Ky është ai që pagëzon me Frymën e Shenjtë.» Tani, pra, vëllezër, mbajeni fort këtë dhe nguliteni në zemrat tuaja; sepse, po të doja të shpjegoja sot më gjerësisht Përse me anë të pëllumbit, s'na del koha. Sepse jua kam bërë, besoj, deri diku të qartë, o vëllezër të shenjtë, se një gjë që duhej mësuar iu ngulit Joanit me anë të pëllumbit: një gjë lidhur me Krishtin që Joani nuk e dinte, ndonëse Krishtin e njihte tashmë. Po përse duhej që kjo gjë të tregohej me anë të pëllumbit, do ta thosha, po të ishte e mundur ta thosha shkurt. Por do të donte kohë të gjatë ta thoja, dhe s'dua t'ju rëndoj, sepse me lutjet tuaja e përmbusha premtimin tim. Me ndihmën e përtërirë të vëmendjes suaj të përshpirtshme dhe të vullnetit tuaj të mirë, do t'ju bëhet e qartë njësoj edhe kjo: përse Joani nuk duhej ta mësonte veçse me anë të pëllumbit atë gjë që mësoi lidhur me Zotin, domethënë se është «Ai që pagëzon me Frymën e Shenjtë» dhe se asnjërit prej shërbëtorëve të Tij nuk ia kishte kaluar pushtetin e pagëzimit.