Joani 14:1–3

1. E pranojmë, vëllezër të dashur, se kemi një borxh ndaj jush dhe se tani duhet t'jua shlyejmë atë që mbeti për shqyrtim: si mund ta kuptojmë që midis këtyre dy pohimeve nuk ka ndonjë kundërthënie të vërtetë. Sepse, pasi tha «Në shtëpinë e Atit tim ka shumë banesa; po të mos ishte kështu, do t'jua kisha thënë, se po shkoj t'ju përgatis një vend» (ku e bën Ai mjaft të qartë se ua tha pikërisht ngaqë atje ka tashmë shumë banesa dhe s'ka nevojë të përgatitet ndonjë), Zoti sërish thotë: «Edhe në qoftë se shkoj e ju përgatis një vend, do të vij përsëri e do t'ju marr pranë vetes, që aty ku jam unë, të jeni edhe ju». Si shpjegohet që Ai shkon e përgatit një vend, në qoftë se atje ka tashmë shumë banesa? Po të mos kishte të tilla, do të kishte thënë «Po shkoj të përgatis». Ose, po të ishte vendi ende për t'u përgatitur, a nuk do të kishte thënë me të drejtë edhe atëherë «Po shkoj të përgatis»? A ekzistojnë vallë këto banesa tashmë, e megjithatë kanë ende nevojë të përgatiten? Sepse, po të mos ishin fare, do të kishte thënë «Po shkoj të përgatis». E megjithatë, ngaqë gjendja e tyre e tashme është e tillë që kërkon ende përgatitje, Ai nuk shkon t'i përgatisë ato në po atë kuptim që ekzistojnë tashmë; por, po të shkojë e t'i përgatisë ashtu siç do të jenë më vonë, do të vijë përsëri e do t'i marrë të vetët pranë vetes, që aty ku është Ai, të jenë edhe ata. Si ka, pra, banesa në shtëpinë e Atit, e këto jo të tjera, por po ato, të cilat tashmë ekzistojnë në një kuptim ku s'mund të pranojnë asnjë përgatitje, e megjithatë nuk ekzistojnë, meqë kanë ende për t'u përgatitur? Si duhet ta mendojmë këtë, veçse ashtu si profeti, i cili edhe ai thotë për Perëndinë se Ai e ka bërë tashmë atë që ka ende për të qenë? Sepse nuk thotë «Ai që do të bëjë atë që ka ende për të qenë», por «Ai që e ka bërë atë që ka ende për të qenë». Prandaj Ai i ka bërë tashmë të tilla gjëra dhe ka ende për t'i bërë. Sepse ato s'janë bërë aspak, po të mos i ketë bërë Ai; as do të jenë ndonjëherë, po të mos i bëjë Ai vetë. Ai, pra, i ka bërë duke i paracaktuar; ka ende për t'i bërë duke i sjellë në vepër. Ashtu siç e tregon qartë Ungjilli kur Ai i zgjodhi dishepujt e vet, domethënë në çastin kur i thirri; e megjithatë apostulli thotë «Ai na zgjodhi para themelimit të botës», domethënë me anë të paracaktimit, jo me anë të thirrjes së vërtetë. «Edhe ata që i paracaktoi, ata edhe i thirri»: Ai i ka zgjedhur me anë të paracaktimit para themelimit të botës, i zgjedh me anë të thirrjes para mbarimit të saj. Kështu pra i ka përgatitur ato banesa dhe ende po i përgatit. Ai që i ka bërë tashmë gjërat që kanë ende për të qenë, tani po përgatit jo të tjera, por pikërisht ato banesa që i ka përgatitur më parë: atë që e ka përgatitur me anë të paracaktimit, po e sjell në vepër. Prandaj ato tashmë janë, për sa i përket paracaktimit; po të mos ishte kështu, do të kishte thënë «Do të shkoj e do t'i përgatis», domethënë «Do t'i paracaktoj». Por, ngaqë ende nuk janë përgatitur në vepër, Ai thotë «Edhe në qoftë se shkoj e ju përgatis një vend, do të vij përsëri e do t'ju marr pranë vetes».

2. Por Ai, në një farë kuptimi, i përgatit banesat duke përgatitur banorët për to. Për shembull, kur tha «Në shtëpinë e Atit tim ka shumë banesa», ç'tjetër mund të kuptojmë me shtëpinë e Perëndisë, veçse tempullin e Perëndisë? E ç'është ai tempull, pyete apostullin, e ai do të përgjigjet: «Sepse tempulli i Perëndisë është i shenjtë, dhe ky tempull jeni ju». Kjo është edhe mbretëria e Perëndisë, të cilën Biri ka ende për t'ia dorëzuar Atit; prandaj po ai apostull thotë: «Krishti, fillimi, e pastaj ata që janë të Krishtit, në ardhjen e Tij; atëherë vjen fundi, kur t'ia ketë dorëzuar mbretërinë Perëndisë, Atit». Domethënë, ata që i ka shpenguar me gjakun e Tij, atëherë do t'i ketë dorëzuar që të qëndrojnë përpara fytyrës së Atit të Tij. Kjo është ajo mbretëri e qiejve për të cilën është thënë: «Mbretëria e qiejve i përngjan një njeriu që mbolli farë të mirë në arën e tij. Por fara e mirë janë bijtë e mbretërisë»; dhe, ndonëse tani janë të përzier me egjrën, në fund vetë Mbreti do të dërgojë engjëjt e Tij, «edhe do të mbledhin nga mbretëria e Tij gjithçka që shkakton skandal. Atëherë të drejtët do të shkëlqejnë si dielli në mbretërinë e Atit të tyre». Mbretëria do të shkëlqejë në mbretëri, kur ata që janë mbretëria të kenë arritur në mbretëri; ashtu si lutemi tani kur themi: «Ardhtë mbretëria jote». Prandaj, edhe tani mbretëria tashmë thirret, por deri më tani vetëm po thirret së bashku. Sepse, po të mos thirrej që tani, nuk do të mund të thuhej atëherë: «Do të mbledhin nga mbretëria e Tij gjithçka që shkakton skandal». Por mbretëria ende nuk mbretëron. Kështu pra, ajo tashmë është mbretëri deri në atë pikë sa, kur të jenë mbledhur nga mesi i saj gjithë skandalet, do të arrijë në sundim, që të zotërojë jo vetëm emrin e mbretërisë, por edhe pushtetin për të qeverisur. Sepse pikërisht kësaj mbretërie, që do të qëndrojë atëherë në të djathtë, do t'i thuhet në fund: «Ejani, të bekuarit e Atit tim, merrni mbretërinë»; domethënë: ju që ishit mbretëria, por pa pushtetin për të sunduar, ejani e mbretëroni; që atë çka dikur ishit vetëm me shpresë, tani të keni fuqinë ta jeni në të vërtetë. Kjo shtëpi e Perëndisë, pra, ky tempull i Perëndisë, kjo mbretëri e Perëndisë dhe mbretëri e qiejve, ende po ndërtohet, po ngrihet, po përgatitet, po mblidhet. Në të do të ketë banesa, ashtu siç po i përgatit tani Zoti; në të ka të tilla që tani, ashtu siç i ka paracaktuar tashmë Zoti.

3. Por pse iku Ai për të bërë një përgatitje të tillë? Ne vetë jemi, padyshim, ata që kemi nevojë të përgatitemi, e po të na lërë prapa, a nuk pengohet pikërisht kjo përgatitje? Po e shpjegoj, o Zot, ashtu si mundem: pikërisht këtë deshe të tregoje me përgatitjen e atyre banesave, se i drejti duhet të rrojë me anë të besimit. Sepse ai që gjendet në mërgim larg Zotit, ka nevojë të rrojë me anë të besimit, sepse nëpërmjet tij përgatitemi për të soditur fytyrën e Tij. Sepse «lum ata që janë të pastër në zemër, se ata do të shohin Perëndinë», dhe «Ai ua pastron zemrat me anë të besimit». Të parën e gjejmë në Ungjill, të dytën në Veprat e Apostujve. Por besimi që ua pastron zemrat atyre që kanë ende për ta parë Perëndinë, ndërsa rrinë këtu në mërgim, beson atë që nuk e sheh; sepse, po të ketë të parë, nuk ka më besim. Tani besimtarit po i grumbullohet merita, e atëherë shpërblimi i jepet në dorë atij që sheh. Le të shkojë, pra, Zoti e le të na përgatisë një vend; le të shkojë, që të mos shihet; e le të mbetet i fshehur, që të ushtrohet besimi. Sepse vendi atëherë po përgatitet, në qoftë se jetojmë me anë të besimit. Le ta dëshirojmë atë vend duke e besuar, që ta zotërojmë vendin e dëshiruar; malli i dashurisë është përgatitja e banesës. Përgatit, pra, o Zot, atë që po përgatit; sepse Ti po na përgatit ne për vete, dhe veten për ne, meqë po përgatit një vend edhe për veten Tënde në ne, edhe për ne në Ty. Sepse Ti ke thënë: «Qëndroni në mua, edhe unë në ju». Aq sa secili ka marrë pjesë prej Teje, kush më pak e kush më shumë, e tillë do të jetë larmia e shpërblimeve, në përpjesëtim me larminë e meritave; e tillë do të jetë shumësia e banesave, që t'u përshtatet pabarazive ndër banorët e tyre; por të gjitha, gjithsesi, do të jetojnë përjetësisht e do të jenë të lumtura pa mbarim. Pse po largohesh? Pse vjen sërish? Në qoftë se Të kuptoj drejt, Ti nuk largohesh as nga vendi prej nga shkon, as nga vendi prej nga vjen; largohesh duke u bërë i padukshëm, vjen duke iu shfaqur sërish syve tanë. Por, po të mos qëndrosh për të na udhëhequr se si të përparojmë ende në mirësinë e jetës, si do të përgatitet vendi ku do të mund të banojmë në plotësinë e gëzimit? Le të mjaftojë kjo që thamë për fjalët që u lexuan nga Ungjilli, deri te «do të vij përsëri e do t'ju marr pranë vetes». Por kuptimin e asaj që vjen më pas, «që aty ku jam unë, të jeni edhe ju; e ku po shkoj e dini, edhe udhën e dini», do të jemi më të gatshëm ta dëgjojmë, dhe në gjendje më të përshtatshme për ta bërë lëndë të fjalimit tonë, pas pyetjes që bën më poshtë dishepulli, të cilën, si të thuash, mund ta bëjmë edhe ne nëpërmjet tij.