Joani 14:25–27

1. Në leximin e mëparshëm të Ungjillit të shenjtë, pas të cilit vjen ai që sapo u lexua, Zoti Jisu kishte thënë se Ai dhe Ati do të vinin tek ata që i donin dhe do të banonin bashkë me ta. Por edhe më sipër kishte thënë për Frymën e Shenjtë: «Ju do ta njihni Atë, sepse do të banojë me ju dhe do të jetë në ju» (vargu 17); nga kjo kuptuam se Trinia hyjnore banon bashkë në shenjtorët, si në tempullin e vet. Por tani thotë: «Këto gjëra jua fola, ndërsa rrija ende me ju.» Pra, ajo banesë që premtoi për të ardhmen është e një lloji, kurse kjo, që e shpall si të pranishme, është e një lloji tjetër. Njëra është frymore dhe përjetohet përbrenda, me anë të mendjes; tjetra është trupore dhe shfaqet nga jashtë, para syve dhe veshëve. Njëra u sjell lumëri të përjetshme atyre që janë çliruar; tjetra i viziton në kohë ata që presin çlirimin. Sa i përket njërës, Zoti kurrë nuk largohet nga ata që e duan; sa i përket tjetrës, Ai vjen e shkon. «Këto gjëra, thotë Ai, jua fola, ndërsa rrija ende me ju», domethënë në praninë e Tij trupore, gjatë së cilës bisedonte dukshëm me ta.

2. «Por Ngushëlluesi, shton Ai, Fryma e Shenjtë, që Ati do ta dërgojë në emrin tim, Ai do t'ju mësojë të gjitha dhe do t'ju sjellë ndërmend gjithçka që jua kam thënë.» A mos do të thotë kjo se Biri flet dhe Fryma e Shenjtë mëson, kështu që ne veç i kapim fjalët që thotë Biri e pastaj i kuptojmë me anë të mësimit të Frymës, thua se Biri do të mund të fliste pa Frymën e Shenjtë, ose Fryma e Shenjtë të mësonte pa Birin? Apo, më saktë, edhe Biri mëson edhe Fryma flet, dhe, kur Perëndia flet e mëson diçka, është vetë Trinia që flet e mëson? Dhe pikërisht ngaqë është Trini, personat e saj duhej të paraqiteshin veç e veç, që ta dëgjonim të dalluar dhe ta kuptonim si të pandashme në natyrën e saj. Dëgjoje Atin duke folur, atje ku lexon: «Zoti më tha: Ti je Biri im.» Dëgjoje edhe duke mësuar, atje ku lexon: «Kushdo që ka dëgjuar dhe ka mësuar nga Ati, vjen tek unë.» Birin, nga ana tjetër, sapo e dëgjove duke folur, sepse thotë për veten: «gjithçka që jua kam thënë»; dhe, po deshe ta njohësh edhe si Mësues, kujto Mësuesin, kur thotë: «Një është Mësuesi juaj, Krishti.» Për më tepër, Frymën e Shenjtë dëgjoje edhe duke folur; sapo ta thanë si Mësuese me fjalët «Ai do t'ju mësojë të gjitha», e tani dëgjoje atje ku lexon në Veprat e Apostujve se Fryma e Shenjtë i tha Pjetrit të lumtur: «Shko me ta, sepse unë i kam dërguar.» Pra, gjithë Trinia edhe flet edhe mëson; por, po të mos ishte vënë para nesh edhe në personat veç e veç, të kuptuarit e saj do t'ia kalonte krejt fuqisë së dobët njerëzore. Sepse, duke qenë krejt e pandashme në vetvete, kurrë s'do të mund të njihej si Trini, po të flitej gjithnjë për të në mënyrë të pandashme; sepse, kur flasim për Atin, Birin dhe Frymën e Shenjtë, sigurisht nuk i shqiptojmë njëkohësisht, e megjithatë në vetvete ata s'mund të jenë veçse njëkohësisht. Por kur shtoi «Ai do t'ju sjellë ndërmend», duhet të kuptojmë edhe se na urdhërohet të mos harrojmë se këto këshilla tejet shpëtimtare janë pjesë e atij hiri që Fryma e Shenjtë na e sjell ndërmend.

3. «Paqe, tha Ai, po ju lë; paqen time po ju jap.» Pikërisht këtu lexojmë te profeti: «Paqe mbi paqe.» Paqen na e lë kur largohet; paqen e Tij do të na e japë kur të vijë në fund. Paqen na e lë në këtë botë; paqen e Tij do të na e japë në botën që vjen. Paqen e Tij na e lë, dhe, duke qëndruar në të, e mundim armikun. Paqen e Tij do të na e japë atëherë kur, pa pasur më armiq për të luftuar, të mbretërojmë. Paqen na e lë, që edhe këtu të duam njëri-tjetrin; paqen e Tij do të na e japë atje ku çdo përçarje do të jetë e pamundur. Paqen na e lë, që të mos e gjykojmë njëri-tjetrin për atë që secilit i rri fshehur, sa jemi këtu në tokë; paqen e Tij do të na e japë atëherë kur «të nxjerrë në dritë synimet e zemrës, e atëherë secili do të ketë lëvdatën e vet nga Perëndia.» E megjithatë, është në Të dhe prej Tij që e kemi paqen, qoftë atë që na lë kur shkon tek Ati, qoftë atë që do të na japë kur edhe ne vetë të na sjellë Ai tek Ati. Dhe çfarë na lë, kur ngjitet prej nesh, veç pranisë së Tij, të cilën kurrë nuk e tërheq? Sepse Ai vetë është paqja jonë, Ai që i bëri të dyja një. Pra, është Ai që bëhet paqja jonë, si atëherë kur besojmë se Ai është, ashtu edhe atëherë kur ta shohim ashtu siç është. Sepse, sa kohë që jemi në këtë trup që prishet e që rëndon shpirtin, dhe ecim me besim, jo me të parit, Ai nuk i braktis ata që rrinë larg Tij; e sa më shumë do të na mbushë me Veten e Tij, kur të kemi arritur në atë të parë?

4. Po pse vallë, kur tha «Paqe po ju lë», nuk shtoi «time», kurse kur tha «po ju jap», atje e përdori fjalën «time»? A duhet kuptuar «time» edhe atje ku nuk shprehet, ngaqë ajo që thuhet një herë mund t'u referohet të dyjave? Apo mos vallë edhe këtu kemi ndonjë të vërtetë të fshehur, që duhet lypur e kërkuar, dhe që u hapet atyre që trokasin në të? Sepse ç'do të thoshim, po të kishte pasur parasysh me «paqen e Tij» atë paqe që zotëron Ai vetë? Kurse paqja që na lë në këtë botë mund të quhet më me vend paqja jonë sesa e Tij. Sepse Ai, që është krejt pa mëkat, s'ka në Vete asnjë farë përçarjeje; kurse paqja që zotërojmë ne është e tillë që, edhe në mes të saj, na duhet ende të themi: «Falna fajet tona.» Njëfarë paqeje, pra, e kemi vërtet, për aq sa kënaqemi në ligjin e Perëndisë sipas njeriut të brendshëm; por nuk është paqe e plotë, sepse shohim një ligj tjetër në gjymtyrët tona, që lufton kundër ligjit të mendjes sonë. Po ashtu kemi paqe në marrëdhëniet me njëri-tjetrin, pikërisht sepse, duke e dashur njëri-tjetrin, i kemi besim njëri-tjetrit; por as kjo paqe nuk është e plotë, sepse nuk i shohim mendimet e zemrës së tjetrit, dhe secili prej nesh, në disa gjëra, ka për tjetrin mendim më të mirë ose më të keq se ç'e përligj e vërteta. Dhe kështu, ajo paqe, ndonëse na e la Ai, është paqja jonë; sepse, po të mos ishte prej Tij, nuk do ta kishim, e tillë siç është; por e tillë nuk është paqja që ka Ai vetë. E, po ta ruajtëm deri në fund atë që morëm, atëherë do të kemi një paqe si ajo që ka Ai, kur të mos kemi më asnjë farë përçarjeje sonë, dhe kur s'do të kemi më të fshehta të mbuluara nga njëri-tjetri në zemrat tona. Por nuk më është e panjohur se këto fjalë të Zotit mund të merren në atë mënyrë sa të duken thjesht si përsëritje e po asaj ideje: «Paqe po ju lë, paqen time po ju jap»; kështu që, pasi tha «paqe», e përsëriti vetëm kur tha «paqen time», dhe atë që kishte dashur të thoshte me «po ju lë», e përsëriti thjesht kur tha «po ju jap». Le ta kuptojë secili si të dojë; por për mua është gëzim, sikurse besoj se është edhe për ju, vëllezërit e mi të dashur, ta mbajmë aq fort atë paqe këtu, ku zemrat tona bëhen një kundër kundërshtarit, sa të jemi gjithnjë me mall për atë paqe që kurrfarë kundërshtari s'do të mund të na e trazojë.

5. Por, kur Zoti vazhdoi e tha «Nuk jua jap ashtu si e jep bota», çfarë tjetër do të thotë, veçse: nuk jua jap ashtu si japin ata që e duan botën? Sepse, kur ata i japin paqe vetes, synimi i tyre është që, të çliruar nga bezdia e gjyqeve dhe e luftërave, të kënaqen jo në Perëndinë, por në miqësinë e botës; dhe, ndonëse u japin paqe të drejtëve, duke reshtur së përndjekuri, nuk mund të ketë paqe të vërtetë atje ku s'ka harmoni të njëmendtë, sepse zemrat e tyre janë në përçarje. Sepse, ashtu si quhet bashkëfatas (consors) ai që e bashkon fatin (sortem) e vet me të tjetrit, po ashtu duhet quajtur njëzemërsh (concors) ai që e bashkon zemrën (corda) me të tjetrit. Prandaj, të dashur, ne, të cilëve Krishti u lë paqe dhe u jep paqen e Tij, jo në mënyrën e botës, por në një mënyrë të denjë për Atë prej të cilit u bë bota, le të jemi një zemër me Të, duke i shkrirë zemrat tona në një, që kjo zemër e vetme, e drejtuar nga ato që janë lart, t'i shpëtojë prishjes së kësaj toke.