Joani 15:11, 12

1. Sapo dëgjuat, të dashur, Zotin që u thoshte dishepujve të tij: «Këto jua thashë që gëzimi im të jetë në ju, edhe që gëzimi juaj të jetë i plotë.» E ç'tjetër është gëzimi i Krishtit në ne, veçse atij i pëlqen të gëzohet për ne? E ç'është ky gëzimi ynë, që, siç thotë ai, do të bëhet i plotë, veçse bashkësia jonë me të? Prandaj i kishte thënë të lumit Pjetër: «Po të mos të laj, nuk do të kesh pjesë me mua.» Pra, gëzimi i tij në ne është hiri që na ka dhuruar, dhe ky është edhe gëzimi ynë. Por për të ai u gëzua qysh nga përjetësia, kur na zgjodhi para themelimit të botës. As nuk mund të themi me të drejtë se gëzimi i tij s'ishte i plotë, sepse gëzimi i Perëndisë nuk ka qenë kurrë i mangët. Por ai gëzim i tij nuk ishte në ne, sepse ne, tek të cilët mund të gjendej, ende s'ekzistonim; madje as kur nisi qenia jonë, gëzimi nuk zuri fill tek ai. Përkundrazi, tek ai ka qenë përherë, sepse ai, në të vërtetën e pagabueshme të paranjohjes së vet, gëzohej se një ditë do të bëheshim të tijtë. Prandaj kishte për ne një gëzim që ishte tashmë i plotë, kur gëzohej duke na paranjohur dhe paracaktuar; dhe po aq pak mund të përzihej ndonjë frikë në atë gëzim të tijin, se mos dështonte gjë nga ajo që kishte paranjohur se do ta kryente vetë. As kur nisi të bënte atë që kishte paranjohur se do të bënte, nuk pati ndonjë shtim në gëzimin e tij, që është shprehja e lumturisë së tij; përndryshe, krijimi ynë do t'i kishte shtuar lumturinë e tij. Larg qoftë nga mendja jonë një hamendje e tillë, vëllezër, sepse lumturia e Perëndisë nuk ishte më e vogël pa ne, as u bë më e madhe për shkak tonë. Pra, gëzimi i tij për shpëtimin tonë ka qenë gjithnjë tek ai, që kur na paranjohu e na paracaktoi; e nisi të jetë në ne atëherë kur na thirri. Këtë gëzim me të drejtë e quajmë tonin, sepse me anë të tij edhe ne do të bëhemi një ditë të lumtur; por ky gëzim, si i yni, rritet, përparon dhe shtyhet me ngulm drejt plotësimit të vet. Prandaj, ai e ka fillimin në besimin e të rilindurve, e plotësimin në shpërblimin, kur ata të ngjallen sërish. Ky është mendimi im për kuptimin e fjalëve: «Këto jua thashë që gëzimi im të jetë në ju, edhe që gëzimi juaj të bëhet i plotë»: që i imi «të jetë në ju», që i juaji «të bëhet i plotë». Sepse i imi ka qenë gjithnjë i plotë, qysh para se të thirreshit, kur ishit paranjohur si ata që do t'i thërrisja më pas; por ai gjen vend edhe në ju, kur të shndërroheni në atë që kam paranjohur për ju. Edhe «që i juaji të jetë i plotë»: sepse do të bëheni të lumtur, çka ende nuk jeni, ashtu si tani jeni krijuar, ju që më parë nuk ekzistonit.

2. «Kjo», thotë ai, «është porosia ime, që ta doni njëri-tjetrin, ashtu si unë ju desha.» Qoftë e quajmë porosi, qoftë urdhërim, të dyja janë përkthim i së njëjtës fjalë greke, entolé (ἐντολή). Por të njëjtën gjë e kishte shpallur edhe një herë tjetër më parë, kur, siç duhet ta kujtoni, jua shkoqita aq sa munda. Sepse ja ç'thotë atje: «Një urdhërim të ri po ju jap, që ta doni njëri-tjetrin; ashtu si unë ju desha, edhe ju ta doni njëri-tjetrin.» Kështu, përsëritja e këtij urdhërimi është lëvdimi i tij: vetëm se atje tha «Një urdhërim të ri po ju jap», kurse këtu «Ky është urdhërimi im»; atje, sikur më parë s'kishte pasur ndonjë urdhërim të tillë, kurse këtu, sikur s'kishte ndonjë urdhërim tjetër për t'u dhënë. Por atje quhet «i ri», që të mos ngulmojmë në udhët tona të vjetra; kurse këtu quhet «i imi», që të mos e përbuzim.

3. Por kur ai tha këtu, «Ky është urdhërimi im», sikur s'kishte tjetër, ç'duhet të mendojmë, vëllezërit e mi? A është, pra, i vetmi urdhërim i tij ai për atë dashuri me të cilën e duam njëri-tjetrin? A s'ka edhe një tjetër akoma më të madh: që ta duam Perëndinë? Apo Perëndia vërtet na ka dhënë një porosi të tillë vetëm për dashurinë, saqë s'kemi nevojë të kërkojmë të tjera? Ka të paktën tri gjëra që i lëvdon apostulli, kur thotë: «Tani mbeten këto të tria: besimi, shpresa, dashuria; por më e madhja e tyre është dashuria.» Edhe pse te dashuria përmblidhen të dy urdhërimet, prapëseprapë këtu ajo shpallet vetëm si më e madhja, jo si e vetmja. Prandaj, sa e sa urdhërime na jepen për besimin, e sa shumë për shpresën! Kush do të mund t'i mblidhte të gjitha bashkë, apo t'ia dilte t'i numëronte? Por le t'i peshojmë fjalët e po atij apostulli: «Dashuria është plotësia e ligjit.» Kështu, aty ku ka dashuri, ç'mund të mungojë? E aty ku s'ka, ç'mund të vlejë? Djalli beson, por nuk do; askush që nuk beson, nuk do. Dikush që nuk do, mundet, vërtet, të shpresojë për falje, por shpreson kot; kurse askush që do nuk mund të bjerë në dëshpërim. Prandaj, aty ku ka dashuri, doemos do të ketë besim e shpresë; edhe aty ku ka dashuri për të afërmin, doemos do të ketë edhe dashuri për Perëndinë. Sepse ai që nuk e do Perëndinë, si mund ta dojë të afërmin si veten, kur nuk e do as veten? Një njeri i tillë është edhe i paperëndishëm, edhe i paudhë; edhe ai që e do paudhësinë, haptazi nuk do, por urren shpirtin e vet. Le t'i përmbahemi, pra, fort kësaj porosie të Zotit, që ta duam njëri-tjetrin; e atëherë do të bëjmë gjithçka tjetër që urdhërohet, sepse gjithë të tjerat i kemi të përmbledhura në këtë. Por kjo dashuri dallohet nga ajo që njerëzit kanë për njëri-tjetrin thjesht si njerëz; sepse, që të vihet në dukje dallimi, shtohet: «ashtu si unë ju desha.» E përse na do Krishti, veçse që të bëhemi të aftë të mbretërojmë bashkë me Krishtin? Prandaj, me këtë synim le ta duam edhe ne njëri-tjetrin, që të tregojmë sa ndryshon dashuria jonë nga ajo e të tjerëve. Ata s'kanë një shtysë të tillë kur duan njëri-tjetrin, sepse u mungon vetë dashuria. Por ata që, në dashurinë e tyre të ndërsjellë, synojnë të zotërojnë vetë Perëndinë, do ta duan njëri-tjetrin vërtet; prandaj, pikërisht që ta duan njëri-tjetrin, ata e duan Perëndinë. Një dashuri e tillë nuk gjendet te të gjithë njerëzit, sepse pak veta e kanë këtë shtysë në dashurinë për njëri-tjetrin: që Perëndia të jetë gjithçka në të gjithë.