Lluka 19:45-48

«19:45-48; 20:1-8. Dhe, si hyri në tempull, nisi të dëbojë ata që shitnin atje, duke u thënë: ‹Është shkruar se shtëpia ime është shtëpi lutjeje, por ju e bëtë shpellë kusarësh.› Dhe mësonte përditë në tempull, kurse kryepriftërinjtë, skribët dhe të parët e popullit kërkonin ta vrisnin, por nuk gjenin se ç'të bënin me të, sepse gjithë populli varej pas tij për ta dëgjuar. Dhe ndodhi që, njërën nga ato ditë, ndërsa mësonte popullin në tempull dhe predikonte, kryepriftërinjtë dhe skribët, bashkë me pleqtë, u ngritën kundër tij dhe i thanë: ‹Na thuaj me ç'pushtet i bën këto? Ose kush është ai që ta dha këtë pushtet?› Por ai u përgjigj e u tha: ‹Edhe unë do t'ju pyes një fjalë, dhe më thoni: pagëzimi i Joanit, ishte nga qielli apo nga njerëzit?› Dhe ata arsyetuan me veten, duke thënë: ‹Po të themi se ishte nga qielli, do të na thotë: «Përse, pra, nuk i besuat?» Por po të themi se ishte nga njerëzit, gjithë populli do të na vrasë me gurë, sepse janë të bindur se Joani është profet.› Dhe u përgjigjën se nuk e dinin nga ishte. Dhe Jisui u tha: ‹As unë nuk po ju them me ç'pushtet i bëj këto.›»

Është shkruar se «për të drejtët ka përherë dritë, kurse drita e të pabesëve do të shuhet.» Sepse atyre që kanë përqafuar drejtësinë që është në Krishtin, Perëndia Atë u jep dritën e pashueshme të njohjes së vërtetë të soditjes së njëmendtë të Perëndisë; sepse ua zbulon atyre Birin, siç u tha diku edhe vetë Shpëtimtari hebrenjve: «Mos murmurisni njëri me tjetrin; askush nuk mund të vijë tek unë, po të mos e tërheqë Ati që më dërgoi.» Ai, sigurisht, tërheq me dritë e me njohje, edhe me litarët e dashurisë. Kurse ata që nuk janë të prirur kështu nga vullneti, por i hedhin poshtë me ligësi urdhërimet e Krishtit, edhe ajo dritë që kishin nga urdhërimi i Moisiut u zhduket nga mendja e u shuhet, ndërsa vendin e saj ia zë errësira e padijes.

Se kjo është e vërtetë dhe se kështu qëndron vërtet puna, na e provon verbëria e hebrenjve. Sepse ata ishin në errësirë dhe s'ishin të zotë të shihnin lavdinë e Fjalës, që u bë njeri për ne, ndonëse iu shfaq atyre me anë të shumë mrekullive e të një pushteti hyjnor; një shembull të kësaj e kemi në atë që ndodhi në tempull. Sepse aty kishte një turmë tregtarësh dhe të tjerë veç tyre, fajtorë për lakminë e ndyrë të fitimit, dua të them, këmbyesit e parave ose ata që mbanin tryezat e këmbimit; po ashtu shitës qesh, tregtarë dhensh dhe shitës turtujsh e pëllumbash, të gjitha këto që përdoreshin për flijimet sipas ritit të ligjit. Por tashmë kishte ardhur koha që hija të merrte fund dhe që e vërteta, si të thuash, të shkëlqente: bukuria e hijshme e sjelljes së krishterë, lavditë e jetës së patëmetë dhe era e ëmbël e adhurimit të arsyeshëm në frymë e në të vërtetë.

Prandaj, me shumë të drejtë, e Vërteta, domethënë Krishti, meqë bashkë me Atin e vet nderohej edhe në tempullin e tyre, urdhëroi që të hiqeshin ato gjëra që ishin sipas ligjit, madje edhe lëndët për flijime e për djegien e temjanit, dhe që tempulli të ishte qartazi shtëpi lutjeje. Sepse, që ai i qortoi tregtarët dhe i dëboi nga oborret e shenjta kur shisnin ç'duhej për flijim, do të thotë me siguri këtë, siç e mendoj unë, dhe vetëm këtë.

Duhet të vëmë re, megjithatë, se një tjetër nga Ungjillorët e shenjtë përmend se Zoti jo vetëm i qortoi ata tregtarë me fjalë, por edhe bëri një kamxhik prej litarësh dhe u kërcënua se do t'u binte me të rrahura. Sepse ishte e drejtë që ata që nderonin shërbesën ligjore pasi u shfaq e vërteta, ta dinin se, meqë mbanin ende frymën e skllavërisë dhe nuk pranonin të çliroheshin, u nënshtroheshin rrahjeve dhe mundimit skllavëror. Prandaj Shpëtimtari dhe Zoti i të gjithëve ua shfaq lavdinë e vet për të mirën e tyre, që të besojnë tek ai. Në të vërtetë, si ai që kishte pushtet mbi tempullin, kujdesej për të dhe e quajti Perëndinë Atin e vet. Kështu, siç shkroi ai Ungjillor tjetër i shenjtë, u tha tregtarëve: «Mos e bëni shtëpinë e Atit tim shtëpi tregtie.» Dhe përsëri: «Është shkruar se shtëpia ime do të quhet shtëpi lutjeje, por ju e bëtë shpellë kusarësh.» Detyra e tyre, pra, po e them, detyra e tyre ishte më fort ta adhuronin atë, si atë që bashkë me Perëndinë Atë ishte Zot i tempullit. Por këtë, në marrëzinë e tyre të madhe, nuk e bënë; përkundrazi, të etur egërsisht për urrejtje, ngritën kundër tij thumbin e mprehtë të ligësisë dhe nxituan drejt vrasjes, që është fqinja dhe motra e smirës. Sepse «kërkonin, thotë, ta vrisnin, por s'mundnin, sepse gjithë populli varej pas tij për ta dëgjuar.» Dhe a nuk e bën kjo, atëherë, më të rëndë ndëshkimin e skribëve e të farisenjve, e të gjithë krerëve të radhëve hebraike? Që gjithë populli, i përbërë prej njerëzish të pamësuar, varej pas mësimeve të shenjta, e pinte fjalën shpëtimtare si shiun dhe ishte gati të jepte edhe frytet e besimit e të vinte qafën nën urdhërimet e tij; kurse ata, detyra e të cilëve ishte pikërisht t'i shtynin njerëzit e vet drejt kësaj gjëje, ngritën krye egërsisht, kërkuan me ligësi rastin për vrasje dhe, me dhunë të papërmbajtur, u përplasën pas shkëmbinjve, pa e pranuar besimin dhe duke penguar me ligësi edhe të tjerët.

E si nuk është e vërtetë ajo që thashë? Sepse vetë Shpëtimtari i qortoi, duke thënë: «Edhe juve, o mësues të ligjit, mjerë ju! Sepse morët çelësin e njohjes: ju vetë nuk hyni, edhe ata që po hynin i penguat.» Prandaj ata ngrihen kundër Krishtit, ndërsa ai mëson, dhe, me ligësi e në mënyrë të neveritshme, thërrasin e thonë: «Na thuaj, me ç'pushtet i bën këto? Kush ta dha këtë pushtet?» Ligji i dhënë nga Moisiu, thonë ata, dhe urdhërimi që drejton gjithë këto rregullime tona, ka porositur që vetëm ata që janë nga fisi i Leviut t'u afroheshin këtyre detyrave të shenjta: ata blatojnë flijimet, ata rregullojnë çdo gjë që bëhet në tempullin hyjnor; atyre u është dhënë detyra e mësimdhënies dhe qeverisja e gjërave të shenjta të besuara. Kurse ti, si njeri i një fisi tjetër (sepse rrjedh nga Juda), rrëmben nderime që janë lënë veç për ne. «Kush ta dha këtë pushtet?» O farise i marrë, eja e lërmë të të them diçka që s'mund ta kundërshtosh, duke të parashtruar çështjen e Krishtit, Shpëtimtarit tonë të përbashkët. Po të njihje Shkrimet, që janë të frymëzuara prej Perëndisë, dhe fjalët e parathëniet e profetëve të shenjtë, ndoshta do të kishe kujtuar Davidin e bekuar, që i thotë në Frymë Krishtit, Shpëtimtarit të të gjithëve: «Zoti u betua dhe s'do të pendohet: Ti je prift përjetë, sipas radhës së Melkisedekut.» Shpjego, pra, cili farise a skrib i ka shërbyer Perëndisë sipas radhës së Melkisedekut, i cili e bekoi Abrahamin dhe mori të dhjetën prej tij? Dhe, siç shkruan Pavli shumë i urtë, «pa asnjë kundërshtim, më i vogli bekohet nga më i madhi.» Pra, rrënja dhe zanafilla e vetë qenies së Israelit, domethënë patriarku Abraham, u bekua nga priftëria e Melkisedekut; por Melkisedeku dhe priftëria e tij ishin një figurë e Krishtit, Shpëtimtarit të të gjithë neve, i cili u bë Kryeprifti dhe Apostulli ynë; ai nuk i afron te Perëndia Atë ata që besojnë tek ai me anë flijimesh të përgjakura e blatimesh temjani, por i përsos në shenjtëri me një shërbesë më të lartë se ligji; sepse «kemi një Kryeprift të tillë, që u ul në të djathtë të fronit të Madhërisë në lartësi.»

Dallimi, megjithatë, midis dy shërbesave është shumë i madh; sepse Shpëtimtari i të gjithëve i blaton, si prift, Perëndisë Atë pohimin e besimit tonë dhe «përroin e erës së ëmbël shpirtërore», sepse «Perëndia është Frymë, dhe ata që e adhurojnë duhet ta adhurojnë në frymë e në të vërtetë.» Kurse flijimet e përgjakura që blatojnë ata nuk i pëlqejnë Perëndisë. Sepse ai madje u tha atyre: «I urreva dhe i hodha poshtë të kremtet tuaja, dhe nuk do të marr erë në kuvendet tuaja të solemne. Sepse, edhe sikur të më sillni blatime të djegura dhe flijime, nuk do t'i pranoj, as nuk do të vështroj shpëtimin e pamjes suaj. Largoni prej meje tingullin e lëvdatave tuaja; as nuk do të dëgjoj psalmodinë e veglave tuaja.» Kupto, pra, se ai thotë që i urreu të kremtet e tyre dhe se, si lëvdatat, ashtu edhe flijimet e tyre i hodhi poshtë. E megjithatë Perëndia gëzohet kur lëvdohet, por jo prej gojësh të papastra, as prej gjuhe të ndotur; sepse është shkruar në librin e Psalmeve: «Kurse mëkatarit Perëndia i tha: ‹Përse i shpall urdhërimet e mia dhe merr në gojën tënde besëlidhjen time, kur ti e ke urryer mësimin dhe i ke hedhur fjalët e mia pas shpine?›» Dhe përsëri tha: «Mos vazhdo më të shkelësh oborrin tim; po të sjellësh miell të bardhë, është më kot; dhe erëzat e tua janë neveri për mua.» Përse, pra, o farise, murmurit që po dëbohen nga oborret e shenjta ato gjëra që shërbenin për flijimet ligjore, tani që koha e caktuar i thërret njerëzit drejt një jete më të mirë se figurat dhe te drejtësimi i vërtetë me anë të besimit në Krishtin, i cili është vetë e vërteta?

Por vargu i temave që na dalin tani përpara na çon në shtjellime tepër të gjata; dhe çdo gjë që kalon masën e duhur është kudo e pakëndshme, si për ata që dëgjojnë, ashtu edhe për ata që mësojnë. Le të mjaftojë, pra, kjo që u tha për tani; dhe ç'mbetet ende, do ta plotësojmë kur Krishti të na mbledhë sërish këtu. Nëpërmjet të cilit dhe bashkë me të cilin, Perëndisë Atë i qoftë lavdi e pushtet, bashkë me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.