Lluka 20:27-38

«20:27-38. Iu afruan disa saducenj, që thonë se nuk ka ngjallje, dhe e pyetën duke thënë: ‹Mësues, Moisiu na shkroi se, në qoftë se vdes vëllai i ndonjërit që ka grua, dhe ky vdes pa fëmijë, i vëllai le të marrë gruan e tij dhe të ngrejë pasardhës për të vëllanë. Ishin, pra, shtatë vëllezër; i pari mori grua dhe vdiq pa fëmijë. Edhe i dyti e mori atë, edhe i treti, dhe po kështu të shtatë; dhe vdiqën pa lënë fëmijë. Pastaj vdiq edhe gruaja. Në ngjallje, pra, e kujt prej tyre do të jetë grua? Sepse të shtatë e patën për grua.› Dhe Jisui u tha atyre: ‹Bijtë e kësaj jete martohen dhe epen për martesë; por ata që u çmuan të denjë të arrijnë atë jetë dhe ngjalljen prej të vdekurve, as martohen as epen për martesë; sepse as nuk mund të vdesin më, sepse janë të barabartë me engjëjt dhe janë bij të Perëndisë, duke qenë bij të ngjalljes. Por se të vdekurit ngjallen, edhe Moisiu e tregoi te ferra, kur thotë: «Zoti, Perëndia i Abrahamit, edhe Perëndia i Isakut, edhe Perëndia i Jakovit.» Por Perëndia nuk është Perëndi i të vdekurve, por i të gjallëve; sepse të gjithë jetojnë për Të.›»

Paditurinë, si të thuash, e shoqëron pareshtur pamatësia, dhe i shtyn njerëzit t'u japin rëndësi të madhe trillimeve të tyre të mjera; dhe kështu ata që i ka pushtuar kjo sëmundje mbajnë një mendim të lartë për veten dhe përfytyrojnë se zotërojnë një dituri të tillë, që askush nuk mund ta kundërshtojë. Sepse, me sa duket, harrojnë Solomonin, që thotë: «Mos u bëj i urtë në sytë e tu», domethënë sipas gjykimit tënd të vetëm; dhe përsëri, se «urtësia që nuk vihet në provë humb udhën». Sepse nuk kemi doemos mendime të drejta për çdo mësim që mbajmë, por shpesh, ndoshta duke braktisur udhën e drejtë, gabojmë dhe biem në atë që s'ka hije. Por unë e quaj të drejtë që, me një gjykim të paanshëm e pa paragjykime, pa u nxitur nga pasioni, ta duam të vërtetën dhe ta ndjekim me zell.

Por saducenjtë e marrë nuk i përfillnin fort arsyetime të tilla. Ata ishin një sekt i hebrenjve, dhe se ç'mendim kishin për ngjalljen e të vdekurve, na e ka shpjeguar Llukai në Veprat e Apostujve, duke shkruar kështu: «Sepse saducenjtë thonë se nuk ka ngjallje, as engjëll, as frymë; kurse farisenjtë i pohojnë të gjitha.» I afrohen, pra, Krishtit, Shpëtimtarit tonë të përbashkët, që është Jeta dhe Ngjallja, dhe përpiqen të hedhin poshtë ngjalljen. Si njerëz përbuzës e mosbesues, ata trillojnë një tregim plot padituri dhe, me një varg supozimesh të ftohta, me ligësi përpiqen ta tronditin me dhunë e ta zhbëjnë krejt shpresën e mbarë botës. Sepse ne pohojmë se shpresa e mbarë botës është ngjallja prej të vdekurve, prej të cilëve Krishti u bë i parëlinduri dhe fryti i parë; dhe prandaj edhe Pavli fort i urtë, duke e lidhur ngjalljen tonë me ngjalljen e Tij, thotë: «Në qoftë se të vdekurit nuk ngjallen, as Krishti nuk u ngjall»; dhe përsëri shton, sikur ta shpinte deri në fund arsyetimin e kundërt: «Por, në qoftë se Krishti u ngjall prej të vdekurve, si thonë disa ndër ju se nuk ka ngjallje të të vdekurve?» Dhe ata që e thoshin këtë ishin saducenjtë, për të cilët po flasim tani.

Por le ta shqyrtojmë, në dashi, këtë trillim të pamend të sajuar prej tyre. Thonë, pra, se ishin shtatë vëllezër, të cilët njëri pas tjetrit u bënë burra të një gruaje të vetme, sipas kërkesave të ligjit të Moisiut; dhe ajo vdiq pa fëmijë; në ngjallje, pra, e kujt do të jetë grua? Por pyetja ishte e pamend dhe aspak nuk pajtohej me Shkrimet e frymëzuara; dhe përgjigjja e Shpëtimtarit tonë mjafton me tepri për të treguar marrëzinë e tregimit të tyre dhe për të na bërë ta hedhim poshtë si trillimin e tyre, ashtu edhe mendimin mbi të cilin ai ishte ngritur.

Megjithatë, e quaj të drejtë të tregoj hapur se pa mend u kundërvihen Shkrimeve të frymëzuara, dhe të vë në dukje se e keqkuptuan krejt domethënien e asaj që mësojnë shkrimet e shenjta. Sepse ejani të shohim ç'na ka folur për këtë çështje vargu i profetëve të shenjtë, dhe cilat janë shpalljet që Zoti i ushtrive bëri me anë të tyre. Ai, pra, tha për ata që flenë: «Do t'i çliroj nga dora e varrit; do t'i shpengoj nga vdekja. Ku është dënimi yt, o vdekje? O varr, ku është thumbi yt?» Se ç'kuptohet me dënimin e vdekjes dhe me thumbin e saj, na e ka mësuar Pavli i lumtur, duke thënë: «Thumbi i vdekjes është mëkati, dhe fuqia e mëkatit është ligji.» Sepse ai e krahason vdekjen me një akrep, thumbi i të cilit është mëkati, që me helmin e vet vret shpirtin. Kurse ligji, thotë ai, ishte fuqia e mëkatit; sepse ashtu edhe vetë e shpall diku tjetër, duke thënë: «Nuk do ta kisha njohur mëkatin veçse me anë të ligjit»; «sepse ku nuk ka ligj, nuk ka shkelje të ligjit.» Për këtë arsye Krishti i ka hequr ata që besojnë në Të nga pushteti i ligjit që dënon, dhe ka zhdukur edhe thumbin e vdekjes, domethënë mëkatin. Dhe, pasi u hoq mëkati, edhe vdekja, si pasojë e domosdoshme, iku bashkë me të; sepse prej tij dhe për shkak të tij hyri vdekja në botë.

Ashtu si Perëndia jep premtimin: «Do t'i çliroj nga dora e varrit dhe nga vdekja do t'i shpengoj», po ashtu edhe profetët e lumtur pajtohen me vendimet nga lart; sepse ata na flasin, siç është shkruar, «jo prej zemrës së tyre, as prej vullnetit të njeriut, por prej gojës së Perëndisë»; sepse është Fryma e Shenjtë ajo që, duke folur brenda tyre, shpall për çdo gjë se cili është vendimi i Perëndisë dhe vullneti i Tij i tërëfuqishëm e i pandryshueshëm. Profeti Isaia, pra, na ka thënë: «Të vdekurit e tu do të ngjallen, edhe ata që janë në varre do të ngrihen, edhe ata që janë në dhe do të gëzohen; sepse vesa që vjen prej Teje është shërim për ata.» Dhe me vesën mendoj se ai nënkupton fuqinë jetëdhënëse të Frymës së Shenjtë dhe atë veprim që zhduk vdekjen, si diçka që i përket Perëndisë dhe jetës.

Edhe Davidi i lumtur, diku në Psalme, thotë për të gjithë ata mbi dhe: «U merr frymën, edhe vdesin, edhe kthehen në pluhurin e tyre; dërgon Frymën Tënde, edhe krijohen, edhe përtërin faqen e dheut.» A dëgjon se hiri veprues dhe jetëdhënës i Frymës së Shenjtë do të përtërijë faqen e dheut? Dhe me faqen e saj nënkuptohet bukuria e saj; dhe bukuria e natyrës njerëzore me të drejtë kuptohet se është paprishshmëria. «Sepse mbillet, thotë, në prishje, ngjallet në paprishshmëri; mbillet në dobësi, ngjallet në fuqi; mbillet në çnderim, ngjallet në lavdi.» Sepse profeti Isaia përsëri na siguron se vdekja, që hyri për shkak të mëkatit, nuk e ruan përgjithmonë pushtetin e saj mbi banorët e dheut, por zhduket me anë të ngjalljes së Krishtit prej të vdekurve, i cili e përtërin gjithësinë dhe e rikthen në atë gjendje që ishte në fillim; sepse «Perëndia i krijoi të gjitha për paprishshmëri», siç është shkruar. Sepse ai thotë: «E përpiu vdekjen, pasi u bë i fuqishëm; dhe Perëndia përsëri do të heqë çdo lot nga çdo fytyrë; do të largojë turpin e popullit nga gjithë dheu.» Turpin e popullit ai e quan mëkat; dhe, kur ky të hiqet, edhe vdekja shuhet bashkë me të, dhe prishja largohet nga mesi. Dhe, si t'i japë fund asaj, Ai fshin të qarën e gjithkujt; edhe vajtimi pushon; sepse tashmë nuk ka më arsye që njerëzit të qajnë e të vajtojnë.

Dhe kaq për arsyetimin tonë në përgënjeshtrim të mosbesimit të hebrenjve; por le të shohim edhe ç'u tha atyre Krishti: «Bijtë e kësaj jete», thotë Ai, domethënë ata që bëjnë jetë të kësaj bote e mishtore, plot epsh mishi, për të lindur fëmijë, «martohen dhe epen për martesë»; kurse ata që kanë mbajtur një jetë të nderuar e të zgjedhur, plot çdo virtyt, dhe që prandaj u çmuan të denjë të arrijnë një ngjallje të lavdishme e të mrekullueshme, do të ngrihen medoemos shumë më lart se jeta që bëjnë njerëzit në këtë botë; sepse do të jetojnë siç u ka hije shenjtorëve, të cilët tashmë i janë afruar Perëndisë. «Sepse janë të barabartë me engjëjt dhe janë bij të Perëndisë.» Meqë, pra, hiqet çdo epsh mishi dhe nuk u mbetet asnjë vend për kënaqësi trupore, ata u ngjajnë engjëjve të shenjtë, duke kryer një shërbesë frymore e jo materiale, siç u ka hije frymëve të shenjta; dhe njëkohësisht çmohen të denjë për një lavdi si ajo që gëzojnë engjëjt.

Por Shpëtimtari e tregoi edhe paditurinë e madhe të saducenjve, duke sjellë Moisiun, hierofantin e tyre, si njohës të mirë e të qartë të ngjalljes së të vdekurve. Sepse ai (Moisiu), thotë Ai, na e ka paraqitur Perëndinë që flet te ferra: «Unë jam Perëndia i Abrahamit, edhe Perëndia i Isakut, edhe Perëndia i Jakovit.» Po Perëndi i kujt është Ai, në qoftë se, sipas arsyetimit të tyre, këta kanë pushuar së jetuari? Sepse Ai është Perëndia i të gjallëve; dhe prandaj me siguri e patjetër do të ngjallen, kur e djathta e Tij e tërëfuqishme t'i sjellë në ngjallje; dhe jo vetëm ata, por edhe të gjithë ata që janë mbi dhe.

Që njerëzit të mos besojnë se kjo do të ndodhë, ndoshta i ka hije paditurisë së saducenjve, por është krejt e padenjë për ata që e duan Krishtin. Sepse ne besojmë në Atë që thotë: «Unë jam Ngjallja dhe Jeta.» Sepse Ai do t'i ngjallë të vdekurit «befas, sa hap e mbyll sytë, në borinë e fundit. Sepse boria do të bjerë, edhe të vdekurit në Krishtin do të ngjallen të paprishur, edhe ne do të ndryshohemi.» Sepse Krishti, Shpëtimtari ynë i përbashkët, do të na kalojë në paprishshmëri, në lavdi dhe në një jetë të paprishshme; nëpërmjet të cilit dhe bashkë me të cilin Perëndisë Atë i qoftë lavdia dhe pushteti, bashkë me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.