← Shën Kirili i Aleksandrisë

Shën Kirili i Aleksandrisë

Lluka 23:1-5

«23:1-5, 18, 19. Dhe gjithë turma u ngrit dhe e çoi te Pilati. Dhe filluan ta akuzonin, duke thënë: ‹E gjetëm këtë njeri duke çoroditur popullin tonë, duke ndaluar t'i jepet tatim Cezarit dhe duke thënë për veten se është Krisht, një mbret.› Dhe Pilati e pyeti: ‹A je ti mbreti i hebrenjve?› Dhe Ai iu përgjigj e tha: ‹Ti po e thua.› Atëherë Pilati u tha kryepriftërinjve dhe turmave: ‹Nuk gjej asnjë faj te ky njeri.› Por ata këmbëngulnin me forcë se Ai e çorodit popullin, duke mësuar në gjithë Judenë, e pasi nisi nga Galileja, deri në këtë vend. Dhe bërtitën të gjithë njëherësh, gjithë turma, duke thënë: ‹Hiqe këtë njeri, dhe lirona Barabën›: i cili, për një kryengritje të bërë në qytet dhe për një vrasje, ishte hedhur në burg.»

Sëmundje e turpshme, o vëllezër, është mungesa e gjykimit dhe marrëzia e zemrës, që shoqërohet me trillimet e mendimeve të ulëta, të cilat i shtyjnë njerëzit drejt çdo ligësie dhe shpesh na bëjnë të mëkatojmë madje edhe kundër lavdisë së Perëndisë. Dhe këtë e shohim se ndodhi me sinagogën e hebrenjve; sepse mëkatuan kundër Krishtit, dhe prandaj hoqën çdo mjerim, të dënuar me vendimin e drejtë të Perëndisë në atë fat në të cilin e çuan Atë, që do t'i kishte ngritur në jetë. Sepse e çuan Jisuin te Pilati, e vetë u dorëzuan edhe ata në duart e ushtrive romake, të cilat ua pushtuan tërë vendin dhe e morën me sulm edhe qytetin e tyre, që dikur kishte qenë qytet i shenjtë e fisnik, dhe ata që banonin brenda tij i bënë pré të shpatës e të zjarrit. Tek ata, pra, u përmbushën parathëniet e profetëve të shenjtë: sepse njëri thotë: «Mjerë i ligu: të këqijat do t'i ndodhin sipas veprave të duarve të tij.» Dhe një tjetër: «Ashtu siç ke bërë, ashtu do të të bëhet: shpërblimi yt do të kthehet mbi kokën tënde.»

Por le të shohim ç'ishte mënyra e ligësisë së tyre dhe ç'i thanë Pilatit, kur thurnin akuzat kundër Krishtit, Shpëtimtarit tonë të përbashkët. «E gjetëm këtë njeri duke çoroditur popullin tonë, duke ndaluar t'i jepet tatim Cezarit dhe duke thënë për veten se është Krisht, një mbret.» E megjithatë, pak kohë më parë, kur u gjykua prej jush, nuk u ngrit asnjë çështje e tillë; vetëm u pyet nëse ishte Krishti. Pikërisht këtë deshët të mësonit atëherë, dhe përveç saj asgjë fare. Dhe kështu, duke iu përgjigjur pyetjeve tuaja, kërkoi të tregonte se Ai është Krishti dhe se, për nga natyra dhe në të vërtetë, është Biri i Perëndisë Atë. Sepse tha: «Do ta shihni Birin e njeriut duke ndenjur në të djathtë të Fuqisë.» Dhe më thoni, ju lutem: kujt i takon të rrijë bashkë me Atin, veç Atij që për nga natyra është Biri? Sepse nga gjithçka që është krijuar, asgjë fare nuk mund të mburret se rri në fronin e Hyjnisë: sepse çdo qenie e krijuar është vënë nën këmbët e natyrës hyjnore e më të lartë, e cila sundon mbi të gjitha dhe qëndron mbi çdo gjë që është sjellë në jetë. Vetëm Perëndia Atë rri mbi fronin e lartë e të lartësuar, por e ndan fronin e Tij me Birin, që është përherë bashkë me Të dhe që lindi prej Tij për nga natyra. Kështu, pra, me pyetjen tuaj kishit fituar për veten sigurinë e plotë se Ai është Krishti. Por, në zellin tuaj për ta akuzuar për blasfemi Atë që ju kishte zbuluar lavdinë e Tij, thatë: «Ç'na duhen më dëshmitarë? Sepse e dëgjuam nga goja e Tij.» E si atëherë harroni tërë këtë, ose më mirë, në ligësinë tuaj, lini mënjanë ato gjëra për të cilat e gjykuat, e ngrini një varg akuzash krejt të një natyre tjetër, duke thënë: «E gjetëm këtë njeri duke çoroditur popullin tonë?» Na thoni ku qëndronte kjo çoroditje! Ajo që mësonte ishte pendimi. Ku ndaloi Ai që t'i jepej tatim Cezarit? Në të vërtetë, ju dërguat disa nga radhët tuaja tek Ai, bashkë me ata që quhen herodianë, për ta tunduar, duke thënë: «Mësues, a është e lejueshme t'i japësh tatim Cezarit, apo jo?» Dhe atëherë Krishti u tha atyre: «Më tregoni një denar të taksës së kokës»; dhe pyeti: «E kujt është kjo fytyrë dhe ky mbishkrim mbi denarin që sollët?» Kur ata u përgjigjën: «Të Cezarit», Ai tha: «Jepini Cezarit ato që janë të Cezarit, dhe Perëndisë ato që janë të Perëndisë.» Ku, pra, ndaloi Ai që t'i jepej tatim Cezarit? Por qëllimi i tyre i vetëm ishte ta çonin në vdekje Atë që po i ngrinte në jetë. Ky ishte synimi i dredhive të tyre, i veprave të ulëta që kurdisën, i gënjeshtrave që trilluan dhe i fjalëve të hidhura që rridhnin nga gjuha e tyre e ligë. E megjithatë ligji ju shpall me zë të lartë: «Mos bëj dëshmi të rreme kundër të afërmit tënd.» Dhe përsëri: «Të shenjtin dhe të drejtin mos i vrit.»

Për një gjuhë kaq të shfrenuar në dhunën e saj, Perëndia, në zemërimin e Tij, ka thënë diku, me anë të njërit prej profetëve të shenjtë: «Por afrohuni, o bij të mbrapshtë, o farë kurorëshkelësish e së përdalës: me kë u tallët? Kundër kujt hapët gojën? Kundër kujt nxorët gjuhën tuaj? A nuk jeni bij të humbjes dhe farë e paudhë?» Edhe profeti David i përshkruan diku në Psalme, duke iu drejtuar kështu Perëndisë Atë në qiell: «Shpërndaji me fuqinë Tënde dhe frenoji, o Zot, ndihmëtari im. Mëkati i gojës së tyre është fjala e buzëve të tyre, dhe do të kapen në mendjemadhësinë e tyre.» Sepse, pasi ia lëshuan frerin gjuhës së tyre të shfrenuar kundër Krishtit dhe, si të thuash, «ngritën lart bririn e tyre dhe folën paudhësi kundër Perëndisë», siç është shkruar, ranë në mendjemadhësinë e tyre. Sigurisht, ishte detyra e tyre, meqë mburreshin me njohjen e ligjeve hyjnore, të kujtonin se Perëndia thotë: «Të përshpirtshmin dhe të drejtin mos i vrit.» Por ata nuk përfillnin aspak nderimin që i detyrohej ligjit, madje, të shtyrë nga një rrëmbim i papërmbajtshëm drejt gjithçkaje që u pëlqente vetëm atyre, pa shqyrtuar fare se ç'natyrë kishte, sajuan akuza të shumta, duke grumbulluar kundër Krishtit padi që nuk ishin as të vërteta, as të provueshme. Por dolën se ishin edhe më të ligj se një idhujtar. Sepse Pilati, duke e shfajësuar Jisuin nga çdo faj, tha haptas: «Nuk gjej asnjë faj te ky njeri»; dhe këtë, jo vetëm një herë, por tri herë.

«Por ata ngulmuan me forcë: Ai e çorodit popullin, ‹duke mësuar në gjithë Judenë, dhe, pasi nisi nga Galileja, (vijon) deri në këtë vend›.» Përsëri ndryshojnë nga akuzat e mëparshme, sajojnë shkase për t'i ngarkuar mëkate dhe mbledhin raste të reja për të shpifur kundër Tij. «Sepse Ai, thonë, e çorodit popullin, duke mësuar në gjithë Galilenë e deri në këtë vend.» Por, ndonëse e akuzojnë se mësonte, heshtin për atë që mësonte, sepse kishin frikë, me sa më duket, se mos edhe vetë Pilati gjendej ndër besimtarët. Sepse, po ta kishte dëgjuar Krishtin duke shpalosur misterin e Tij, ndoshta do të kishte pushuar që atëherë e tutje së shërbyeri perëndive që rrejshëm quhen të tilla, ngaqë do të kishte pranuar që drita e njohjes së vërtetë të Perëndisë të banonte brenda tij, dhe do të kishte në mendjen e në zemrën e vet ilaçin e asaj porosie të shenjtë e shpëtimtare që vjen prej Krishtit. Sepse cilat ishin mësimet e Krishtit? Ai i thërriste në njohjen e vërtetë të Perëndisë ata që ishin në lajthitje dhe që i shërbenin krijesës në vend të Tij. Ata që i afroheshin, Ai dëshironte të shkëlqenin me lavditë e drejtësisë: të ishin të paqortueshëm e të mirë, të butë e të mëshirshëm, të urtë e të shenjtë, me jetë të ndershme e të patëmetë. Me dinakëri të madhe, pra, thonë se Ai mësonte, por heshtin për natyrën e mësimeve të Tij. Por, edhe kur flisnin kështu, Pilati i qortoi, duke shfajësuar veten, dhe tha: «Nuk gjej asnjë faj tek Ai.» «Sepse ma sollët, thotë, këtë njeri, si një që e turbullon popullin, dhe ja, unë, pasi e mora në pyetje para jush, nuk gjeta te ky njeri asnjë faj nga ato për të cilat e akuzoni. Jo, madje as Herodi: sepse na e ktheu prapa; dhe ja, asgjë s'ka bërë Ai që të meritojë vdekjen.» Ja, ata që i njohin ligjet hyjnore dhe me fytyrë krenare thonë: «Ne jemi nxënës të Moisiut», luten që të dënohet me vdekje Ai që nuk është fajtor për asnjë vepër të ulët, po, përkundrazi, që është Kreu dhe Mësuesi i çdo perëndishmërie, dhe që i bën të zotë në çdo virtyt ata që besojnë tek Ai. Dhe kur ai, të cilit i takonte ta gjykonte, e shpalli të pafajshëm, ata, për ta bërë edhe më të ashpër dënimin e tyre me mundim, lypin me ngulm që Ai, i pafajshëm për çdo vepër të ulët, të pësonte prej tyre dënimin me vdekje. «Sepse gjithë turma bërtiti, duke thënë: ‹Hiqe këtë njeri, po lirona Barabën.›» Kështu, pra, «e mohuan të Shenjtin dhe të Drejtin, dhe, siç thotë i lumi Pjetër, kërkuan që t'u jepej një vrasës», që të bëheshin pjesëtarë të fatit të tij dhe ortakë në fajin e tij. Dhe pikërisht këtë fati u caktoi ta pësonin. Sepse u dorëzuan në shkatërrim e në kërdi, dhe u zhdukën bashkë me gjithë fisin e tyre. «Sepse bërtitën, thotë, duke thënë: ‹Kryqëzoje, kryqëzoje!›» Dhe këtë britmë të tyre të pashenjtë Zoti e qortoi, duke folur me anë të Jeremisë: «E braktisa shtëpinë time, e lashë trashëgiminë time: e dhashë të dashurën time, shpirtin tim, në duart e armiqve të saj. Trashëgimia ime u bë për mua si luan në gëmusha: lëshoi zërin e vet kundër meje, prandaj e urreva.» U urrye, pra, sepse si luan iu turr Krishtit dhe lëshoi kundër Tij një britmë të egër e të pamëshirshme; por ne e lëvdojmë Krishtin, që për ne dhe në vendin tonë pësoi në mish: nëpërmjet të cilit dhe bashkë me të cilin, Perëndisë Atë i qofshin lavdia dhe pushteti, bashkë me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.

Shqip: përkthim nga anglishtja i tekstit të vitit 1859 (zotërim publik) · regjistri kishtar sipas KOASh-it