Lluka 7:24-28

«7:24-28. Edhe si ikën lajmëtarët e Joanit, ai zuri t'u fliste turmave për Joanin: ‹Ç'dolët të shihni në shkretëtirë? Një kallam që tundet nga era? Po ç'dolët të shihni? Një njeri veshur me rroba të buta? Ja, ata që veshin rroba të buta janë në pallatet e mbretërve. Po ç'dolët të shihni? Një profet? Po, ju them, edhe më tepër se profet. Sepse ky është ai për të cilin është shkruar: «Ja, po dërgoj lajmëtarin tim përpara faqes sate, që të përgatitë udhën tënde përpara teje.» Me të vërtetë po ju them, ndër ata që kanë lindur nga gratë s'ka asnjë më të madh se Joani; po ai që është më i vogli në mbretërinë e Perëndisë është më i madh se ai.›»

Ju që keni etje për njohjen e mësimeve hyjnore, hapni edhe një herë thesarin e mendjeve tuaja dhe ngopuni me fjalët e shenjta. Ose më mirë, mos i jepni kurrë vend ndjenjës së ngopjes këtu, sepse grykësia për gjërat që na ndërtojnë shpirtërisht është një cilësi që ia vlen ta fitosh. Le t'u afrohemi, pra, fjalëve të Shpëtimtarit jo shkarazi dhe pa përgatitjen e duhur, por me atë vëmendje e vigjilencë që u ka hije atyre që duan të mësojnë. Sepse vetëm kështu mund të kuptohen drejt ato gjëra për soditje që janë të vështira për t'u rrokur. Prandaj le t'i kërkojmë Krishtit atë dritë që Ai e dërgon mbi mendjen e mbi zemrën, që, të aftësuar kështu për të kuptuar drejt fuqinë e asaj që thuhet, të mahnitemi sërish para mjeshtërisë së bukur me të cilën është radhitur gjithçka. Sepse nxënësit e Joanit e kishin pyetur nëse ishte Ai që kishte për të ardhur. Kur, pra, u ishte përgjigjur në mënyrën e duhur dhe i kishte urdhëruar të ktheheshin tek ai që i dërgoi, nisi t'u thoshte turmave për të: «Ç'dolët të shihni në shkretëtirë? Një kallam të tundur nga era?» E si të mos ia vlejë të hetojmë se ç'mësim nxjerrim nga kjo, apo cili është qëllimi ku çojnë fjalët e Shpëtimtarit tonë? Le ta shqyrtojmë, pra, kuptimin e asaj që thuhet dhe le ta rrëmojmë si thesar. Le të depërtojmë në të fshehtat e tij dhe, duke e ngulur mendjen në thellësinë e misterit, të bëhemi si këmbyes të kujdesshëm parash, që provojnë çdo gjë, siç thotë Shkrimi.

Kishte, pra, disa që krenoheshin se plotësonin gjithçka që kërkonte ligji: pikërisht skribët, farisenjtë dhe të tjerë të palës së tyre. Ata mbaheshin, sipas asaj që shpallnin për veten, si zbatues të përpiktë të ligjit dhe, për këtë arsye, pretendonin që kokat e tyre të stoliseshin me nderime. Kjo është edhe arsyeja pse ata as nuk e pranuan besimin në Krishtin, as nuk i dhanë nderimin e merituar asaj mënyre jetese që është vërtet e denjë për lëvdim dhe e paqortueshme, pikërisht asaj që rregullohet nga urdhërimet e Ungjillit. Prandaj qëllimi i Krishtit, Shpëtimtarit të të gjithëve, ishte t'u tregonte se nderimet e shërbesës fetare e morale që vjen nga ligji pak vlenin, se s'ia vlente t'i arrije, madje ndoshta s'ishin fare asgjë dhe pa dobi për ndërtimin shpirtëror. Kurse hiri që vjen nga besimi tek Ai është kapari i bekimeve të mrekullueshme dhe mund t'i stolisë me nder të pakrahasueshëm ata që e zotërojnë. Shumë veta, pra, siç thashë, ishin zbatues të ligjit dhe tejet të fryrë nga kjo. Ata madje shpallnin se kishin arritur përsosjen e gjithçkaje të lavdërueshme, duke e zbatuar me përpikëri drejtësinë që qëndronte në hije e në parafigura. Prandaj, siç thashë, që të provonte se ata që besojnë tek Ai janë më të mirë e më të lartë se ata, dhe se lavditë e ndjekësve të ligjit janë qartazi të vogla përballë mënyrës ungjillore të jetesës, Ai merr atë që ishte më i miri i gjithë asaj klase, e megjithatë i lindur nga grua, dua të them Pagëzorin e bekuar. Dhe, pasi pohoi se ai është profet, ose më saktë përtej masës së profetëve, dhe se ndër të lindurit nga gra askush s'kishte dalë më i madh se ai në drejtësinë që vjen nga ligji, Ai shpall se ai që është i vogël, domethënë ai që mbetet nën masën e tij dhe është më poshtë se Joani në drejtësinë e ligjit, është më i madh se ai: jo më i madh në drejtësinë e ligjit, por në Mbretërinë e Perëndisë, domethënë në besim dhe në virtytet që lindin prej besimit. Sepse besimi i kurorëzon me lavdi që tejkalojnë ligjin ata që e marrin. Këtë e mëson, dhe do ta pohosh vetë se kështu është, kur të ndeshesh me fjalët e Pavlit të bekuar: sepse, pasi u shpall vetë i paqortueshëm në drejtësinë që vjen nga ligji, shtoi menjëherë: «Por ato që ishin fitim për mua, i çmova si humbje për Krishtin. Madje i çmoj të gjitha si pleh, që të fitoj Krishtin, duke mos pasur drejtësinë time që vjen nga ligji, por drejtësinë që vjen nga besimi në Jisu Krishtin.» Madje israelitët i quan të denjë për qortim të rëndë, duke thënë kështu: «Sepse, pa e njohur drejtësinë e Perëndisë, pikërisht atë që vjen nga Krishti, dhe duke kërkuar të vendosin të tyren, atë që vjen nga ligji, nuk iu nënshtruan drejtësisë së Perëndisë. Sepse Krishti është plotësimi i ligjit, për drejtësi për këdo që beson.» Dhe përsëri, kur flet për këto gjëra: «Ne, thotë, që nga natyra jemi hebrenj e jo mëkatarë johebrenj, duke ditur se njeriu nuk shfajësohet nga veprat e ligjit, por nga besimi në Jisu Krishtin, edhe ne besuam në Jisu Krishtin, që të shfajësohemi në Të.» Pra, të shfajësohesh nga Krishti, domethënë nga besimi tek Ai, i tejkalon lavditë e drejtësisë që vjen nga ligji. Për këtë arsye sillet përpara Pagëzori i bekuar, si dikush që kishte arritur vendin e parë në drejtësinë e ligjit dhe një lëvdim deri atëherë të pakrahasueshëm. E megjithatë, edhe kështu ai renditet si më i vogël se ai që është më i vogli: «sepse më i vogli, thotë, është më i madh se ai në Mbretërinë e Perëndisë.» Por Mbretëria e Perëndisë tregon, siç pohojmë, hirin që buron nga besimi. Nëpërmjet këtij hiri çmohemi të denjë për çdo bekim dhe për zotërimin e dhuratave të pasura që vijnë nga lart, prej Perëndisë. Sepse ai na çliron nga çdo faj dhe na bën bij të Perëndisë, pjesëtarë të Frymës së Shenjtë dhe trashëgimtarë të një trashëgimie qiellore.

Pra, pasi parashtruam kaq shumë si përgatitje dhe për të shpjeguar lidhjen e mendimeve, le t'i shqyrtojmë tani vetë fjalët. Siç e thashë tashmë, Ai e ngre Pagëzorin hyjnor në lartësi të madhe dhe e kurorëzon qëllimisht Pararendësin me nderime të pashoqe, që ti të mahnitesh edhe më fort para besimit, i cili u jep besimtarëve një madhështi që tejkalon shumë edhe atë të njerëzve kaq të shquar. Ai i pyet, pra, hebrenjtë, duke thënë: «Ç'dolët të shihni në shkretëtirë? Një kallam të tundur nga era?» Tani, me një kallam, pra me diçka që lëkundet e që, si të thuash, përkulet e tundet andej-këtej nga furia e erërave, Ai krahason njeriun që jeton mes nderimeve e kënaqësive të botës dhe mes madhështisë së një pushteti të përkohshëm. Sepse te njerëz të tillë s'ka asgjë të qëndrueshme, të fortë a të palëkundur, por gjërat ndryshojnë shpesh papritur, drejt asaj që s'e prisnin, dhe begatia e tyre kalon lehtë. Sepse e vërtetë është se «çdo mish është bar, dhe gjithë lavdia e njeriut si lulja e barit: bari thahet dhe lulja bie.» A dolët, pra, thotë Ai, në shkretëtirë të shihni një njeri si kallam? Por ndoshta ai s'është i tillë, por i një natyre tjetër: një nga ata që jetojnë mes kënaqësive, që zakonisht vishen me rroba të bukura dhe çmojnë një nder fëminor. E megjithatë, njerëz të tillë nuk i sheh kush të banojnë në shkretëtirë, por nëpër oborret e mbretërve. Sa për veshjen e Pagëzorit të bekuar, ajo ishte prej leshi deveje, me një brez lëkure në ije.

Ç'dolët të shihni, pra? Ndoshta thoni: një profet. Po, edhe unë them njësoj si ju. Sepse ai është shenjtor dhe profet. Madje, ai e tejkalon dinjitetin e një profeti, sepse jo vetëm lajmëroi paraprakisht se unë po vij, por më tregoi me gisht kur isha fare pranë, duke thënë: «Ja Qengji i Perëndisë, që ngre mëkatin e botës.» Për më tepër, për të dëshmoi zëri i profetit: «i dërguar përpara fytyrës sime, që të përgatisë udhën para meje.» Dhe unë dëshmoj për të se ndër të lindurit nga gra s'ka dalë ndonjë më i madh se ai; por ai që është më i vogli, e kam fjalën për jetën sipas ligjit, është më i madh se ai në Mbretërinë e Perëndisë. Si dhe në ç'mënyrë? Në atë se Joani i bekuar, bashkë me gjithë ata që erdhën para tij, u lind nga grua; kurse ata që kanë marrë besimin nuk quhen më bij grash, por, siç tha Ungjillori i urtë, «kanë lindur prej Perëndisë.» «Sepse të gjithëve, thotë, që e pranuan, domethënë Krishtin, u dha pushtet të bëhen bij të Perëndisë, pikërisht atyre që besojnë në emrin e Tij, të cilët kanë lindur jo prej gjaku, as prej vullnetit të mishit, as prej vullnetit të njeriut, por prej Perëndisë.» Sepse ne u rilindëm për birërinë, «jo nga farë që prishet», por, siç thotë Shkrimi, «nga Fjala e gjallë dhe e përhershme e Perëndisë.» Ata, pra, që nuk janë nga farë që prishet, por, përkundrazi, kanë lindur prej Perëndisë, janë më të lartë se cilido i lindur nga grua.

Ka edhe një anë tjetër në të cilën ata i tejkalojnë të lindurit nga gra. Sepse ata kanë etër tokësorë, kurse ne kemi Atë që është lart në qiell. Sepse edhe këtë e kemi marrë nga Krishti, që na thërret në birërinë dhe në vëllazërimin me Të. Sepse Ai ka thënë: «Mos quani askënd mbi dhe atin tuaj, sepse një është Ati juaj, që është në qiej. Kurse ju, të gjithë, jeni vëllezër.» Edhe Pavli fort i urtë na e vërteton këtë, kur shkruan kështu: «Sepse ju jeni bij, Perëndia e dërgoi Frymën e Birit të Tij në zemrat tuaja, që thërret: ‹Atë, Ati ynë.›» Sepse kur Krishti u ngjall dhe e plaçkiti ferrin, atëherë fryma e birërisë iu dha atyre që besuan tek Ai, dhe së pari nxënësve të shenjtë; sepse «Ai fryu mbi ta, duke thënë: ‹Merrni Frymën e Shenjtë. Kujtdo që t'ia falni mëkatet, i falen; dhe kujtdo që t'ia mbani, i mbahen.›» Sepse, meqë u bënë pjesëtarë të natyrës hyjnore, të pajisur pasurisht me atë Frymë zotëruese e gjithësunduese, prandaj Ai u dha edhe pushtetin hyjnor për të falur mëkatet e kujtdo që të duan, dhe për t'ua mbajtur ato të gjithë të tjerëve. Por se para ngjalljes së Krishtit prej së vdekurish dhe para ngjitjes së Tij në qiell nuk gjendej ndër njerëz fryma e birërisë, këtë e bën të qartë Ungjillori fort i urtë Joan, kur thotë: «Sepse Fryma nuk ishte ende, sepse Jisui nuk ishte lavdëruar ende.» E megjithatë, si mund të jetë Fryma e pabarabartë në përjetësi me Perëndinë Atë dhe me Birin? Dhe kur nuk ka qenë Ai që është para të gjithëve? Sepse Ai është i barabartë në qenie me Atin dhe me Birin. «Por, meqë Krishti, thotë, nuk ishte lavdëruar ende», domethënë nuk ishte ngjallur ende prej së vdekurish dhe nuk ishte ngjitur në qiell, fryma e birërisë nuk ekzistonte ende për njerëzit. Por, kur Fjala e Vetëmlindur e Perëndisë u ngjit në qiell, Ai dërgoi për ne, në vend të Vet, Ngushëlluesin, që banon në ne nëpërmjet Tij. Dhe këtë na e mësoi, duke thënë kështu: «Është më mirë për ju që unë të iki, sepse, po të mos iki, Ngushëlluesi nuk do të vijë tek ju; por kur të iki, do t'jua dërgoj atë.»

Prandaj, edhe sikur ne të jemi më poshtë se ata që e plotësuan drejtësinë e ligjit, më poshtë, e kam fjalën, në drejtësinë e jetës, prapëseprapë ne që kemi marrë besimin tek Ai jemi pajisur me privilegje më të mëdha. Duhet, megjithatë, të kemi parasysh se, edhe pse Pagëzori i bekuar ishte kaq i madh në virtyt, prapë ai e rrëfeu haptas se kishte nevojë për pagëzimin e shenjtë; sepse diku tha, duke iu drejtuar Krishtit, Shpëtimtarit të të gjithë neve: «Unë kam nevojë të pagëzohem prej Teje.» Por ai nuk do të kishte pasur nevojë për pagëzimin e shenjtë, as nuk do të kishte kërkuar leje që t'i jepej, po të mos kishte në të diçka më tepër e më të mirë se drejtësia që vjen nga ligji.

Prandaj Krishti nuk lufton kundër nderimeve të shenjtorëve, as ka për qëllim t'ua zvogëlojë e t'ua zhveshë famën atyre njerëzve të shenjtë që kishin arritur tashmë fitoren; por, siç thashë, qëllimi është më tepër të provojë se mënyra ungjillore e jetesës është më e lartë se adhurimi i ligjit, dhe të kurorëzojë me nderime të pashoqe lavdinë e besimit, që të gjithë ne të besojmë tek Ai. Sepse kështu hyjmë nëpërmjet Tij dhe bashkë me Të në Mbretërinë e Qiejve. Nëpërmjet të cilit dhe me të cilin Perëndisë Atë i qoftë lavdi e pushtet, së bashku me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.