← Shën Kirili i Aleksandrisë

Shën Kirili i Aleksandrisë

Lluka 9:61-62

I përshtatshëm për t'u lexuar kur dikush rruhet murg

«9:61-62. Edhe një tjetër tha: Do të të ndjek, o Zot; por lërmë më parë të përshëndetem me ata të shtëpisë sime. Por Jisui i tha: Asnjeri që vë dorën në parmendë dhe kthen sytë pas, s'është i zoti për mbretërinë e Perëndisë.»

Për zellin në përpjekjet e virtytshme themi se meriton çdo lëvdatë. Por ata që kanë arritur në këtë gjendje shpirti duhet të jenë të fortë në qëllim e jo të plogët përballë synimit që u është vënë përpara. Përkundrazi, duhet qartazi të kenë një mendje të patundur e të papërkulur; sepse kështu, duke u nisur me vrull si nga vija fillestare e garës, do të mbërrijnë te caku, do të korrin fitoren dhe do të gërshetojnë rreth flokëve kurorën e ngadhënjimtarit. Dhe drejt kësaj vendosmërie zemre na nxiti Shpëtimtari i të gjithëve, si një cilësi që ia vlen të fitohet, kur thotë: «Cili prej jush, që dëshiron të ndërtojë një kullë, nuk ulet më parë e llogarit nëse ka sa duhet për ta përfunduar? Që të mos ndodhë, thotë, që, pasi të ketë hedhur themelin e të mos jetë në gjendje ta mbarojë, ata që kalojnë të thonë: ‹Ky njeri filloi të ndërtojë dhe nuk mundi ta mbarojë.›» Ai që vepron kështu bëhet thjesht objekt talljeje; sepse çdo nismë të nderuar e të virtytshme duhet ta ndjekë një mbarim i denjë. Dhe, për të mësuar këtë të vërtetë, ligji i Moisiut i urdhëronte ata që ndërtonin një shtëpi të ngrinin mbi të edhe një parmak. Sepse ai që nuk është i përsosur në të mirën, nuk është pa faj. Ashtu, pra, siç i ngjitej pashmangshëm turpi një shtëpie që s'kishte parmakë, po ashtu edhe fragmenti që sapo na u lexua nga Ungjilli na mëson një mësim të ngjashëm.

«Sepse dikush u afrua e tha: Do të të ndjek, o Zot; por lërmë më parë të shkoj e të përshëndetem me ata të shtëpisë sime.» Premtimi, pra, që bën ai, është i denjë të merret shembull dhe plot me çdo lëvdatë; por dëshira e tij për t'u përshëndetur me ata të shtëpisë e tregon, si të thuash, të përçarë, dhe se ende nuk kishte hyrë në garë me mendje krejt të lirë. Sepse shih se si, ashtu si ndonjë mëz i etur për garën, rryma e gjërave të kësaj bote e mban prapa, si me fre, bashkë me dëshirën për t'u marrë ende, pjesërisht, me punët e kësaj jete. Sepse askush nuk e pengon të nxitojë, po të dojë, drejt synimit të dëshiruar, sipas prirjeve të lira të mendjes së tij. Por vetë fakti që donte të këshillohej më parë me të afërmit e tij, e madje t'i bënte këshilltarë ata që nuk kishte gjasa të mendonin njësoj si ai, as të ndanin aspak vendimin e tij, kjo e provon mjaft të dobët e të lëkundur, dhe se ende nuk ishte plotësisht i prirur të vepronte sipas dëshirës së tij për të ndjekur Krishtin.

Por Ai, si me qortime të buta, e ndreqi dhe e mësoi të tregonte një zell më të vendosur, duke thënë: «Asnjeri që vë dorën në parmendë dhe kthen sytë pas, s'është i zoti për mbretërinë e Perëndisë.» Sepse, ashtu si bujku që ka nisur ta çajë tokën me parmendë, po të lodhet e ta lërë punën përgjysmë, nuk e sheh arën e tij plot me kallinj, as lëmin e tij plot me duaj, dhe pëson, natyrisht, humbjen që buron vetiu nga plogështia, domethënë mungesën e prodhimit dhe skamjen që vjen më pas, dhe bëhet edhe objekt talljeje për ata që e shohin; po ashtu, ai që dëshiron t'i ngjitet Krishtit, por nuk u lë lamtumirë gjërave të botës, nuk heq dorë nga çdo dashuri e mishit dhe nuk mohon as të afërmit e tij tokësorë (sepse, duke vepruar kështu, ai fiton një guxim të palëkundur në çdo përpjekje të lavdërueshme), ai s'është i zoti për mbretërinë e Perëndisë. Ai që nuk arrin dot ta fitojë këtë vendosmëri, sepse mendja e tij është prangosur nga plogështia, nuk është i pëlqyeshëm për Krishtin, as i denjë për shoqërinë e Tij, dhe domosdo i mohohet leja të jetë me Të.

Të tillë ishin ata për të cilët foli Krishti, kur ndërtoi atë shëmbëlltyrë në Ungjij. Sepse tha: «Një njeri i pasur bëri një gosti për të birin dhe dërgoi, pra, shërbëtorët e tij të thërrisnin të ftuarit, duke thënë: ‹Qetë e mi dhe bagëtia ime e majmur janë therur, dhe gjithçka është gati: ejani në gosti.› Por ata, thotë, nuk deshën të vinin; njëri tha: ‹Bleva një arë dhe s'mund të vij.› Një tjetër: ‹Bleva një pendë qe.› Dhe një tjetër: ‹Mora grua; prandaj, të lutem, më ki të falur.›» E sheh se ata u thirrën, dhe, ndonëse e kishin në dorë të merrnin pjesë në gosti, u shfajësuan dhe iu dorëzuan pa fre atyre punëve të përkohshme e tokësore, që zbehen shpejt dhe zotërimi i të cilave duhet braktisur shpejt. E megjithatë, detyra e tyre ishte më tepër të kuptonin se një grua, tokat dhe ato pasuri të tjera nuk janë veçse kënaqësi të kufizuara, të shkurtra në kohë e kalimtare si hijet, dhe, si të thuash, një hidhësi e përzier me mjaltë. Kurse të ishin gjymtyrë të kishës së Perëndisë, prej së cilës ata, s'di se si, ikën marrëzisht, do t'u kishte siguruar një gëzim të përjetshëm e të pandryshueshëm. Kushdo që dëshiron të ndjekë Krishtin, le të jetë krejtësisht i qëndrueshëm dhe i përqendruar vetëm në këtë synim; le të mos jetë i përçarë; le të mos e pushtojnë ndrojtja e plogështia; le të jetë i çliruar nga çdo epsh i mishit dhe të mos parapëlqejë asgjë përpara dashurisë së tij ndaj Tij. Por, në qoftë se nuk është i prirur kështu, as i prekur kështu në vullnetin e tij, edhe sikur të afrohet, nuk do të pranohet.

Diçka të tillë na ka mësuar tërthorazi, me anë të një figure, edhe ligji i Moisiut. Sepse, sa herë që bijtë e Israelit, kur e kërkonin rrethanat, dilnin në luftë kundër armiqve të tyre, para se të hynin në betejë, lajmëtari i ushtrisë shpallte: «Kushdo që ka fejuar një grua dhe nuk e ka marrë, le të kthehet në shtëpinë e tij, që të mos vdesë në betejë e ta marrë një tjetër. Kushdo që ka ndërtuar një shtëpi të re dhe nuk e ka përuruar, le të kthehet në shtëpinë e tij, që të mos vdesë në betejë e ta përurojë një tjetër. Kushdo që është i frikësuar në zemrën e tij, le të kthehet në shtëpinë e tij, që të mos ia bëjë të frikësuar zemrën e vëllait të tij si të vetën.» E sheh se njeriu që do botën ose pasurinë, dhe kushdo që është plot shfajësime, nuk është kudo në vendin e vet; kurse apostujt e shenjtë do t'i gjejmë krejt të ndryshëm nga këta. Sepse, kur dëgjuan Krishtin që thoshte: «Ejani pas meje, edhe do t'ju bëj peshkatarë njerëzish», ata, thotë, menjëherë lanë barkën e të atin dhe e ndoqën. Edhe Pavli i urtë shkruan: «Por, kur Perëndia deshi të më zbulonte Birin e Tij, menjëherë nuk u këshillova me mish e me gjak.» E sheh mendjen trime dhe qëllimin e guximshëm e të vendosur, që nuk i nënshtrohet prangave të plogështisë, por qëndron mbi çdo frikacakëri e epsh të mishit. Të tillë duhet të jenë ata që duan të ndjekin Krishtin: pa vështruar prapa, domethënë pa ecur, si të thuash, së prapthi, e pa ia kthyer shpinën atij virtyti burrëror që u ka hije shenjtorëve, e pa u shfajësuar nga detyra e punës; pa i dashur gjërat e përkohshme, pa qenë me dy mendje, por duke nxituar përpara me zell të përsosur drejt asaj që i pëlqen Krishtit. Nëpërmjet të Cilit dhe bashkë me të Cilin i qoftë Perëndisë Atë lavdi e pushtet, bashkë me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.

Shqip: përkthim nga anglishtja i tekstit të vitit 1859 (zotërim publik) · regjistri kishtar sipas KOASh-it