← Shën Kirili i Aleksandrisë

Shën Kirili i Aleksandrisë

Lluka 10:4-7

I përshtatshëm për t'u lexuar në përkujtimet e apostujve

«10:4-7. Mos mbani me vete as qese, as trastë, as këpucë; dhe mos i uroni paqe askujt udhës. Dhe në cilëndo shtëpi që të hyni, thoni më parë: ‹Paqe në këtë shtëpi.› Dhe në qoftë se atje gjendet ndonjë i denjë për paqe, paqja juaj do të prehet mbi të; përndryshe, do të kthehet tek ju. Dhe rrini në atë shtëpi, duke ngrënë e pirë nga gjërat e tyre: sepse punëtori është i denjë për pagën e tij. Mos kaloni prej shtëpie në shtëpi.»

Bleta e matur dhe e shkathët viziton lulet në çdo fushë e livadh, dhe, duke mbledhur vesën që është ulur mbi to, bën kështu mjaltë të ëmbël. Edhe Solomoni na nxit ta ndjekim sjelljen e saj, kur thotë: «Afroju bletës dhe mëso sa punëtore është ajo dhe sa i shkëlqyer është mjeshtërimi i saj. Prandaj ajo është e dashur dhe e lavdëruar nga çdo njeri, dhe punën e saj e përdorin për shëndetin e tyre si mbretërit, ashtu edhe njerëzit e thjeshtë.» Ejani, pra, edhe ne, sikur të endeshim nëpër njëfarë livadhi mendor, të mbledhim vesën që Fryma e Shenjtë ka lëshuar mbi porosinë hyjnore të Ungjillit. Kështu, të pasuruar në mendje, do të nxjerrim mjaltin shpirtëror, domethënë fjalën e dobishme e të vlefshme për të gjithë ata që kanë etje të marrin mësimet hyjnore, qofshin fisnikë e të shquar, qofshin të panjohur e njerëz të thjeshtë me pozitë të përvuajtur në jetë. Sepse është shkruar: «Fjalët e mira janë si huall mjalti, dhe ëmbëlsia e tyre është shërim për shpirtin.»

Po këto fjalë të bukura e të mira, ç'janë tjetër veçse ato që na i tha Krishti, duke i bërë të aftë ata që e duan, përmes një mësimi të përsëritur në përpjekjet e virtytshme? Merr edhe këtu, si provë të asaj që thashë, kuptimin e pjesës që sapo na u lexua. «Mos mbani, thotë, as qese, as trastë, as këpucë.» Shqyrto, të lutem, edhe këtu natyrën e udhës së virtytit apostolik që u vihet përpara. Sepse ishte e udhës që ata që do të bëheshin dritat dhe mësuesit e gjithçkaje nën qiell, ta mësonin këtë nga askush tjetër, veçse nga Ai që është Fjala, e cila zbriti nga lart, prej qiellit. Ai është burimi i urtësisë dhe i dritës mendore, prej të Cilit rrjedh çdo dije dhe njohja e çdo gjëje të mirë. Ajo që Ai kërkon prej tyre, pra, është kjo: që, kur t'u predikojnë njerëzve kudo Fjalën që Ai tha, dhe kur të thërrasin banorët e mbarë dheut drejt shpëtimit, të udhëtojnë pa qese, pa trastë e pa këpucë, dhe të lëvizin shpejt nga qyteti në qytet e nga vendi në vend. Dhe askush të mos thotë kurrsesi se qëllimi i mësimit të Tij ishte t'i bënte apostujt e shenjtë të hiqnin dorë nga përdorimi i sendeve të zakonshme të pajisjes. Sepse ç'të mirë do t'u bënte, apo ç'dëm, të kishin këpucë në këmbë ose të rrinin pa to? Por ajo që Ai dëshiron vërtet t'u mësojë me këtë urdhër, dhe që ata të përpiqen ta zbatojnë, është pikërisht kjo: se duhet t'ia lënë Atij çdo mendim për ushqimin e tyre dhe të kujtojnë shenjtorin që tha: «Hidhe mbi Zotin brengën tënde, dhe Ai do të të ushqejë.» Sepse Ai u jep shenjtorëve atë që u nevojitet për jetën, dhe nuk flet gënjeshtër kur thotë: «Mos u shqetësoni për veten se ç'do të hani e ç'do të pini, as për trupin tuaj, se ç'do të vishni; sepse Ati juaj e di se keni nevojë për të gjitha këto. Por kërkoni më parë drejtësinë e Tij, dhe të gjitha këto do t'ju shtohen.»

Sepse me të vërtetë ishte e hijshme dhe e nevojshme që ata që ishin stolisur me nderet apostolike të kishin një mendje të lirë nga lakmia, krejtësisht të larguar nga marrja e dhuratave dhe, përkundrazi, të kënaqur me atë që jep Perëndia. «Sepse lakmia e parasë është rrënja e gjithë të këqijave», siç e thotë Shkrimi. Prandaj ata, në çdo mënyrë, duhet të jenë të lirë e të çliruar nga ajo që është rrënja dhe ushqyesja e gjithë të këqijave, dhe duhet ta harxhojnë, si të thuash, gjithë zellin e tyre në detyrat e tyre të domosdoshme, pa mbetur të pambrojtur ndaj sulmit të Satanait. Nuk marrin me vete asnjë pasuri të kësaj bote, por i përçmojnë gjërat e mishit dhe dëshirojnë vetëm atë që do Perëndia.

Sepse, ashtu si ushtarët trima, kur dalin në betejë, nuk marrin me vete gjë tjetër veç atyre pajisjeve që i përshtaten luftës, kështu edhe ata që i dërgoi Krishti për t'i sjellë ndihmë botës, dhe për të luftuar në të mirë të gjithë atyre që ishin në rrezik, kundër «sunduesve botërorë të kësaj errësire», po, edhe kundër vetë Satanait, duhej të ishin të lirë nga shqetësimet e kësaj bote dhe nga çdo ankth i kësaj jete. Kështu, të ngjeshur fort dhe të veshur me armaturën shpirtërore, do të mund të luftonin fuqishëm kundër atyre që i kundërviheshin lavdisë së Krishtit dhe që kishin bërë pre gjithçka nën qiell. Sepse ata i kishin bërë banorët e saj të adhuronin krijesën në vend të Krijuesit dhe t'u bënin shërbesë fetare elementeve të botës. Të armatosur, pra, me mburojën e besimit, me parzmoren e drejtësisë dhe me shpatën e Frymës, që është Fjala e Perëndisë, ata duhej të tregoheshin kundërshtarë të pathyeshëm ndaj armiqve të tyre, dhe të mos tërhiqnin pas vetes një barrë të rëndë gjërash të denja për qortim e dënim, siç janë dashuria për pasurinë, grumbullimet e fitimeve të ndyra dhe etja për to. Sepse këto gjëra e largojnë mendjen e njeriut nga sjellja që i pëlqen Perëndisë dhe nuk e lënë të ngjitet lart drejt Tij, por përkundrazi e ulin drejt ndjesive të lidhura me pluhurin dhe me gjërat e dheut.

Duke i porositur, pra, të mos marrin as trastë as qese, dhe as të mos shqetësohen për këpucë, Ai u mëson qartë se urdhri i Tij kërkon prej tyre të braktisin çdo pasuri mishore, dhe se dëshira e Tij është që ata të jenë të lirë nga çdo pengesë, kur të hyjnë në detyrën për të cilën ishin thirrur veçanërisht: domethënë, t'u predikojnë njerëzve kudo misterin e Tij dhe të fitojnë për shpëtim ata që ishin ngatërruar në rrjetat e humbjes.

Dhe kësaj i shton se «nuk duhej t'i uronin paqe askujt udhës». Por ç'dëm do t'u kishte bërë kjo apostujve të shenjtë? Ejani, pra, ejani të shohim arsyen pse nuk ishte e drejtë që ata t'i përshëndetnin ata që u dilnin përballë. Ti pa dyshim do të thuash se arsyeja ishte se disa herë mund të ndodhte që ata që u dilnin përballë të mos ishin besimtarë; dhe se, prandaj, nuk do të ishte e drejtë që ata që nuk e njihnin Atë që prej natyre dhe vërtet është Perëndi, të bekoheshin prej tyre. Ç'themi, pra, për këtë? A nuk duket, atëherë, një hamendje e pabesueshme se kjo ishte arsyeja pse u urdhëruan të mos i uronin paqe askujt udhës? Sepse ata u dërguan «jo aq për të thirrur të drejtët, sesa mëkatarët në pendim». Dhe si, pra, nuk do të ishte e hijshme që ata që do të ndriçonin gjithë ata në errësirë dhe do t'i sillnin drejt njohjes së së vërtetës, të përdornin më mirë butësi e mirëdashje të madhe, në vend që të tërhiqeshin ashpër nga shoqërimi me ta dhe madje të mos pranonin as t'i pyesnin për shëndetin? Sepse me siguri, bashkë me cilësitë e tjera të mira, edhe butësia në të folur u ka hije shenjtorëve, po ashtu edhe përshëndetjet, mjaft që të bëhen në mënyrën e duhur. Për më tepër, ata që u dilnin përballë, natyrisht, ndonjëherë nuk do të ishin jobesimtarë, por njerëz të së njëjtës bindje me ta, ose të tillë që tashmë ishin ndriçuar, ndaj të cilëve do të ishte madje detyrë t'u shprehnin një shenjë dashurie me një përshëndetje të përzemërt.

Ç'na mëson, pra, Krishti me këtë? Ai nuk i urdhëron të jenë të vrazhdë, as nuk u kërkon të ngulin këmbë që të mos përshëndesin: përkundrazi, një sjellje të tillë u mëson ta shmangin. Por nuk është gjë e pahijshme të mendojmë se, kur nxënësit shëtitnin nëpër qytete e fshatra, për t'u mësuar njerëzve kudo doktrinat e shenjta, mund të dëshironin ta bënin këtë, ndoshta, jo me nxitim, por, si të thuash, me ngadalë. Shmangeshin nga udha dhe i lejonin vetes vizita, sepse donin të takonin këtë a atë si të njohur ose mik, dhe kështu do të harxhonin kot, në gjëra të panevojshme, kohën e volitshme për të predikuar. Me ngulm të madh, pra, thotë Ai, tregohuni të zellshëm në përcjelljen e porosisë suaj të shenjtë; mos i jepni miqësisë një vonesë të padobishme, por vëreni atë që i pëlqen Perëndisë përmbi çdo gjë tjetër. Kështu, duke ushtruar një përkushtim të papërmbajtshëm e të pandalshëm, mbahuni fort pas kujdeseve tuaja apostolike.

Përveç kësaj, Ai i urdhëroi më tej «të mos u jepnin qenve gjënë e shenjtë, as të hidhnin margaritarët përpara derrave», duke ua dhënë jobesimtarëve shoqërinë e tyre e duke bujtur bashkë me ta. Përkundrazi, ata duhej t'ua jepnin këtë atyre që ishin të denjë ta merrnin, si bij të paqes dhe si të tillë që i bindeshin porosisë së tyre. Sepse do të ishte një vepër tejet e turpshme që ata të donin të ishin të afërt me cilindo që ende i kundërvihej lavdisë së Krishtit dhe që ishte fajtor për paperëndishmëri. «Sepse ç'pjesë ka besimtari me jobesimtarin?» Sepse si mund t'i pranonin si të denjë për t'i admiruar ata që ende as që u kishin vënë veshin fjalëve, por që mësimin e tyre, sado i denjë të ishte për t'u përqafuar, e kthenin ndonjëherë madje në shkak talljeje? Kështu edhe në Athinë disa dikur e tallën Pavlin hyjnor. Sepse ai vërtet u mësoi «se Perëndia nuk banon në tempuj të bërë me dorë», meqë është pa trup dhe i pafund, dhe Ai që mbush gjithçka, por nuk përmbahet nga asgjë; dhe u tha se u predikonte atyre «Atë që, ndonëse nuk e njihnin, kujtonin se e adhuronin siç duhej». Por ata, të dhënë pas mendjemadhësisë dhe krenarë së tepërmi për gjuhën e tyre rrjedhëse, thanë në marrëzinë e tyre: «Ç'do të thoshte ky mbledhës farash? Se duket se është shpallës perëndish të huaja.» «Mbledhës farash» ishte emri që i vinin një zogu pa vlerë, që e kishte zakon të mblidhte farat e shpërndara nëpër udhë; dhe, duke e krahasuar Pavlin hyjnor me të, këta njerëz të marrë tallnin fjalën e shpëtimit që u ofrohej atëherë.

Krishti, pra, i urdhëroi të bujtnin me bijtë e paqes dhe të hanin nga të mirat e tyre, duke pohuar se kjo ishte sipas një urdhërese të drejtë: «sepse punëtori, thotë Ai, është i denjë për pagën e tij.» Prandaj, askush nga ata që e pranojnë të vërtetën të mos e shpërfillë a të mos e lërë pas dore detyrën për të nderuar shenjtorët. Sepse ata na bekojnë, kur, «duke mbjellë tek ne gjëra shpirtërore, korrin prej nesh gjëra mishore»; dhe «Zoti gjithashtu urdhëroi që ata që predikojnë ungjillin, prej ungjillit të rrojnë»; sepse edhe sipas ligjit të Moisiut, «ata që blatonin flijime, merrnin pjesë bashkë me altarin». Dhe ata që nuk kujdesen për të nderuar shenjtorët dhe që dorështrënguar mbyllin dorën, le ta dinë me siguri se privohen nga bekimi i tyre. Por qoftë pjesa jonë të bëhemi pjesëtarë të bekimit që u është përgatitur atyre pranë Perëndisë, duke u ofruar si fryt gjithçka që kemi, dhe duke e bërë këtë me gëzim; «sepse Krishti do dhënësin e gëzuar.» Nëpër të Cilin dhe bashkë me të Cilin i qoftë Perëndisë Atë lavdi e pushtet, bashkë me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.

Shqip: përkthim nga anglishtja i tekstit të vitit 1859 (zotërim publik) · regjistri kishtar sipas KOASh-it