Lluka 10:23-34

«10:23-34. Edhe u kthye nga nxënësit, kur ishin vetëm, dhe tha: Lum sytë që shohin ato që shihni ju. Sepse po ju them se shumë profetë e mbretër dëshiruan të shihnin ato që shihni ju, dhe nuk i panë; edhe të dëgjonin ato që dëgjoni ju, dhe nuk i dëgjuan.»

Shfaqjet që jep bota (në lojërat dhe në teatrot e saj) shpeshherë i shpien njerëzit të shohin gjëra të padobishme, ose më mirë, gjëra që vazhdimisht u sjellin dëm të madh. Sepse ata që rrahin vende të tilla ose i jepen admirimit të kërcimtarëve dhe, kur dorëzohen para ligështisë së butë që ata ngjallin, treten në ndjesi të mefshta e gruajtore; ose lëvdojnë ata që deklamojnë ndjenja të ftohta; ose kënaqen me tingujt dhe dridhjet e fyejve e të harpave. Por gjëra të tilla janë të kota dhe krejt të padobishme, të afta ta largojnë mendjen e njeriut nga çdo e mirë. Kurse ne, që ndjekim një jetë të virtytshme dhe përpiqemi për vepra të drejta, Krishti na mbledh në oborret e tij të shenjta, që, duke u gëzuar në këndimin e lavdeve të tij, të lumturohemi sërish nga fjalët dhe mësimet e tij të shenjta, që na ftojnë në jetën e përjetshme.

Le të shohim, pra, edhe këtu ç'dhurata denjoi të na falë ne, që me anë të besimit në të jemi thirrur në njohjen e lavdisë së tij. «Edhe u kthye», thotë, «nga nxënësit kur ishin vetëm, dhe tha: ‹Lum sytë që shohin ato që shihni ju.›» Tani, ndoshta, dikush mund të kundërshtojë: «Përse nuk ua drejtoi të gjithëve që ishin mbledhur atje fjalët që përshkruajnë këto bekime? Dhe ç'e shtyu të kthehej nga nxënësit, që t'u thoshte, kur ishin vetëm: ‹Lum sytë që shohin ato që shihni ju?›» Ç'do të jetë, pra, përgjigjja jonë? Se është e drejtë që çështjet e një natyre më të fshehtë t'u besohen jo kujtdo që të takosh, por miqve më të ngushtë. Por miq të tij janë të gjithë ata që ai i çmoi të denjë të jenë nxënës, ata që syrin e mendjes e kanë të ndriçuar dhe veshin gati për bindje. Sepse një herë u tha edhe apostujve të shenjtë: «Nuk ju quaj më shërbëtorë; ju jeni miqtë e mi: sepse shërbëtori nuk di ç'bën i zoti i tij; kurse unë ju kam quajtur miq, sepse jua bëra të njohura të gjitha ato që dëgjova nga Ati im.» Pa dyshim, atje ishin mbledhur shumë veta që rrinin para tij, veç ndjekësve të tij të zgjedhur, por jo të gjithë ishin besimtarë; dhe si mund t'u thoshte atëherë me të vërtetë të gjithëve, pa dallim: «Lum sytë që shohin ato që shihni ju, dhe që dëgjojnë ato që dëgjoni ju?» Prandaj, me plot të drejtë, u kthye nga nxënësit, domethënë e largoi fytyrën nga ata që as donin të shihnin as të dëgjonin, por ishin të pabindur e me mendje të errësuar, dhe iu dha tërësisht atyre që e donin. Dhe, duke i vështruar, tha: «Lum sytë që shohin», ose më mirë, që sodisin ato gjëra që ata i sodisën të parët, para gjithë të tjerëve.

Shprehja që përdoret këtu është marrë nga zakoni i rëndomtë i njerëzve, dhe duhet të kemi parasysh se në raste të tilla folja «shoh» nuk i referohet veprimit të syve tanë truporë, por më tepër gëzimit të atyre gjërave që Krishti ua fal atyre që i frikësohen Perëndisë. Ashtu, për shembull, sikur dikush të thoshte «filani pa ditë të lumtura», në vend që të thoshte «shijoi ditë të lumtura». Ose mund ta kuptosh po ashtu si atë që shkruhet në librin e Psalmeve, drejtuar atyre që gjithnjë e mbanin mendjen te gjërat e larta: «Edhe do të shohësh të mirat e Jerusalemit», në vend të «do të marrësh pjesë në lumturinë e Jerusalemit», madje të atij Jerusalemi që është lart, në qiell, të cilin Pavli i urtë e quan «nëna e gjithë shenjtorëve». Sepse ç'dyshim mund të ketë se ata që panë mrekullitë hyjnore që bëri Krishti dhe veprat e admirueshme që kreu, nuk ishin domosdo të lumtur në çdo rast? Sepse gjithë hebrenjtë e panë Krishtin duke vepruar me madhështi hyjnore, e megjithatë nuk do të ishte e drejtë t'i quaje të gjithë të lumtur; sepse ata aspak nuk besuan, as nuk e panë lavdinë e tij me sytë e mendjes. Prandaj, në të vërtetë, ata ishin aq më fajtorë dhe nuk mund të quhen me të drejtë të lumtur; sepse, ndonëse e panë Jisuin plot lavdi hyjnore nga veprat e patregueshme që kreu, prapëseprapë nuk e pranuan besimin në të.

Por eja të shohim: në ç'mënyrë u erdhi lumturia syve tanë? Dhe ç'panë ata? Dhe për ç'arsye e arritën këtë bekim? Panë se Perëndia Fjalë, që ishte në trajtën e Perëndisë Atë, u bë mish për ne: panë atë që ndan fronin e Atit, që banon bashkë me ne, në trajtën tonë, që me anë të shfajësimit e të shenjtërimit të na formonte sipas shëmbëllimit të vet dhe të gdhendte mbi ne bukurinë e hyjnisë së tij në mënyrë mendore e shpirtërore. Dhe për këtë dëshmon Pavli, që shkruan kështu: «Sepse, ashtu si u veshëm me shëmbëllimin e njeriut prej dheu, do të veshim edhe shëmbëllimin e njeriut qiellor:» duke nënkuptuar me njeriun prej dheu Adamin, të krijuarin e parë; kurse me njeriun qiellor, Fjalën që vjen nga lart, që shkëlqeu nga qenia e Perëndisë Atë, por u bë, siç thashë, në shëmbëllimin tonë. Ai që për nga natyra është Bir mori trajtën e shërbëtorit, jo që, duke marrë përsipër gjendjen tonë, të mbetej në masën e robërisë, por që të na çlironte ne, që ishim lidhur në zgjedhën e robërisë (sepse çdo gjë e krijuar është nga natyra rob), duke na pasuruar me të tijat. Sepse me anë të tij dhe bashkë me të kemi marrë emrin e bijve, të fisnikëruar, si të thuash, nga bujaria dhe hiri i tij. Ai që ishte i pasur u bë pjesëtar i varfërisë sonë, që ta ngrejë natyrën e njeriut te pasuria e tij: shijoi vdekjen mbi drurin dhe mbi kryqin, që të hiqte nga mesi shkeljen që erdhi për shkak të drurit (të njohjes), të shlyente fajin që rrodhi prej saj dhe ta zhvishte vdekjen nga tirania që ushtronte mbi ne. Kemi parë Satanain të rrëzohet: atë mizor të thyer; atë kryelartë të rrëzuar përdhe; atë që e kishte nënshtruar botën nën zgjedhën e perandorisë së vet, tani të zhveshur nga sundimi që kishte mbi ne; atë që dikur adhurohej, tani në përbuzje e në përçmim; atë që dukej perëndi, të vënë nën këmbët e shenjtorëve; atë që u ngrit kundër lavdisë së Krishtit, të shkelur nga ata që e duan. «Sepse morën pushtet të qortojnë frymërat e ndyra dhe t'i dëbojnë.» Dhe ky pushtet është një nder shumë i madh, tepër i lartë për natyrën njerëzore dhe i denjë vetëm për Perëndinë më të lartë.

Edhe për këtë Fjala, e shfaqur në trajtë njerëzore, qe e para që na dha shembullin: sepse edhe ai i qortoi frymërat e ndyra. Por hebrenjtë e mjerë përsëri vjellën kundër tij shpifjet e tyre plot smirë; sepse thanë: «Ky njeri nuk i dëbon demonët veçse me anë të Beelzebubit, princit të demonëve.» Por këto fjalë të liga të tyre Zoti i përgënjeshtroi, duke thënë: «Në qoftë se unë i dëboj demonët me anë të Beelzebubit, me anë të kujt i dëbojnë bijtë tuaj? Por në qoftë se unë i dëboj demonët me anë të Frymës së Perëndisë, atëherë mbretëria e Perëndisë ka ardhur mbi ju.» Sepse në qoftë se unë, thotë, duke qenë njeri si ju, mund të ushtroj kështu një fuqi hyjnore, ky bekim i madh e i shkëlqyer ka ardhur mbi ju: sepse natyra njerëzore, thotë, fisnikërohet në mua, duke e shkelur Satanain. Mbi ne, pra, ka ardhur mbretëria e Perëndisë, sepse Fjala u bë e ngjashme me ne dhe kreu në mish vepra të denja për Perëndinë.

Ai u dha gjithashtu apostujve të shenjtë pushtet e fuqi që të ngjallnin madje edhe të vdekurit, të pastronin të lebrosurit, të shëronin të sëmurët dhe të thërrisnin nga qielli Frymën e Shenjtë mbi këdo që të donin, me anë të vënies së duarve. Ai u dha pushtet të lidhnin dhe të zgjidhnin mëkatet e njerëzve; sepse fjalët e tij janë: «Po ju them, çdo gjë që të lidhni mbi dhé, do të jetë e lidhur në qiell; dhe çdo gjë që të zgjidhni mbi dhé, do të jetë e zgjidhur në qiell.» Të tilla janë gjërat që shohim se i zotërojmë: dhe lum sytë tanë e sytë e të gjithë atyre që e duan. Kemi dëgjuar mësimin e tij të patregueshëm; na dha njohjen e Perëndisë Atë dhe na e tregoi atë në natyrën e vet. Gjërat që u dhanë me anë të Moisiut ishin veçse figura dhe simbole: Krishti na e zbuloi të vërtetën. Na mësoi se jo me gjak e me tym, por me flijime shpirtërore, duhet ta nderojmë atë që është i patrupshëm dhe i palëndët, dhe përmbi çdo kuptim. Shumë profetë të shenjtë dëshiruan t'i shihnin këto gjëra; po, edhe shumë mbretër: sepse i gjejmë të thonë njëherë: «Tregomë mëshirën tënde, o Zot; edhe, o Zot, na jep shpëtimin tënd.» Sepse Birin e quajnë Mëshirë dhe Shpëtim. Herë tjetër përsëri: «Më kujto, o Zot, me mirëdashjen që ke ndaj popullit tënd; edhe më vizito me shpëtimin tënd: që të shohim lumturinë e të zgjedhurve të tu dhe të gëzohemi me hare bashkë me popullin tënd.» Dhe cili është populli që Perëndia Atë e zgjedh në Krishtin, na e thotë Pjetri i urtë, kur u thotë atyre që u fisnikëruan me anë të besimit: «Por ju jeni brez i zgjedhur, priftëri mbretërore, popull i shenjtë, turmë e shpenguar: që të shpallni virtytet e atij që ju thirri nga errësira në dritën e tij të mrekullueshme.»

Dhe në këtë jemi thirrur nga Krishti: nëpërmjet të cilit dhe bashkë me të, Perëndisë Atë i qoftë lavdi e pushtet, bashkë me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.