← Shën Kirili i Aleksandrisë

Shën Kirili i Aleksandrisë

Lluka 10:38-42

«10:38-42. Dhe ndodhi që, ndërsa udhëtonin, ai hyri në një fshat, dhe një grua që quhej Marta e priti në shtëpinë e saj. Ajo kishte një motër që quhej Maria, e cila u ul edhe ajo te këmbët e Zotit tonë dhe dëgjonte fjalën e tij; kurse Marta ishte e ngarkuar me shumë shërbime. Dhe u ndal para tij e i tha: ‹Zot, a nuk të prish punë që motra ime më la vetëm të shërbej? Thuaji, pra, të më ndihmojë.› Por Zoti ynë u përgjigj e i tha: ‹Marta, Marta, ti kujdesesh e trazohesh për shumë gjëra; por pak gjëra janë të nevojshme, ose vetëm një. Dhe Maria zgjodhi pjesën e mirë, e cila nuk do t'i merret.›»

Ju që i doni virtytet që stolisin devotshmërinë dhe që ushtroni me kujdes çdo mjeshtëri që u ka hije shenjtorëve, ejani përsëri e dëgjoni mësimin e shenjtë, dhe mos lini pa e njohur mënyrën e mikpritjes. Sepse është një cilësi e madhe dhe e çmuar, siç dëshmon i urti Pavël, kur shkruan: «Mos e harroni mikpritjen, sepse me anë të saj disa, pa e ditur, pritën engjëj.» Le ta mësojmë, pra, edhe këtë nga Krishti, Shpëtimtari i të gjithëve, ashtu si çdo gjë tjetër. Sepse kjo do të ishte turp për ne: ata që lakmojnë diturinë e kësaj bote e grumbullojnë dije nga librat, zgjedhin për udhërrëfyes mësuesit më të mirë; kurse ne, që nxitemi t'u vëmë veshin me zell mësimeve me vlerë kaq të lartë dhe që mund të kemi për mësues e udhëheqës Krishtin, Dhuruesin e çdo urtësie, nuk e marrim shembull këtë grua në dashurinë e saj për të mësuar, domethënë Marinë. Ajo u ul te këmbët e Shpëtimtarit dhe ia mbushi zemrën me mësimet që ai jepte, sikur të mos ngopej kurrë me atë që i sillte kaq shumë dobi.

Sepse Shpëtimtari bujti te gratë e shenjta; por Maria, siç thotë, e dëgjonte teksa ai jepte mësim, kurse tjetra, Marta, ishte e ngarkuar me shumë shërbime. Prandaj ajo iu lut që e motra të merrte edhe ajo pjesë në kujdesin e saj. Por Krishti nuk pranoi, duke thënë: «Marta, Marta, ti kujdesesh e trazohesh për shumë gjëra; pak gjëra janë të nevojshme, madje vetëm një.» Dhe e lavdëroi më tej Marinë, se «zgjodhi pjesën e mirë, e cila nuk do t'i merret.» Sepse fitimi i të mirave shpirtërore nuk humbet kurrë.

Gjëja e parë që duhet të shqyrtojmë është mënyra si Shpëtimtari u bën përsëri të mirë nxënësve, duke ua vënë veten si shembull, që ata të dinë se si e në ç'mënyrë të sillen në shtëpitë e atyre që i presin. Sepse, sapo të hyjnë, ata nuk duhet t'i epen pushimit, as të mendojnë se për këtë arsye bujnë te njerëzit, por përkundrazi, që t'i mbushin me çdo bekim e me mësimet hyjnore e të shenjta. Kështu edhe i lumi Pavël diku u çon fjalë disave: «Sepse dëshiroj t'ju shoh, që t'ju jap ndonjë dhuratë shpirtërore, që të forcoheni.» Vëreni, pra, se Zoti ynë Jisu Krisht, kur hyri të bujte te këto gra të shenjta, nuk pushoi së dhëni mësim, por vazhdoi t'u jepte pa kursim mësimet e matura të shpëtimit. Njëra nga këto gra qëndroi e patundur në dashurinë për të dëgjuar, kurse Marta ishte e ngarkuar me shumë shërbime. A e qorton, pra, ndokush që merrej me shërbimin e kujdesshëm? Aspak. Sepse Shpëtimtari nuk e qorton që kishte vendosur ta kryente këtë detyrë, por e qortoi më fort si dikë që mundohej më kot, ngaqë kërkonte të siguronte më shumë se ç'duhej. Dhe këtë e bëri për të mirën tonë, që t'i vinte një kufi mikpritjes. Sepse shumë më e mirë është ajo pjesa tjetër: të dëshirosh me zjarr mësimin hyjnor.

Nuk themi, pra, se dëshira për të pritur të huaj, kur nuk synon asgjë të tepërt, është për t'u përçmuar dhe se s'është ndonjë shërbesë. Sidomos shenjtorët janë të detyruar të mjaftohen me pak; dhe, kur hanë e kur i bindin të ulen te tryeza, e bëjnë këtë më tepër për të qetësuar dobësinë e trupit, sipas ligjeve të natyrës, sesa nga kujdesi për kënaqësinë e pushimin. Prandaj, kur bujmë te vëllezërit, po të duam të korrim të mirat e tyre trupore, le të mbjellim më parë për ta gjëra shpirtërore; dhe, si bujq të kujdesshëm, le t'ua çelim zemrat, që të mos mbijë ndonjë rrënjë hidhërimi e t'i dëmtojë, që të mos i pushtojë krimbi i risisë njerëzore e të shkaktojë tek ata një kalbëzim të fshehtë. Dhe, po të ketë ndodhur diçka e tillë, atëherë le t'ua ngulim menjëherë në mendje fjalën shpëtimtare të mësimit, si dhëmbët e shatit; le të shkulim rrënjën e paperëndishmërisë; le ta çrrënjosim që nga fundi egjrën heretike; le të mbjellim njohjen e së vërtetës. Kështu do të korrim të mirat trupore të atyre që kanë me tepri, duke i marrë si diçka që na detyrohet; sepse, thotë, «punëtori është i denjë për pagën e tij.» Edhe ligji i Moisiut, që lë të kuptohet po këtë të vërtetë, thotë diku në të njëjtën mënyrë: «Mos ia lidh gojën kaut që shin.» Dhe, siç tha Pavli: «A kujdeset Perëndia për qetë? Apo e thotë tërësisht për ne?» Ju, pra, do të jepni gjëra më të çmuara se ato që merrni nga njerëzit: në vend të gjërave të përkohshme, të përjetshme; në vend të gjërave tokësore, qiellore; në vend të gjërave të ndijshme, mendore; në vend të atyre që prishen, të qëndrueshme. Dhe kaq për ata që gëzojnë mikpritjen.

Kurse ata që u hapin shtëpinë, le t'i presin me gëzim, me gatishmëri e si të barabartët e tyre; jo aq si ata që japin, por si ata që marrin; si ata që fitojnë, e jo si ata që shpenzojnë. Aq më tepër që përfitojnë dyfish: së pari, gëzojnë mësimin e atyre që i strehojnë; e së dyti, fitojnë edhe shpërblimin e mikpritjes. Kështu, në çdo mënyrë dalin të fituar. Por, kur i presin vëllezërit në shtëpi, të mos ngarkohen me shumë shërbime. Le të mos kërkojnë asgjë përtej mundësive të tyre, as më tepër se ç'mjafton. Sepse kudo e në çdo gjë teprica është e dëmshme. Sepse shpesh u shkakton ngurrim atyre që përndryshe do të gëzoheshin të prisnin të huaj, dhe bën që të gjenden fare pak shtëpi të përshtatshme për këtë; kurse u bëhet shkak bezdie edhe atyre që priten. Sepse të pasurit e kësaj bote kënaqen me gosti të kushtueshme e me shumë lloje gjellësh, të gatuara me mjeshtëri, shpesh me salca e me erëza; të mjaftueshmen e përçmojnë fare, kurse të tepruarën e lavdërojnë; bollëkun përtej çdo ngopjeje e admirojnë dhe e kurorëzojnë me fjalë lajkash. Pijet dhe dëfrimet janë të tepruara: kupat që zbrazen, radhët e verërave, mjete dehjeje e grykësie. Por, kur njerëz të shenjtë mblidhen në shtëpinë e dikujt që i frikësohet Perëndisë, tryeza le të jetë e thjeshtë dhe e përkorë, gjellët të thjeshta e pa tepri, të hahet pak, dhe ai pak ushqim të jetë i kursyer e i paktë, e pija sa mjafton, me masë. Në çdo gjë, veç aq sa duhet nga të nevojshmet, sa për ta shuar urinë e trupit me ushqim të thjeshtë. Kështu duhet t'i presin njerëzit të huajt. Kështu edhe Abrahami, te lisi i Mamresë, priti ata tre burra dhe, si shpërblim të kujdesit të tij, fitoi premtimin për të birin e dashur, Isakun. Kështu Loti në Sodomë i nderoi engjëjt, dhe për këtë nuk u shkatërrua nga zjarri bashkë me të tjerët, as nuk u bë pre e flakës së pashuar.

Virtyti i mikpritjes, pra, është fort i madh dhe veçanërisht i denjë për shenjtorët; le ta ushtrojmë, pra, edhe ne, sepse kështu Mësuesi qiellor do të bujë e do të prehet në zemrat tona, domethënë Krishti; nëpërmjet të cilit dhe bashkë me të, Perëndisë Atit i qoftë lavdi e pushtet, bashkë me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.

Shqip: përkthim nga anglishtja i tekstit të vitit 1859 (zotërim publik) · regjistri kishtar sipas KOASh-it