Lluka 11:2
11:2. Mbi «U bëftë vullneti yt, si në qiell, ashtu edhe mbi dhe».
Profeti David ia bëri lutjet e tij Krishtit, Shpëtimtarit të të gjithëve, duke thënë: «Më udhëhiq te e vërteta jote, edhe më mëso se ti je Perëndia Shpëtimtari im.» Sepse të gjithë ata që janë në Krishtin me anë të besimit, janë të mësuar prej Perëndisë; edhe ndër këta jemi ne. Prej tij, pra, le të kërkojmë shpjegimin e fjalëve të tij; sepse kushdo që do të kuptojë drejt e pa gabim atë që ai dëshiron të mësojë, ka nevojë për dritë hyjnore; por ai është Dhuruesi i çdo urtësie, dhe e derdh dritën e vet mbi mendjen e zemrën e atyre që ia kërkojnë. Sepse përsëri Psalmisti tha: «Hapi sytë e mi, edhe do të shoh mrekullitë e tua prej ligjit tënd.» Le të shqyrtojmë, pra, edhe këtë pjesë të lutjes; sepse do të na sjellë dobi jo të vogël për shpëtimin e shpirtit. Përse, pra, i urdhëroi shenjtorët t'i thonë Perëndisë Atë në qiell: «U bëftë vullneti yt, si në qiell, ashtu edhe mbi dhe»?
E denjë për shenjtorët, dhe plot me çdo lëvdatë, është edhe kjo lutje. Sepse, kur ata kërkojnë që vullneti i mirë i Perëndisë të mbizotërojë mbi dhe, ç'tjetër kërkojnë veçse që gjithë njerëzimi të bëjë jetë të lëvdueshme e të zgjedhur, dhe të ushtrojë e të njohë çdo virtyt? Duke bërë kështu, engjëjt e shenjtë, pohojmë ne, banojnë në lavdi në qiell; sepse është shkruar: «Bekoni Zotin, gjithë ju fuqitë e tij; shërbëtorët e tij që bëni vullnetin e tij.» Sepse, duke iu përmbajtur vullnetit të Zotit të tyre, dhe duke përmbushur atë drejtësi që i kapërcen gjërat njerëzore, ata e ruajnë gjendjen e tyre të lartë, kurse ata që vepruan ndryshe ranë prej saj.
Por, që ta mbledhim në një pikë dhe, si të thuash, ta përmbledhim shkurt kuptimin e fjalëve, ne lutemi që banorëve të dheut t'u jepet fuqia të bëjnë vullnetin e Perëndisë, dhe të imitojnë sjelljen që ushtrojnë lart në qiell engjëjt e shenjtë. Le të shohim, pra, sa të mundemi, në ç'mënyrë fuqitë e larta dhe radhët e engjëjve të shenjtë e kryejnë me sukses detyrën e tyre. Si e nderojnë Perëndinë? A me flijime gjaku? A me erëra të mira e temjan, siç bënte, gjoja, Israeli sipas mishit? Por kjo, mendoj, është krejt e pabesueshme edhe për ta menduar edhe për ta thënë. Sepse është më e vërtetë të pohosh se ata përmbushin një shërbesë shpirtërore e jo materiale, duke e kurorëzuar përherë me lëvdime e me lavde Krijuesin e të gjithave, dhe duke përmbushur atë drejtësi që u shkon frymëve të shenjta. Ata, pra, që në lutjet e tyre kërkojnë që vullneti i Perëndisë të bëhet edhe mbi dhe, duhet doemos të jetojnë vetë pa faj, të mos u vënë veshin këtyre gjërave tokësore, të çlirohen nga çdo papastërti, të kërcejnë jashtë gropave të paudhësisë e të «përsosin shenjtërinë në frikën e Perëndisë»; që, siç thotë edhe Pavli, edhe duke ecur mbi dhe, «qytetaria e tyre të jetë në qiej». Edhe mbi të gjithë të tjerët, ata që i përkasin turmës hebreje, po që janë pasuruar me drejtësinë që është në Krishtin me anë të besimit, le ta dinë se u shkon krejtësisht, në qoftë se duan të përmbushin fjalën e Perëndisë, të heqin dorë nga hijet e ligjit, dhe të braktisin shërbesën që përbëhet prej shëmbëllimesh e figurash, dhe të zgjedhin, përkundrazi, shërbesën që është shpirtërore, e pastër, e jomateriale. Sepse, siç tha diku Shpëtimtari: «Perëndia është Frymë; edhe ata që e adhurojnë duhet ta adhurojnë në frymë e në të vërtetë. Sepse të tillë i kërkon edhe Ati ata që e adhurojnë.»
Sepse nuk është aspak e vështirë të shihet prej shkrimeve profetike e apostolike se mënyra ligjore e shërbesës nuk është ajo që ai kërkon. Sepse me fjalën e Jeremisë ai thotë: «Përse më sillni temjanin nga Sheba, edhe kanellën nga një vend i largët? Blatimi juaj i tërëdjegur nuk është i pëlqyeshëm, edhe flijimet tuaja nuk më pëlqejnë.» Edhe me zërin e Davidit: «Nuk do të marr dema nga shtëpia jote, as cjep nga tufat e tua; a do të ha mish demash, apo do të pi gjak cjepsh?» Edhe i lumi Pavël gjithashtu tregon se shërbesa që është me anë të ligjit është e pafuqishme për drejtësim, kur thotë kështu: «Sepse është e qartë se asnjeri nuk drejtësohet me anë të ligjit përpara Perëndisë.» Vullneti, pra, i Perëndisë, ai vullnet që lutemi të bëhet mbi dhe, nuk është që ne të përshtatemi me ligjin, dhe të jetojmë sipas trashësisë së shkronjës së tij, po që të përpiqemi të jetojmë sipas ungjillit. Edhe kjo arrihet me një besim të drejtë e të lirë nga gabimi, dhe me një jetë të shenjtë, që zotëron erën e ëmbël të çdo virtyti, dhe që provohet me dëshminë e një sjelljeje të mirë e fisnike në çdo gjë të përsosur.
Edhe, për ta shpjeguar edhe në një mënyrë tjetër kuptimin e asaj që kemi përpara, themi se ata që i drejtojnë Perëndisë lutjen «U bëftë vullneti yt, si në qiell, ashtu edhe mbi dhe» luten që të shohin pushimin e mëkatit. Sepse ligji i Moisiut u dha israelitëve që të ishte mësuesi i tyre; por ata që e morën u vunë fare pak vesh urdhërimeve të tij; ishin «dashamirë të kënaqësisë më shumë se dashamirë të Perëndisë», dhe u kthyen anash për të ndjekur vullnetin e tyre; sepse u endën pas mësimeve e urdhërimeve të njerëzve. Sepse edhe Perëndia tha diku për ta: «Ky popull më afrohet; me buzët e tyre më nderojnë, po zemra e tyre është larg meje. Po më kot më kanë frikë, duke mësuar mësime e urdhërime njerëzish.» Edhe ai tha për ta gjithashtu me fjalën e Jeremisë: «Dëgjo, o dhe, ja unë sjell mbi këtë popull të këqija, frytin e shmangies së tyre; sepse nuk përfillën fjalën time, edhe hodhën poshtë ligjin tim.» E tillë, pra, ishte gjendja e hebrenjve. Por ajo turma tjetër, e përhapur mbi gjithë dheun, ishte në gabim në mënyra të shumta. «Sepse i shërbyen krijesës në vend të Krijuesit»; dhe, pasi e ulën mendjen e tyre në nënshtrim ndaj frymëve të ndyra, u udhëhoqën prej tyre lehtë e pa mend drejt çdo gjëje të ulët, dhe çdo lloj ligësie nderohej ndër ta, dhe «u mburrën me turpin e tyre», siç thotë Shkrimi.
Shenjtorët, pra, luten që të dyja këto, si Israeli ashtu edhe johebrenjtë, të çmohen të denjë për paqen nga lart, dhe të ngushëllohen, sepse ishin në mjerim, edhe të zënë, si të thuash, në rrjetën e mëkatit, pa mundësi shpëtimi; që, pasi të kenë marrë drejtësinë që është në Krishtin me anë të besimit, të bëhen të pastër dhe të zotë në çdo vepër të mirë. Për këtë arsye luten: «U bëftë vullneti yt, si në qiell, ashtu edhe mbi dhe»; sepse, siç thashë, vullneti i Perëndisë mbi të gjitha është që banorët e dheut të jetojnë me shenjtëri, e me përshpirtshmëri, e pa faj, të larë nga çdo papastërti, dhe të zellshëm në imitimin e bukurisë shpirtërore të frymëve lart në qiell; që kisha mbi dhe t'i pëlqejë Krishtit, duke qenë, si të thuash, shëmbëllimi i dukshëm dhe ikona e «kishës së të parëlindurve» që është lart; nëpërmjet të cilit, e bashkë me të, i qoftë Perëndisë Atë lavdi e pushtet, bashkë me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.
Shqip: përkthim nga anglishtja i tekstit të vitit 1859 (zotërim publik) · regjistri kishtar sipas KOASh-it