Lluka 11:4

11:4. «Edhe falna mëkatet tona, sepse edhe ne ia falim gjithkujt që na ka detyrim.»

Profeti i lumtur Isaia, kur zbulonte udhën e shpëtimit nëpërmjet predikimit të Ungjillit, diku flet kështu: «Do të jetë atje një udhë e sheshtë, dhe do të quhet udha e shenjtë.» Sepse ajo i çon drejt shenjtërisë ata që ecin nëpër të, me anë të një shërbimi frymëror dhe të një drejtësie më të lartë se ligji. Kujtojmë edhe Krishtin, që u thotë atyre që e duan: «Me të vërtetë po ju them: në qoftë se drejtësia juaj nuk do të jetë më e madhe se ajo e skribëve dhe e farisenjve, nuk do të hyni në mbretërinë e Perëndisë.» Edhe unë them se ata që janë thirrur me anë të besimit që të njohin lavdinë e Krishtit, Shpëtimtarit tonë të përbotshëm, dhe që e kanë Atë për krye, e kanë për detyrë të gjejnë gëzim në imitimin e veprave të Tij dhe të përpiqen me zell që drita e tyre të shndrisë me anë të një sjelljeje të shenjtë, të tillë që në kohët e lashta nuk njihej. «Sepse të gjitha u bënë të reja në Krishtin»; prandaj u kërkon nxënësve të Tij të jenë të butë e të ngadaltë në zemërim, që të mund të thonë pa faj në lutjet e tyre: «Falna mëkatet tona, sepse edhe ne ia falim gjithkujt që na ka detyrim.» Oh, ç'mjeshtëri e madhe dhe e mrekullueshme! Ç'mendim largpamës! Ose më mirë, o thellësi e pasurisë, e urtësisë dhe e njohurisë së Perëndisë! Së pari u urdhëron të kërkojnë faljen e mëkateve që bëjnë, e pastaj të pohojnë se edhe ata vetë i falin plotësisht të tjerët; dhe, në qoftë se mund të them kështu, i kërkojnë Perëndisë të imitojë shpirtgjerësinë që tregojnë ata vetë, dhe luten që të njëjtën butësi që u tregojnë bashkëshërbëtorëve të tyre, ta marrin në masë të barabartë prej Perëndisë, që jep me drejtësi dhe di të mëshirojë çdo njeri.

Ejani, pra, e le të përpiqemi ta rrokim më qartë domethënien e lutjes, duke shqyrtuar më gjerë e më me hollësi pjesën që kemi përpara. Siç thashë, pra, Ai na ka urdhëruar që, kur t'i afrohemi, të themi: «Falna mëkatet tona.» Dhe, po deshët, le të shohim se ç'dobi nxjerrim nga kjo. Ata, pra, që flasin kështu, nuk janë kryelartë, nuk mendojnë gjëra të mëdha për veten dhe nuk e ngrenë veten mbi të dobëtit, por, siç thotë Shkrimi, «e njohin veten». Sepse ata nuk janë si ai farise i paditur e mendjemadh, që madje e bëri Zotin dëshmitar të vetin, sipas shëmbëlltyrës që thotë: «Dy njerëz u ngjitën në tempull për t'u lutur, njëri farise e tjetri tagrambledhës. Dhe fariseu qëndroi në këmbë e thoshte kështu: ‹O Perëndi, të falënderoj që nuk jam si njerëzit e tjerë, grabitqarë, të padrejtë, kurorëshkelës, ose si ky tagrambledhës. Agjëroj dy herë në javë dhe jap të dhjetën e gjithçkaje që kam.› Kurse tagrambledhësi qëndronte larg dhe rrihte gjoksin e vet, duke thënë: ‹O Perëndi, ki mëshirë për mua mëkatarin.› Po ju them se ky zbriti në shtëpinë e vet i drejtësuar, e jo tjetri.» Vini re, pra, sa shkatërruese është ta ngresh veten mbi ata që janë të dobët, duke pandehur se sjellja jonë nuk meriton kurrfarë qortimi. Ne duhet përkundrazi të mendojmë e të vëmë re se «në shumë gjëra të gjithë ne fajtorë jemi» dhe, si të thuash, jemi përherë në mëkate, ndonjëherë edhe pa dashje. Sepse është shkruar: «Kush i merr vesh fajet e veta?» E gjejmë edhe psalmistin e lumtur, që me shqetësim të madh i drejton lutjet e veta Perëndisë dhe thotë haptas: «Më pastro nga veprat e mia të fshehta, dhe kurseje shërbëtorin Tënd nga veprat e të tjerëve, që të mos më mposhtin; atëherë do të jem i patëmetë dhe i pastruar nga mëkati i madh.» Për më tepër, Jobi shumë i duruar bëri fli për mëkatet e panjohura, ose më mirë të pazbuluara, të bijve të tij, sepse mendonte e thoshte: «Ndoshta bijtë e mi kanë folur keq në zemrat e tyre kundër Perëndisë.» Kujtojmë edhe Pavlin shumë të urtë, i cili, pasi shkroi: «Sepse nuk ndiej asnjë faj në veten time», shtoi me kujdes: «por me këtë nuk jam i drejtësuar; ai që më gjykon është Zoti.»

Prandaj është dobi e madhe për ne që të biem vazhdimisht përpara Perëndisë, i cili e do të mirën, dhe të themi: «Falna mëkatet tona.» Sepse Ai tha me anë të njërit prej profetëve të shenjtë: «Rrëfe ti i pari paudhësitë e tua, që të drejtësohesh.» Dhe, meqë kjo nuk i ishte e panjohur Davidit të lumtur, ai këndon kështu: «Thashë: do t'ia rrëfej vetë Zotit paudhësinë time; dhe Ti e fale ligësinë e zemrës sime.» Sepse Perëndia i pranon menjëherë dhe i mëshiron ata që nuk i harrojnë fajet e veta, por bien përpara Tij dhe i kërkojnë falje; kurse është i ashpër, dhe fort me të drejtë, ndaj kokëfortëve e mendjemëdhenjve, dhe ndaj atij që, në padijen e vet të madhe, e shpall veten të pafajshëm. Kështu i tha njërit me këtë prirje: «Ja, kam një padi kundër teje, sepse thua: nuk kam mëkatuar.» Sepse kush mund të mburret se ka zemër të pastër? Ose kush mund të jetë i sigurt se është i papërlyer nga mëkatet? Udha, pra, e shpëtimit, që i çliron nga zemërimi i Perëndisë ata që ecin me zell nëpër të, është rrëfimi i fajeve dhe fjala që i drejtojmë në lutje Atij që i pastron të ligjtë: «Falna mëkatet tona.»

Kjo na sjell dobi edhe në një mënyrë tjetër. Sepse ata që pranojnë me të vërtetë se kanë mëkatuar dhe duan të marrin falje prej Perëndisë, domosdo i frikësohen Atij, si Atij që do të jetë Gjykatësi, dhe nuk e harrojnë fronin e tmerrshëm të gjyqit të Perëndisë. Siç shkruan Pavli i urtë: «Të gjithë do të shfaqemi përpara fronit të gjyqit të Krishtit, që secili të marrë shpagimin për ato që bëri me anë të trupit, sipas asaj që ka vepruar, qoftë e mirë, qoftë e keqe.» Ata që e kanë të ngulitur në mendje bindjen se duhet të dalin përpara Tij e të mbrohen, dhe se, po të akuzohen për sjellje të ligë, do të pësojnë dënim të hidhur, kurse do të lëvdohen po të kenë jetuar mirë e me urtësi jetën në mish mbi dhe, kanë etje, nga njëra anë, për faljen e mëkateve që kanë bërë tashmë, që t'i shpëtojnë mundimit të pambarim dhe dënimit të përjetshëm; nga ana tjetër, nxitojnë të jetojnë drejt e pa faj, që të marrin kurorën që i ka hije shkëlqimit të jetës së tyre. Sepse kështu Gjykatësi do të jetë i butë ndaj tyre dhe nuk do ta kujtojë të keqen: «Paudhësia e të ligut, thotë Ai, nuk do ta dëmtojë atë ditën kur të pendohet për paudhësinë e vet.»

Dhe askush të mos pandehë se u lejohet njerëzve, pa dallim, të thonë: «Falna paudhësitë tona.» Sepse nuk u ka hije atyre që vazhdojnë ende në ligësi dhe duan të mbeten të tillë deri në fund, të thonë: «Falna mëkatet tona»; por u ka hije më tepër atyre që i kanë braktisur veprat e tyre të mëparshme të liga dhe tani dëshirojnë me zjarr të jetojnë ashtu si u ka hije shenjtorëve. Po të mos ishte kështu, asgjë nuk do t'i pengonte njerëzit që janë ende të ligj, ata që rrahin baballarët e tyre, vrasësit e nënave, kurorëshkelësit, magjistarët dhe këdo që është fajtor për këto krime më të ndyra, të vazhdonin t'i kryenin, të ushqenin të pandryshuara prirjet e tyre të liga dhe të përliheshin duke ndjekur çdo gjë të poshtër, e megjithatë t'i afroheshin dhe të thoshin me paturpësi: «Falna mëkatet tona.» Sepse me të drejtë Shpëtimtari i të gjithëve dhe Zoti nuk e mbylli me kaq këtë pjesë të lutjes, por na urdhëroi të shtojmë: «Sepse edhe ne vetë ia kemi falur gjithkujt që na ka detyrim.» Por kjo u takon ta thonë vetëm atyre që kanë zgjedhur një jetë të virtytshme dhe që zbatojnë pa përtesë atë vullnet të Perëndisë, i cili, siç thotë Shkrimi, është «i mirë, i pëlqyeshëm dhe i përsosur». Këta nderojnë një prirje shpirtgjerë dhe i shfajësojnë krejt ata që u kanë bërë padrejtësi; edhe sikur dikush t'i mundojë, nuk e vënë fare në mendje. Të jesh, pra, i ngadaltë në zemërim, është një virtyt krejt i shkëlqyer dhe fryti i asaj dashurie që Pavli i urtë madje e quan «përmbushjen e ligjit».

Dhe shqyrtoni, ju lutem, bukurinë e jashtëzakonshme të këtij virtyti, qoftë edhe nga shëmtia e vesit që i kundërvihet. Sepse gjaknxehtësia është vërtet një sëmundje e rëndë, dhe kushdo që i nënshtrohet asaj në mendje, bëhet idhnak e i vrenjtur, i ashpër e kokëfortë, banesa dhe vendbanimi i zemërimit dhe i mërisë, mëri që zgjat gjatë dhe që nuk zbutet dot. Gjithnjë e shikon me sy të keq atë që i ka bërë keq; e përcjell me vështrim të ashpër dhe kërkon kohën e vendin ku ta dëmtojë, e zakonisht jo në të njëjtën masë, por shumë herë më rëndë se e keqja që pësoi. Vepron fshehtas dhe kurdis kurthe. A nuk është një i tillë plot shëmti, i urryer nga Perëndia e i flakur prej Tij, dhe prandaj krejt i mjeruar? Sepse, siç është shkruar, «udhët e njeriut zemërak të çojnë në vdekje». Kurse ai që është i thjeshtë dhe pa gjaknxehtësi, është plot duresë, dhe jo aq nga ajo duresë që tregojnë njerëzit, sa nga ajo që vjen nga lart, prej Perëndisë. Zemra e tij nuk lihet të kalbet nga mëria; ai e sundon zemërimin e vet dhe i zmbraps ndjenjat e hidhura që lindin prej saj. Është falës, i dashur me shokët e vet, i butë e i përzemërt, dhe përulet para dobësisë së të afërmit. I tillë ishte karakteri i nxënësve të Shpëtimtarit; sepse Pavli i lumtur shkroi: «Kur na shajnë, bekojmë; kur na përndjekin, durojmë; kur na shpifin, përgjërohemi.» Sepse u bënë të ngjashëm me Zotin e tyre, «i cili, kur e shanin, nuk shante përsëri, dhe kur pësonte, nuk kërcënonte, por ia besonte çështjen e vet Atij që gjykon me drejtësi».

Duhet, pra, t'i kërkojmë Perëndisë faljen e mëkateve që kemi bërë, pasi t'i kemi falur më parë vetë ata që na kanë fyer në ndonjë gjë, mjaft që mëkati i tyre të jetë kundër nesh e jo kundër lavdisë së Perëndisë së Tejlartë. Sepse mbi veprime të tilla ne nuk jemi zotër, por vetëm mbi ato që janë bërë kundër nesh. Dhe kështu, duke ua falur vëllezërve atë që na bëjnë, do ta gjejmë me siguri Krishtin, Shpëtimtarin e të gjithëve, të butë dhe gati të na mëshirojë. Nëpërmjet të cilit dhe bashkë me të cilin Perëndisë Atë i qofshin lavdia e pushteti, bashkë me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.