Lluka 11:29-36
«11:29-36. Edhe kur u mblodhën turmat, nisi të thoshte: ‹Ky brez është brez i lig. Kërkon shenjë; edhe shenjë nuk do t'i jepet, veç shenjës së Jonait.›»
* * * * * *
Kërkesa buronte nga ligësia, prandaj nuk u plotësua për ta, sipas fjalës së Shkrimit: «Të ligjtë do të më kërkojnë, por nuk do të më gjejnë.» * * * * * * * * dhe të cilën ia foli Moisiut hyjnor; shkopi u shndërrua në gjarpër. Po ç'është vallë kjo, mund të thotë ndokush, apo cilën të vërtetë lë të kuptohet? Edhe këtë, pa dyshim, duhet ta shqyrtojmë; sepse them se, nga gjithçka që përmban Shkrimi i Shenjtë, s'ka asgjë që të mos jetë e dobishme për ndërtim shpirtëror. Kur Israeli, pra, kishte banuar një kohë të gjatë në Egjipt dhe ishte rritur sipas zakoneve të banorëve të tij, u end larg Perëndisë dhe u bë si ai që kishte rënë nga dora e Tij e ishte shndërruar në gjarpër, me çka nënkuptohet dikush me natyrë krejt të ligë. Por, meqenëse Perëndia e mori sërish në dorë, u kthye në gjendjen e mëparshme dhe u bë shkop, domethënë një bimë e Parajsës. Sepse u thirr në njohjen e vërtetë të Perëndisë dhe u pasurua me ligjin si mjet për një jetë të virtytshme.
Për më tepër, Perëndia bëri edhe diçka tjetër, po aq të mrekullueshme. Sepse i tha Moisiut: «‹Vëre dorën tënde në gji.› Edhe ai e vuri dorën në gji, edhe e nxori dorën nga gjiri, edhe dora e tij ishte bërë e lebrosur, si bora. Edhe tha përsëri: ‹Vëre dorën tënde në gji.› Edhe ai e vuri dorën në gji, edhe e nxori nga gjiri, edhe kishte marrë sërish ngjyrën e mishit të tij.» Sepse, për sa kohë që Israeli i përmbahej zakoneve të etërve të vet dhe shfaqte në sjelljet e veta shembullin e jetës së virtytshme që kishte te Abrahami, Isaku dhe Jakovi, ai ishte, si të thuash, në gjirin e Perëndisë, domethënë nën ruajtjen dhe mbrojtjen e Tij; por, duke braktisur virtytin e të parëve të vet, u bë, si të thuash, i lebrosur dhe ra në papastërti, sepse i lebrosuri, sipas ligjit të Moisiut, ishte i papastër. Por, kur Perëndia e pranoi sërish dhe e vuri nën mbrojtjen e Tij, u çlirua nga lebra e tij dhe hodhi tej papastërtinë e jetesës egjiptiane. Edhe kur këto shenja u bënë në praninë e tyre, i besuan Moisiut, i cili u thoshte: «Zoti, Perëndia i etërve tuaj, më ka dërguar tek ju.»
Vër re, pra, se ata nuk e kthyen shfaqjen e mrekullive në shkak për të gjetur faje. Nuk e shanë Moisiun hyjnor; nuk e lëshuan gjuhën pa fre, që të thoshin se mrekullitë që u shfaqte i bënte me anë të Beelzebubit; nuk kërkuan shenjë nga qielli, duke përbuzur veprat e tij të fuqishme. Por ti ia veshe Beelzebubit vepra kaq të nderuara e të mrekullueshme, dhe nuk pate turp të çoje në humbje edhe të tjerët, edhe veten tënde, pikërisht me ato gjëra që duhej të të kishin dhënë një besim të palëkundur në Krishtin. Por Ai nuk do të të japë shenjë tjetër, që të mos u japë gjërat e shenjta qenve, as të hedhë margaritarët para derrave. Sepse ata që i shpifin me aq zjarr mrekullitë e bëra tashmë, si mund të meritojnë edhe më? Përkundrazi, shohim se bujqit shumë të zotë, kur vënë re se toka nuk jep fryt me lehtësi, e tërheqin dorën dhe nuk duan ta lërojnë më, që të mos e pësojnë njëherësh humbjen edhe të mundit të tyre, edhe të farës.
Megjithatë, ai tha se do t'u jepet vetëm shenja e Jonait, me të cilën nënkuptohet mundimi mbi kryq dhe ngjallja prej së vdekurish. «Sepse, ashtu si Jona ishte tri ditë e tri net në barkun e peshkut», thotë ai, «kështu edhe Biri i Njeriut do të jetë tri ditë e tri net në zemër të dheut.» Por, po të kishte qenë e mundur që Jisui të mos kishte dashur të vuante vdekjen në mish mbi kryq, as kjo shenjë nuk do t'u ishte dhënë hebrenjve; mirëpo, meqenëse mundimi, i kryer për shpëtimin e botës, ishte i domosdoshëm, iu dha këtyre mosbesimtarëve për dënimin e tyre. Sepse edhe kur u fliste hebrenjve, tha: «Prishni këtë tempull, edhe për tri ditë do ta ngre.» Por kjo, me sa mendoj, do të provohet mjaft, në gjykimin e njerëzve të matur, nga vetë ushtarët e Pilatit: se shfuqizimi i vdekjes dhe ndreqja e prishjes me anë të ngjalljes prej së vdekurish është shenjë shumë e madhe e fuqisë dhe e pushtetit hyjnor të Fjalës së mishëruar. Ata ishin caktuar të ruanin varrin, por, të blerë me një shumë të madhe parash, thanë se «nxënësit erdhën natën dhe e vodhën.» Nuk ishte, pra, një shenjë e kotë, por një shenjë e mjaftueshme për të bindur të gjithë banorët e mbarë dheut se Krishti është Perëndi, se me zgjedhjen e vet e pësoi vdekjen në mish, por u ngjall përsëri, pasi urdhëroi prangat e vdekjes të largoheshin dhe përmbysi prishjen. Por hebrenjtë nuk e besuan as këtë; prandaj me shumë të drejtë u tha për ta se «mbretëresha e jugut do të ngrihet në gjyq kundër këtij brezi.»
* * * * * *
[Nga Mai] Kjo grua, ndonëse barbare, kërkoi me zell të dëgjonte Solomonin dhe, për këtë qëllim, udhëtoi një largësi kaq të madhe, për të dëgjuar urtësinë e tij mbi natyrën e gjërave të dukshme, të kafshëve dhe të bimëve. Por ti, ndonëse tashmë je i pranishëm dhe po e dëgjon vetë Urtësinë, që erdhi tek ti dhe flet për gjërat e padukshme e qiellore, duke vërtetuar me vepra e me mrekulli atë që thotë, prapëseprapë i kthen shpinën fjalës dhe kalon me shpërfillje pranë natyrës së mrekullueshme të fjalëve të saj hyjnore. Si, pra, nuk ka këtu më shumë se Solomoni, domethënë tek unë? Dhe vër re edhe njëherë, të lutem, mjeshtërinë e fjalës së Tij. Po pse thotë «këtu» e jo më mirë «tek unë»? Kjo është për të na bindur të jemi të përulur, edhe pse jemi pajisur bujarisht me dhunti frymërore. Për më tepër, nuk është aspak e pagjasë që, sikur hebrenjtë ta kishin dëgjuar të thoshte «se tek unë ka më shumë se Solomoni», do të kishin guxuar të flisnin për të sipas zakonit të tyre: «Ja! Thotë se është më i lartë edhe se mbretërit që kanë mbretëruar me lavdi mbi ne.» Prandaj Shpëtimtari, për hir të ekonomisë hyjnore, përdor një gjuhë të matur, duke thënë «këtu» në vend të «tek unë».
Për më tepër, ai thotë se ninevitët do të dalin për dënimin e hebrenjve në kohën e gjyqit; sepse ishin njerëz të pagdhendur dhe barbarë, që nuk e njihnin Atë që nga natyra dhe në të vërtetë është Perëndi, që s'kishin dëgjuar kurrë as për parathëniet e Moisiut dhe s'kishin njohuri për lajmet e lavdishme të profecisë; por, ndonëse kjo ishte gjendja e tyre mendore, ata u penduan, thotë ai, me predikimin e Jonait. Prandaj ishin shumë më të mirë se israelitët dhe do t'i dënojnë. Por dëgjo vetë fjalët: «Njerëzit e Ninevisë do të ngrihen në gjyq bashkë me këtë brez dhe do ta dënojnë, sepse u penduan me predikimin e Jonait; dhe ja, këtu është një më i madh se Jona.» «Askush, kur ndez një kandil, nuk e vë në bodrum, as nën shinik, por mbi shandan, që ata që hyjnë të shohin dritën.» Po cili ishte qëllimi i fjalëve të tilla? Ai u del përballë hebrenjve me një kundërshtim të nxjerrë nga vetë marrëzia dhe padituria e tyre; sepse ata thoshin se ai i bënte mrekullitë jo që të besohej më plotësisht, por që të kishte shumë ndjekës dhe të korrte duartrokitjet e atyre që shihnin veprat e tij të mahnitshme. Dhe këtë shpifje ai e hedh poshtë, duke marrë si shembull përdorimin e një kandili. Sepse kandili, thotë ai, gjithmonë ngrihet lart dhe vihet mbi një shandan, që t'u vlejë atyre që shohin. Dhe le ta shqyrtojmë përfundimin që rrjedh nga kjo. Pra, përpara ardhjes së Shpëtimtarit tonë, ati i errësirës, vetë Satanai, e kishte errësuar botën dhe i kishte nxirë të gjitha me një mjegull mendore; por, në këtë gjendje, Ati na dha Birin, që të ishte, si të thuash, një kandil për botën, për të na ndriçuar me dritë hyjnore dhe për të na shpëtuar nga errësira satanike. Por, o hebre, në qoftë se e qorton kandilin, sepse nuk rri i fshehur, por, përkundrazi, i vendosur lart mbi shandan, u jep dritën atyre që shohin, atëherë qortoje Krishtin, që nuk deshi të rrinte i fshehur, por, përkundrazi, të shihej nga të gjithë, të ndriçonte ata në errësirë dhe të derdhte mbi ta dritën e njohjes së vërtetë të Perëndisë. Prandaj ai nuk i kreu mrekullitë e veta aq për t'u admiruar, as për t'u bërë i famshëm nëpërmjet tyre, sesa që ne të besonim më tepër se, ndonëse është Perëndi nga natyra, u bë njeri për ne, por pa pushuar së qeni ai që ishte. Dhe, i vendosur mbi kishën e shenjtë si mbi një shandan, ai shkëlqen me mësimin që shpall dhe u jep dritë mendjeve të të gjithëve, duke i mbushur me njohje hyjnore.
Shqip: përkthim nga anglishtja i tekstit të vitit 1859 (zotërim publik) · regjistri kishtar sipas KOASh-it