Lluka 12:35-40

«12:35-40. Le të jenë ijët tuaja të ngjeshura dhe kandilët tuaj të ndezur, dhe të jeni si njerëz që presin zotërinë e tyre, kur të kthehet nga gostia, që, kur të vijë e të trokasë, t'ia hapin menjëherë. Lum ata shërbëtorë që zotëria, kur të vijë, do t'i gjejë zgjuar. Me të vërtetë po ju them se ai do të ngjeshë ijët e veta, do t'i vërë të ulen në tryezë dhe, duke kaluar, do t'u shërbejë. Dhe në qoftë se vjen në rojën e dytë, ose në qoftë se vjen në rojën e tretë, dhe i gjen kështu, lum ata shërbëtorë. Dhe dijeni këtë: sikur i zoti i shtëpisë të dinte në ç'orë do të vinte vjedhësi, do të rrinte zgjuar dhe nuk do të linte t'i shpohej shtëpia. Prandaj edhe ju jini gati, sepse në një orë që nuk e prisni, vjen Biri i njeriut.»

Psalmisti i ka thënë diku Krishtit, Shpëtimtarit të të gjithëve: «Urdhërimi yt është tejet i gjerë.» Dhe kushdo, po të dojë, mund ta shohë nga vetë faktet se kjo fjalë është e vërtetë; sepse Ai na hap udhë të panumërta, si të thuash, që të na çojnë drejt shpëtimit e të na njohin me çdo vepër të mirë, që ne, duke fituar kurorën e devotshmërisë dhe duke ndjekur jetesën fisnike të shenjtorëve, të arrijmë atë pjesë që u është përgatitur atyre siç u ka hije. Për këtë arsye thotë: «Le të jenë ijët tuaja të ngjeshura dhe kandilët tuaj të ndezur.» Sepse u flet si njerëzve me mendje frymore dhe përsëri i përshkruan gjërat mendore me anë të atyre që janë të dukshme.

Sepse le të mos thotë askush se Ai do që ne t'i kemi ijët trupore të ngjeshura dhe kandilë të ndezur në duar (një shpjegim i tillë do t'i shkonte vetëm topitjes hebraike), por ijët tona të ngjeshura tregojnë gatishmërinë e mendjes për të punuar me zell në çdo gjë të lavdërueshme; sepse ata që u përvishen punëve trupore dhe merren me mundim të rëndë, i mbajnë ijët të ngjeshura. Kurse kandili, me sa duket, paraqet vigjilencën e mendjes dhe gëzimin e saj mendor. Dhe themi se mendja e njeriut rri zgjuar kur zmbraps çdo prirje për t'u përgjumur në atë shkujdesje që shpesh bëhet mjet për ta nënshtruar ndaj çdo lloj ligësie; sepse, kur zhytet në mpirje, drita qiellore brenda saj rrezikon të cenohet, ose madje është tashmë në rrezik nga një shkulm ere, si të thuash, i dhunshëm dhe i rrëmbyeshëm. Prandaj Krishti na urdhëron të rrimë zgjuar; dhe drejt kësaj na nxit edhe nxënësi i tij, kur thotë: «Rrini zgjuar, rrini syçelët.» Dhe, veç kësaj, edhe Pavli fort i urtë thotë: «Zgjohu, o ti që fle, dhe çohu prej së vdekurish, dhe Krishti do të të ndriçojë.»

Prandaj, ata që duan të bëhen pjesëtarë të jetës së përjetshme dhe besojnë me vendosmëri se, kur të vijë koha, Krishti do të zbresë nga qielli si Gjyqtar, e kanë për detyrë të mos rrinë të shkujdesur e të tretur në kënaqësi, as, si të thuash, të derdhur e të shkrirë në shthurjen e kësaj bote; përkundrazi, le ta mbajnë vullnetin fort të ngjeshur dhe le të dallohen me zellin e tyre në kryerjen e atyre detyrave që i pëlqejnë Perëndisë. Për më tepër, duhet të kenë një mendje vigjilente e të zgjuar, të shquar për njohjen e së vërtetës dhe të pajisur pasurisht me shkëlqimin e soditjes së Perëndisë, kështu që, të gëzuar për këtë, të thonë: «Ti, o Zot, do të ndezësh kandilin tim; ti, Perëndia im, do të ndriçosh errësirën time.»

Një shprehje e tillë nuk u shkon aspak heretikëve, qofshin ata sektarë a mësues të tyre. Sepse, siç tha vetë Krishti: «Errësira ua ka verbuar sytë.» Dhe këtë na e shpjegon Pavli, kur thotë se «perëndia i kësaj bote ua ka verbuar mendjet atyre që nuk besojnë, që të mos ndriçojë mbi ta drita e Ungjillit të lavdishëm të Krishtit.» Prandaj e kemi për detyrë t'i shmangemi me kujdes fjalës së tyre të rreme dhe të mos largohemi nga mësimet e së vërtetës, e as të lëmë të hyjë në mendjet tona errësira e djallit; por përkundrazi, t'i afrohemi dritës së vërtetë, domethënë Krishtit, duke e lavdëruar me psalme e fjalë: «Ndriço sytë e mi, që të mos fle në vdekje.» Sepse është vërtet vdekje, e jo vdekja e trupit, por e shpirtit, të biesh nga drejtësia e mësimeve të vërteta dhe të zgjedhësh gënjeshtrën në vend të së vërtetës. Le të jenë, pra, ijët tona të ngjeshura dhe kandilët tanë të ndezur, sipas asaj që na u tha këtu.

Le ta dimë edhe se ligji i Moisiut fort të urtë del se u ka urdhëruar diçka të ngjashme israelitëve. Sepse një qengj flijohej ditën e katërmbëdhjetë të muajit të parë, si figurë e Krishtit. «Sepse Krishti, Pashka jonë, u flijua», sipas dëshmisë së Pavlit fort të shenjtë. Atëherë Moisiu, hierofanti, ose më saktë Perëndia me anë të tij, i urdhëroi ata, kur të hanin mishin e tij, duke thënë: «Le t'i keni ijët të ngjeshura, sandalet në këmbë dhe shkopinjtë në duar.» Sepse pohoj se ata që janë pjesëtarë të Krishtit e kanë për detyrë të ruhen nga një përtaci e shterpë; e, për më tepër, të mos i kenë, si të thuash, ijët të pangjeshura e të lëshuara, por të jenë gati të marrin përsipër me gëzim çfarëdo pune që u ka hije shenjtorëve, dhe, veç kësaj, të nxitojnë me gatishmëri kudo që t'i çojë ligji i Perëndisë. Dhe pikërisht për këtë arsye, me shumë vend, i bëri të vishnin (në Pashkë) veshjen e udhëtarëve.

Se ne duhet të presim ardhjen e dytë të Krishtit nga qielli (sepse Ai do të vijë në lavdinë e Atit bashkë me engjëjt e shenjtë), Ai na e ka mësuar, duke thënë: «Se duhet të jemi si njerëz që presin zotërinë e tyre, kur të kthehet nga shtëpia e gostisë, që, kur të vijë e të trokasë, t'ia hapin menjëherë.» Sepse Krishti do të kthehet si prej një gostie; kështu tregohet qartë se Perëndia atje lart rri mes kremtimesh, të tilla që i kanë hije Atij. Sepse atje lart nuk ka kurrfarë trishtimi, meqë asgjë nuk mund ta hidhërojë atë natyrë që nuk mund të pësojë e as të preket nga gjë e këtij lloji.

Prandaj, kur të vijë e të na gjejë të ngjeshur e të zgjuar, me zemrën e ndriçuar, atëherë menjëherë do të na bëjë të lumtur; sepse «do të ngjeshë ijët e veta dhe do t'u shërbejë atyre». Nga kjo mësojmë se Ai do të na shpaguajë sipas masës; dhe, ngaqë jemi si të thuash të lodhur nga mundimi, do të na ngushëllojë, duke na shtruar përpara gostira frymore dhe tryezën e begatë të dhuratave të tij.

«Dhe, thotë, në qoftë se vjen në rojën e dytë, ose në qoftë se vjen në rojën e tretë, lum ata.» Vër re këtu, të lutem, gjerësinë e butësisë hyjnore dhe bujarinë e ëmbëlsisë së tij ndaj nesh. Sepse Ai me të vërtetë e njeh natyrën tonë dhe gatishmërinë me të cilën mendja e njeriut endet drejt mëkatit. E di se fuqia e epshit të mishit na sundon si tiran dhe se hutimet e kësaj bote, si të thuash, na tërheqin me forcë kundër vullnetit tonë, duke e çuar mendjen drejt çdo gjëje të pahijshme. Por, ngaqë është i mirë, nuk na lë të biem në dëshpërim; përkundrazi, ka dhembshuri për ne dhe na ka dhënë pendimin si ilaçin e shpëtimit. Për këtë arsye thotë se «në qoftë se vjen në rojën e dytë, ose në qoftë se vjen në rojën e tretë, dhe i gjen duke bërë kështu, lum ata». Tani, sigurisht, do të doni ta kuptoni qartë domethënien e kësaj. Njerëzit, pra, e ndajnë natën në tri a katër roje. Sepse rojet mbi muret e qytetit, që ndjekin lëvizjet e armikut, pasi rrinë në detyrë tri a katër orë, ua dorëzojnë rojën e ruajtjen të tjerëve. Kështu edhe tek ne ka tri mosha: e para, ajo kur jemi ende fëmijë; e dyta, kur jemi të rinj; dhe e treta, ajo kur arrijmë në pleqëri. Tani, të parën prej tyre, kur jemi ende fëmijë, Perëndia nuk e merr në llogari, por e çmon të denjë për falje, për shkak se mendja është ende e papjekur dhe gjykimi i dobët. Por e dyta dhe e treta, koha e burrërisë dhe e pleqërisë, i detyrohen Perëndisë bindje dhe jetë të përshpirtshme, sipas pëlqimit të tij. Prandaj kushdo që gjendet zgjuar dhe, si të thuash, i ngjeshur mirë, qoftë ende i ri, qoftë i arritur në pleqëri, sido që t'i qëllojë, do të jetë i lumtur. Sepse do të çmohet i denjë të arrijë premtimet e Krishtit.

Dhe, kur na urdhëron të rrimë zgjuar, shton për sigurinë tonë edhe një shembull të thjeshtë, që tregon fare mirë se është e rrezikshme të veprosh ndryshe. Sepse thotë: «se, sikur i zoti i shtëpisë të dinte në ç'orë do të vinte vjedhësi, do të rrinte zgjuar dhe nuk do të linte t'i shpohej shtëpia. Prandaj edhe ju jini gati, sepse në një orë që nuk e prisni, vjen Biri i njeriut.» Sepse, siç tha nxënësi i tij: «Dita e Zotit do të vijë si vjedhës; atë ditë qiejt do të zhduken befas, elementet do të shkrihen nga zjarri, dhe toka e veprat që janë në të do të digjen krejt. Por ne presim qiej të rinj e një tokë të re, dhe premtimet e tij.» Dhe këtu shton: «Meqë të gjitha këto do të treten, ç'lloj njerëzish duhet të jemi ne, të shenjtë e të paqortueshëm përpara tij?» Sepse askush nuk e di kohën e përmbylljes së të gjitha gjërave, kur Krishti do të shfaqet së larti, nga qielli, për të gjykuar botën me drejtësi. Atëherë do t'u japë një kurorë të paprishshme atyre që rrinë zgjuar; sepse Ai është Dhënësi, Ndarësi dhe Dhuruesi i dhuratave hyjnore, nëpërmjet të cilit dhe bashkë me të cilin i qoftë Perëndisë Atë lavdi e pushtet, bashkë me Frymën e Shenjtë, në jetë të jetëve. Amin.